sat─▒r aras─▒

Apati, duygusal dü┼čü┼č, ilgisizlik ve motivasyon eksikli─či gibi duygu durum bozukluklar─▒n─▒ ifade eder. Bu ki┼čilerde, duygusal tepkisizlik, ilgisizlik ve motivasyon eksikli─či gözlenir. Ya┼čad─▒klar─▒ olaylara ya da da çevresinde cereyan eden hadiselere kar┼č─▒ duygusal tepkilerini s─▒n─▒rl─▒ olarak veya hiç göstermezler. Bu duygu durum bozuklu─ču sebepleri aras─▒nda, depresyon, travmatik olaylar, stres ya da da nörolojik birtak─▒m rahats─▒zl─▒klar yer alabilir. 

Apati ne demek sorusuna, ki┼činin olaylara tepkisizli─či ve hayattan zevk alamamas─▒ halidir denilebilir. Ki┼činin hayata ve ba┼čar─▒ya kar┼č─▒ motivasyonu olmaz. Sosyal ili┼čkilerde özgüven eksikli─či, sosyal ortamlardan ve ki┼čilerden soyutlanma gibi belirtileri olan psikolojik ya da da nörolojik bir hastal─▒kt─▒r.

Apati Nedir?

Apati, birçok psikolojik hastal─▒─č─▒n son a┼čamas─▒nda ya da baz─▒ hastal─▒klar─▒n ikincil a┼čamas─▒nda meydana gelir. Ki┼činin ruhsal çöküntü ya┼čamas─▒ halidir. Bu, bireyin çevresine kar┼č─▒ çok ilgisiz, kay─▒ts─▒z ve duyars─▒z oldu─ču anlam─▒na gelir. 

Her sa─čl─▒kl─▒ insan, ya┼čad─▒─č─▒ ya da hissetti─či tüm psikolojik olaylara bir tepki gösterir. Apati olan ki┼čilerde bu durum tam tersine kar┼č─▒m─▒za ç─▒kar. Her ┼čeye ra─čmen tepkisiz kalma, yani kay─▒ts─▒zl─▒kt─▒r. Apati ya┼čanmas─▒ durumu, birçok psikolojik hastal─▒kta görülür. 

Apati Belirtileri Nelerdir?

Apatik bireylerin duygu durumlar─▒ ┼ču ┼čekilde s─▒ralanabilir:

  • Kendini ilgilendiren olaylara kar┼č─▒ kay─▒ts─▒zl─▒k
  • Yak─▒n ve uzak çevresinde ya┼čanan olaylara kar┼č─▒ duyars─▒zl─▒k
  • Duygusal çöküntü halinde olmas─▒ ve bu durumdan s─▒yr─▒lma çabas─▒ gösterememesi
  • A─člama nöbetleri
  • Ruhsal çöküntü çöküntü halinde olmas─▒ ve bunu yans─▒tt─▒─č─▒n─▒n fark─▒na varamamas─▒
  • Tüm dünyaya kar┼č─▒ bir umursamazl─▒k hali içinde olmas─▒
  • Kendisini sürekli olarak bitkin, yorgun, hissiz hissetmesi
  • Kendine kar┼č─▒ yap─▒lan hareketlere kar┼č─▒ tepkisiz kalmas─▒

Apati Nedenleri Nelerdir?

Apati, hayatlar─▒ boyunca çok fazla ac─▒ ve travmaya maruz kalan ki┼čilerde görülen bir hastal─▒kt─▒r. Bu durumda hastalara antidepresan ilaçlar verilerek sakinle┼čtirilmesi amaçlansa da, hastalar yan etki olarak tamamen içe kapan─▒k, umursamaz, kay─▒ts─▒z ve tepkisiz hale gelebilmektedir. 

Birey, hayata tutunmas─▒n─▒ engelleyen durumlar ya┼čayabilir. Fazlaca travmaya maruz kalmas─▒ ve ba┼č etme yöntemlerinden yoksun b─▒rak─▒lmas─▒ da hastal─▒k olu┼čumuna sebep olabilir.

Apati nedir psikoloji ara┼čt─▒rmalar─▒na da s─▒kl─▒kla konu olur.

