ittikçe daha keyifli olmaya başlayan ebeveynlik, 4. ay itibariyle yeni heyecanları da beraberinde getirir. Geçen ayda ilk kez sessiz harfleri kullanmaya başlayan bebek, bu ay "ba-ba-ba" gibi ardışık sesler çıkarmaya başlar. Ebeveynlerinin konuşmasını, ağız ve dil hareketlerini dikkatle inceleyen bebeğin, bu sesleri çıkarmaya başlaması zihinsel gelişiminin bir parçasıdır. Temel seslerin bebek tarafından algılandığının bir göstergesi olan bu durum, konuşmanın ilk adımları sayılır. Dil gelişimini hızlandırmak için bebekle konuşmaya, ona kitap okumaya ve şarkı söylemeye devam edilmelidir. Bebeğin farklı sesleri duymasına yol açan bu aktiviteler, onun ilk kelimelerini bir an önce söylemesine yardımcıdır. 4 aylık bebek gelişimi döneminde bebeğin ilk dişinin çıktığı da görülebilir. Ancak bu durum ebeveynlerin ilk dişlerini çıkardıkları döneme göre farklılık gösterebilir. Bebeğin ağzının sürekli olarak sulanmasına yol açan diş çıkarma süreci; bebeğin sıklıkla ellerini, biberonunu ya da diğer nesneleri ağzına götürerek, diş etlerini kaşımasına yol açar. Bazen haftalar boyunca devam eden bu süreçte bebek kendini huzursuz hissedebilir. Düşük şiddette ateş ve ishal de diş çıkarma belirtileri arasında yer alır. Bebeğin hareketlerinin daha denetimli olmaya başladığı 4. ayda bebek, istediği nesnelere uzanabilir ve onları kavrayabilir. Elindeki nesneyi diğer eline geçirebilir. Geçen aya kadar herkese gülücükler saçan bebek, bu ay itibariyle yabancılara karşı huysuz davranabilir. Artık yetişkin bir insanın görebildiği her şeyi görebilen bebek, vücudunu bir taraftan diğer tarafa döndürebilir. Bu yüzden evde alınacak güvenlik önlemlerini arttırmak gerekebilir. Önceki aylarda bebeklerin bir kısmında görülen gaz sancıları ve buna bağlı olarak oluşan ağlama nöbetleri ya da farklı bir deyişle kolik bebek, bu ay itibariyle son bulur.

4 Aylık Bebek Gelişimi

4. aya girilmesiyle birlikte geceleri daha uzun uyumaya ve gündüzleri daha aktif olmaya başlayan bebek, gün içinde rutinler oluşturulmasından hoşlanabilir. Uyandıktan sonra beslenmek, oyun oynamak, kitap okumak, tekrar beslenmek gibi ardışık eylemler, günlük rutin hâline getirilebilir. Bebeğin heceler çıkardığı ve mırıldanmalarının arttığı bu dönemde bebekle daha fazla konuşmak ve ona renkli kitaplar okunması hoşuna gider. Bebeğin, dil ve zihinsel gelişimini destekleyen bu eylemler, aynı zamanda bebeğin keyifli vakit geçirmesini sağlar. Duygularının daha fazla farkına varan bebek, hemen hemen her türlü memnuniyetsizliğini ağlayarak gösterir. Mutlu olduğunda vücut diliyle ve çıkardığı seslerle bunu belli eder. Görme duyusunun son hâlini almasıyla birlikte, çok küçük nesneleri fark edebilir. Bu durum boğulma tehlikesine yol açabileceğinden, küçük objeleri bebeğin erişebileceği alandan uzaklaştırmak gerekir. 4. ay itibariyle işitme duyusu da son derece iyidir. Farklı bir ses algıladığında bunu dinlemek için susar ve o yöne doğru bakar. Kendisinin oluşturduğu sesleri de sürekli dinler. Duyduğu her sesi taklit etmeye çalışan bebeğin çıkardığı seslerin ebeveyni tarafından da taklit edilmesi onu eğlendirir. Ani ve yüksek seslerden korkar. Daha sık gülücük ve kahkaha atan bebeğin mimikleri de gelişimini sürdürür. Ebeveynlerine ve diğer aile üyelerine karşı daha sevecen ve sıcak kanlıdır. Tanıdığı insanlarla vakit geçirmekten hoşlanır. Bu dönemde bebeğe egzersizler de yaptırılabilir. Çoğunlukla kollarını ve bacaklarını çapraz yapmak, yukarı ve aşağı yöne hareket ettirmekten oluşan bu küçük eylemler, bebeğin eğlenmesini sağlayabilir. Sırtı desteklendiğinde bir süre kendi başına oturabilen bebek, yüzükoyun pozisyonda yatarken başını 90 derece ile kaldırabilir. Kollarıyla vücudunu destekleyerek göğsünü yerden kaldırabilir. Bu dönemde kırılmayan, küçük parçalar içermeyen yumuşak oyuncaklar tercih edilmelidir. Çok yüksek seviyede ses çıkaran oyuncaklar, onu korkutabilir. Bebeğin her şeyi ağzına götürdüğü göz önünde bulundurularak kolay temizlenen oyuncaklar tercih edilebilir.