Psikolojik ara┼čt─▒rmalar bu durumun nedenleri aras─▒nda a┼ča─č─▒daki ya┼čanm─▒┼čl─▒klar─▒n olabilece─čini bildirir:

  • Ölüm, süresi belirsiz ayr─▒l─▒klar ya┼čanmas─▒
  • Ba┼č edilmekte zorlan─▒lan yo─čun bask─▒ ve duygusal yükler
  • Rutin bir gidi┼čat içerisinde yok say─▒larak ya┼čamaya maruz kalmas─▒
  • Travmatik olaylar ya┼čanmas─▒
  • Çok a┼č─▒r─▒ çal─▒┼čma ve sürekli i┼čle ilgili problemler, iflas hikayeleri ya┼čama,
  • Uyku problemi ya┼čama, uzun zamanlar yetersiz ve düzensiz uykuya maruz kalma
  • ─░┼čtahs─▒zl─▒k, yemek yeme ihtiyac─▒ hissetmeme
  • Kullan─▒lan baz─▒ ilaçlar─▒n yan etkisine maruz kalma

Apati genellikle ki┼činin ba┼č edemeyece─čini dü┼čündü─čü büyük ac─▒lar ya┼čamas─▒ ve maruz kald─▒─č─▒ travmalar sonucunda dayanak noktas─▒ndan mahrum kald─▒─č─▒ durumlarda ortaya ç─▒kar. Ki┼či duygusal küntle┼čme, duyars─▒zl─▒k, donukla┼čma, umutsuzluk hali ya┼čar. 

Apati Davran─▒┼č─▒ Gözlenen Hastal─▒klar Nelerdir?

Ki┼činin ya┼čad─▒─č─▒ ruhsal çöküntü hali, apati nedir sorusunun cevab─▒d─▒r. Birey çevresi ile ileri derecede ilgisiz, kay─▒ts─▒z ve duyars─▒z kal─▒r. Her sa─čl─▒kl─▒ insan, ya┼čad─▒─č─▒ ya da hissetti─či olaylara do─čru ya da yanl─▒┼č bir tepki gösterir. Yaln─▒z bu durumu ya┼čayan ki┼čilerde duygu durumu, yerini tepkisizli─če b─▒rak─▒r. Apatik davran─▒┼č olu┼čturan hastal─▒klar aras─▒nda, a┼ča─č─▒daki hastal─▒klardan bahsedilebilir.

Bireyler bu hastal─▒klar─▒ ya┼čarken, hastal─▒─č─▒n farkl─▒ evrelerinde olmak üzere apatik belirtiler sergileyebilir. Özellikle ┼čizofrenide, gerek orta ya┼čl─▒, gerekse adölesan hebefrenlerinde hastalar bu sendromu ya┼čarlar. Hebefrenik ┼čizofrenide ya┼čanan apati, s─▒kl─▒kla psikotik iç dünyalar─▒ndaki hayalet san─▒lar─▒ olarak görülür. Pick hastal─▒─č─▒n─▒n ya┼čanmas─▒nda da, apatik davran─▒┼č sergileme durumlar─▒ öne ç─▒kar.

Apati Tan─▒s─▒ Nas─▒l Konulur?

Hasta kendini tamamen yokmu┼č gibi hissetti─činden, çevresine de ayn─▒ ┼čekilde davran─▒r. Ki┼či önce kendini, sonras─▒nda yak─▒n ve uzak tüm ortamlar─▒ yok sayar. Birey, duygulardan s─▒yr─▒lm─▒┼č bir ya┼čam sergilemeye ba┼člarsa apati ya┼č─▒yor demektir. 

Apati ne demek sorusuna, bir ki┼či çevresinden soyutlan─▒p, yaln─▒zl─▒─ča sürüklenmesi ve yok olmay─▒ istemesi denilebilir. Apatik durum, psikolojik rahats─▒zl─▒klar─▒n hemen hemen hepsinde görülür.

Apati tan─▒s─▒, bir doktor ya da da psikolog taraf─▒ndan yap─▒l─▒r ve klinik de─čerlendirme, belirti anamnezi, fiziksel muayene, mental sa─čl─▒k de─čerlendirmesi ve laboratuvar testleri içeren bir dizi prosedür içerir. Sa─čl─▒k uzmanlar─▒, bir ki┼činin genel sa─čl─▒k durumunu, duygusal durumunu ve ya┼čam ko┼čullar─▒n─▒ de─čerlendirirken çevresel ve ki┼čisel faktörleri de─čerlendirir. 

Apati belirtileri duygusal tepkisizlik, ilgisizlik, enerji kayb─▒ ve motivasyon eksikli─či olabilir. De─čerlendirme, destek ve profesyonel yard─▒m, bu durum ile ba┼ča ç─▒kmak için gerekli olabilir. 

Apati Tedavi Yöntemleri Nelerdir?

Apati, ya┼čama kar┼č─▒ motivasyon eksikli─čidir. Ki┼či hayattan ve dünyadan soyutlan─▒r. Yaln─▒z ya┼čama, me┼čguliyetsiz olma, bo┼č etrafa bakma ve çevresindeki her ┼čeyden uzakla┼čma durumu ya┼čan─▒r. Apati sendromu, özellikle huzurevleri gibi tekdüze olan yerlerde ya┼čayan, alzheimer hastalar─▒nda s─▒kça görülür.