4 Aylık Bebek Gelişim Tablosu

Bebeğin doğumundan itibaren fiziksel gelişiminin değerlendirildiği bebek gelişim tablosu, bebeğin aynı cinsiyet ve yaş aralığındaki diğer bebeklerle gelişiminin kıyaslandığı araçtır. Bu tablo aracılığıyla hekim, 4 aylık bebeğin diğer bebeklere göre boyunu, kilosunu, boyuna göre kilosunu ve baş çevresinin uzunluğunu değerlendirir. Bebeğin gelişimine ait bu değerlerin tümü kayıt altına alınır ve bu bilgiler bir sonraki ziyaret sırasında eldeki verilerle kıyaslanır. Bebek gelişim tablosuna göre 4 aylık kız bebeğin boyunun 56 ila 68 cm. uzunluğunda, kilosunun ise 4500 ila 8000 gr. aralığında olması beklenir. Erkek bebeklerin boyu 57 ila 68 cm. ağırlığı ise 4600 ila 8250 gr. aralığında olması gerekir. Bebeğin gelişimi, anne karnında başlar. Genellikle bebeğin, anne karnındaki büyüme eğrisini takip etmesi beklenir. Bebeğin gelişiminde yavaşlama olması durumunda hekim bunu fark ederek, bebeğin uyku düzeni ve beslenmesi konusunda aileye önerilerde bulunur. Doğumun ardından ilk 6 ay boyunca yalnızca anne sütü ile beslenmesi gereken bebeğin, annede yeteri kadar süt olmaması durumunda doktora danışılarak, beslenmesi mama ile desteklenebilir. Uyku düzeninin oluşturulmasını kolaylaştırılması için hekim, bebeğin gece karanlık, gündüz ise aydınlık ortamda uyutulması ya da gündüzleri daha aktif zaman geçirmesi gerektiği yönünde önerilerde bulunulabilir. Ortalama gelişim değerlerinin altında bebek sahibi olan ebeveynlerin sıklıkla sorduğu "4 Aylık bebek gelişimi için neler yapılmalı?" sorusu bu şekilde yanıtlanabilir.

Dört Aylık Bebeğin Zihinsel Gelişimi Nasıl Olur?

Bebeğin hareket hâlindeki nesneleri uzun süre ile takip edebildiği 4 aylık dönemde, bebek duyduğu sözcükleri anlamasa da onları algılar ve kendisi de benzer sesleri çıkarmayı dener. El ve parmaklarını çok daha iyi kullanır. Elindeki nesneyi vermek istemeyebilir. Değişik sesler ve faklı yüz ifadeleri bebeğin kahkahalar atmasını sağlayabilir. İlerleyen aylarda kendisi de ebeveynlerinden öğrendiği bu mimikleri kullanarak espriler yapmaya başlar. Aile içindeki kişilerle, yabancılar arasındaki iletişimi farklıdır. Çoğunlukla ilk kez gördüğü kişilere gitmek, onlarla zaman geçirmek istemez. Sevdiği kişi yanından ayrıldığında ağlayabilir. Bu dönemde bebeğin zihinsel gelişimini desteklemek için onunla uzun süre konuşmak, kitap okumak ve şakalaşmak gibi eylemler yapılabilir. Bebek, diş kaşıyıcı, çıngırak ve dönencelerle oynamaktan keyif alabilir. Ses çıkaran bir oyuncağı salladıktan sonra ona uzatmak, koordinasyon yeteneğinin gelişmesine yardımcı olur.

4 Aylık Bebek Neler Yapabilir?

Yüksek sesle kahkaha atabilen bebek, çıkardığı seslerin şiddetini de yükseltebilir. Ardışık sesler çıkarabilen bebek, yüzükoyun pozisyondayken kolları üzerinde vücudunu kaldırabilir. Otururken başını dik tutabilir ve elindeki hemen her şeyi ağzına götürür. Dişlerinin kaşınmasına bağlı olarak artan bu eylem, ebeveynlerin hijyen konusuna biraz daha dikkat etmesini gerektirebilir. Yatarken vücudunu bir taraftan diğer tarafa çevirebilen bebeğin, görme yetisi bir yetişkininki kadar iyidir. İşitme duyusu da 4. ayın sonu itibariyle tamamen gelişmiş olur. Gaz sıkıntılarının çoğunlukla sona erdiği bu dönemde bebeğin uykuları daha düzenli bir hâl alır.

4 Aylık Bebeğin Sağlık Kontrolü Ne Zaman Yapılır?

Bebeğin sağlık kontrolü için doktor, öncelikle bebeğin kilosunun, boyunun ve baş çevresinin ölçümünü yapar. Elde edilen verileri bir önceki ayın verileriyle ve bebek gelişim tablosundaki değerlerle kıyaslar. Bebeğin genel gelişim durumuna göre aileye sorular sorar ve önerilerde bulunur. 4. ay sonu itibariyle DaBT-İPA-Hib (5’li karma aşı), KPA (zatürre aşısı) ve rota virüs (ishal aşısı) aşılarının ikinci dozlarını yapar. 4 aylık bebeğin genel sağlık durumunun değerlendirilmesi ve aşılarının yapılması için hekime gelinmeden önce doktora danışılmak istenen soruların bir kağıda yazılması, ebeveynlerin akıllarında bir soru işareti kalmaması için önemlidir.

4 aylık bebeğinizin sağlık kontrollerini ve aşılarını yaptırmak için en yakın sağlık kuruluşuna başvurabilirsiniz. Sağlıklı günler dileriz.

Uzm. Dr.
Erhan Gültekin
Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları
Altınbaş Üniversitesi Medical Park Bahçelievler
635

Sayfa içeriği sadece bilgilendirme amaçlıdır. Sayfa içeriğinde tedavi edici sağlık hizmetine yönelik bilgiler içeren ögelere yer verilmemiştir. Tanı ve tedavi için mutlaka hekiminize başvurunuz.