Apati tedavisi, öncelikle ki┼čiye psikoterapi yöntemiyle yard─▒mc─▒ olmaya çal─▒┼čmakla ba┼člar. Uzman bir psikolog taraf─▒ndan düzenlenecek seanslarda, bu durumun alt─▒nda yatan duygusal sorunlar─▒ anlamak ve çözmek için yöntemler geli┼čtirmek hedeflenir.

Hastan─▒n içinde bulundu─ču duygu halini anlamas─▒ sa─član─▒r. Böylece, duygular─▒nda dengede kalmay─▒ ba┼čarmas─▒ hedeflenir. Ki┼činin olumlu dü┼čünce yap─▒s─▒na geçmesi bu destek sayesinde kazan─▒l─▒r. Psikoterapinin tek ba┼č─▒na yeterli olmad─▒─č─▒ apati tedavisi durumlar─▒nda ise ilaç tedavisine ba┼čvurulur.

Medikal tedavide, psikiyatri doktoru, bu halin alt─▒nda yatan temel sebepleri belirler. Ba─čl─▒ oldu─ču hastal─▒klar göz önüne al─▒narak ilaç tedavisine ba┼člar. Bu ilaçlar, beyin kimyas─▒nda olu┼čan dengesizlikleri düzenleyerek, duygusal stabilite kazanmakta yarar sa─člar. 

─░laç tedavisi sürerken ayn─▒ zamanda, hasta bulundu─ču ortam─▒ ve ya┼čama ko┼čullar─▒n─▒ de─či┼čtirmesi istenebilir. Bu de─či┼čim ile, hayata kar┼č─▒ durumunu ve duygusal halini dengeye getirebilir. Hobiler edinmek, düzenli uyku uyumak, sa─čl─▒kl─▒ beslenmek ve yürüyü┼čler yapmak apatik duygu durumundan s─▒yr─▒lmada faydal─▒ ve ilaç tedavisine destek olacakt─▒r. 

S─▒kça Sorulan Sorular

Apatik Ki┼čiler Nas─▒l Davran─▒r?

Apatik bireyler, çevrelerine kar┼č─▒ duyars─▒z hissederler ve olaylara ya da durumlara tepki vermezler. Apati, duygusal ba─člamda bir ki┼činin hissizle┼čti─či, ilgi alanlar─▒n─▒n darald─▒─č─▒ ve hayattan zevk almas─▒n─▒n zorla┼čt─▒─č─▒ bir durumu ifade eder. Bu durum, bir depresyon belirtisi, duygusal tükenmi┼člik ya da stresle ba┼ča ç─▒kma mekanizmas─▒ olarak ortaya ç─▒kabilir. Apati tedavisi, genellikle altta yatan nedenin belirlenmesi ve uygun bir tedavi plan─▒n─▒n uygulanmas─▒ ile mümkün olabilir. 

Apati Tükenmi┼člik Sendromu mudur?

Son y─▒llarda s─▒kl─▒kla bahsedilen tükenmi┼člik sendromu hastal─▒─č─▒n─▒n son evresinde apati belirtileri ya┼čan─▒r. Art─▒k birey tamamen tepkisiz ve bütün d─▒┼č etkenlere kar┼č─▒ kay─▒ts─▒z hale gelmi┼čtir. Apati, tükenmi┼člik sendromu ya┼čayan ki┼činin hastal─▒─č─▒n─▒n en son noktadaki duygu durumudur. 

Apati S─▒kl─▒kla Kimlerde Görülür?

Apatik belirtileri, genellikle 45 ila 64 ya┼č aras─▒ndaki ki┼čilerde yo─čun olarak görülür. Yo─čun travma, stres, büyük ac─▒lar, do─čal afetler, sava┼č geçmi┼či olan ki┼čilerde daha s─▒k gözlenir. 20 demans vakas─▒n─▒n 1’inde apati görülür. Özel hayat ile i┼č hayat─▒ dengesizli─či ya┼čayan erkeklerde, kad─▒nlara oranla daha çok rastland─▒─č─▒ gözlemlenmi┼čtir. 

En ├çok Okunan Sa─čl─▒k Rehberi Yaz─▒lar─▒m─▒z

Sosyal Medya Hesaplar─▒m─▒z:
Facebook | Instagram | YouTube | LinkedIn

Uzm. Klnk. Psk.
S├╝meyye ├ľzt├╝rk
Psikoloji
Medical Park Gebze
1621

Bu i├žeri─čin geli┼čtirilmesinde Medical Park Yay─▒n Kurulu katk─▒ sa─člam─▒┼čt─▒r.
Sayfa i├žeri─či sadece bilgilendirme ama├žl─▒d─▒r. Sayfa i├žeri─činde tedavi edici sa─čl─▒k hizmetine y├Ânelik bilgiler i├žeren ├Âgelere yer verilmemi┼čtir. Tan─▒ ve tedavi i├žin mutlaka hekiminize ba┼čvurunuz.