sat─▒r aras─▒

ASD (Atrial Septal Defekt) Nedir?

Konjenital kalp hastal─▒klar─▒ ya da di─čer bir ifadeyle konjenital kalp defektleri, do─čum an─▒nda mevcut olan kalp anormalliklerini ifade eder. Bu anormallikler sonucu kalbin duvarlar─▒, kapaklar─▒ ya da kan damarlar─▒ etkilenmi┼č olabilir.

Birçok türde konjenital kalp hastal─▒─č─▒ vard─▒r. Bu rahats─▒zl─▒klar herhangi bir belirtiye neden olmayan basit durumlardan ya┼čam─▒ tehdit eden ciddi hastal─▒klara kadar de─či┼čkenlik gösterebilir. Konjenital kalp hastal─▒klar─▒, etkilenen kalp yap─▒s─▒ göz önünde bulundurularak kapakç─▒k defekti, duvar defekti ve kan damarlar─▒ defektleri olmak üzere üç temel kategoride incelenebilir.

Kalp kapakç─▒─č─▒ defektleri, kalp içerisinde kan─▒n normal ak─▒┼č─▒n─▒ engelleyerek t─▒kan─▒kl─▒k ya da s─▒z─▒nt─▒lara neden olabilir. Bu durum kalbin kan─▒ vücudun di─čer bölümlerine do─čru ┼čekilde pompalamas─▒na engel te┼čkil edebilir.

Kalbin damarlar─▒ ile ilgili defektler kan─▒n kalbe geri dönmesini ya da kalpten vücudun di─čer bölgelerine ula┼čmas─▒n─▒ engelleyebilen rahats─▒zl─▒klard─▒r. Kan ak─▒┼č─▒n─▒n kesintiye u─čramas─▒na neden olan bu problemler sonucu çe┼čitli rahats─▒zl─▒klar meydana gelebilir.

Kalp duvar defektleri ise hem kalbin üst yap─▒s─▒ olan kulakç─▒klar─▒ (atrium) hem de kalbin alt─▒ndaki geni┼č odalar olan kar─▒nc─▒klar─▒ (ventrikül) sa─č ve sol olmak üzere ikiye ay─▒ran duvar (septum) yap─▒lar─▒nda meydana gelen geli┼čim problemleri sonucunda meydana gelir. Bu durumlarda kalp içerisinde bulunan kan pompaland─▒ktan sonra geri kaçabilir ya da olmamas─▒ gereken bir ba┼čka bölüme geçi┼č gösterebilir. Duvar defektine ba─čl─▒ olarak kalp üzerindeki bas─▒nç artar ve kalbin daha fazla çal─▒┼čmas─▒ gerekebilir. Bu durumun sonucunda ise kan bas─▒nc─▒nda yükselme meydana gelebilir.

ASD Nedir?

Atrial septal defekt (ASD), en s─▒k görülen konjenital kalp defektlerinden biridir ve yakla┼č─▒k olarak çocuklar─▒n ¼’ünde ortaya ç─▒kabilen bir durumdur. Kalbin kulakç─▒k olarak bilinen yap─▒lar─▒ olan atriumlar aras─▒ndaki duvar─▒n (septum) tam kapal─▒ olmamas─▒n─▒ ve sa─č ve sol atrium aras─▒ndaki etkile┼čimin devam etti─čini ifade eder.

ASD’ler kendi içerisinde çe┼čitli alt tiplere ayr─▒l─▒r:

  • Ostium Sekundum Defekti

Atrial septal defektlerin en s─▒k görülen alt tipi ostium sekundum defektidir. Atriumlar─▒n aras─▒ndaki

duvar─▒n ortas─▒ndaki aç─▒kl─▒─č─▒ ifade eder.

  • Ostium Primum Defekti

Ostium primum defekti, ostium sekunduma göre duvar─▒nda daha alt k─▒s─▒mlar─▒nda olan defekti tan─▒mlar. Bu asd tipine di─čer konjenital kalp rahats─▒zl─▒klar─▒ da e┼člik edebilece─či için dikkatli olunmal─▒d─▒r.

  • Sinüs Venosus Defekti

Daha nadir görülen bu ASD tipi, septumun üst k─▒s─▒mlar─▒ndaki bir defekti ifade eder. Sinüs venosus defektine kalp çevresindeki damarlar aras─▒nda olu┼čan anormal ba─člant─▒lar da e┼člik edebilir.

  • Koroner Sinüs Defekti

Koroner sinüs, kalbin toplardamarlar─▒ndaki (venlerindeki) kan─▒n akt─▒─č─▒ yap─▒y─▒ tan─▒mlar. Koroner sinüs defekti bu yap─▒ ile sol atrium aras─▒ndaki duvar anormalli─čini ifade eder.

ASD (Atrial Septal Defekt) Belirtileri Nelerdir?

Atrial septal defekt ile dünyaya gelen birçok bebekte ba┼člang─▒çta herhangi bir belirti mevcut olmayabilir ancak ya┼č─▒n ilerlemesi sonras─▒nda çe┼čitli belirti ve bulgular ortaya ç─▒kabilir:

  • Özellikle fiziksel aktivite s─▒ras─▒nda meydana gelen nefes darl─▒─č─▒
  • Steteskop vas─▒tas─▒ ile kalp dinlenirken tespit edilen üfürümler
  • Halsizlik
  • Kar─▒n ve alt ekstremitede bölgesinde ödem olu┼čmas─▒
  • Çarp─▒nt─▒ ya da kalbin ritmi ile ilgili anormallikler
  • ─░nme

ASD (Atrial Septal Defekt) Nedenleri Nelerdir?

Konjenital kalp hastal─▒klar─▒n─▒n en s─▒k görülen formlar─▒ndan biri olan atrial septal defekt kad─▒nlarda erkeklere göre daha s─▒k olarak tespit edilen bir problemdir. Ço─ču konjenital kalp defektinde altta yatan nedenlerin ba┼č─▒nda genetik faktörler ve gebelik döneminde anne aday─▒ ile ilgili çe┼čitli durumlar yer al─▒r.

Bu rahats─▒zl─▒klar─▒n yakla┼č─▒k olarak %10’undan spesifik genetik problemler sorumludur. Aile bireyleri aras─▒nda geçi┼č gösterebilen Down sendromu gibi hastal─▒klara ASD e┼člik edebilir.

Anne aday─▒n─▒n hamilelik döneminde alkol ya da madde kullanmas─▒ veya diyabet (┼čeker hastal─▒─č─▒), lupus ya da k─▒zam─▒kç─▒k gibi rahats─▒zl─▒klar geçirmesi de konjenital kalp hastal─▒─č─▒ olu┼čmas─▒nda etkili olabilir.

K─▒zam─▒kç─▒k enfeksiyonu özellikle hamileli─čin ilk aylar─▒nda ortaya ç─▒kmas─▒ halinde çocukta konjenital kalp hastal─▒─č─▒ geli┼čme riskinde bir art─▒┼č söz konusu olabilir.

ASD (Atrial Septal Defekt) Tan─▒s─▒ Nas─▒ld─▒r?

Rutin fizik muayeneler s─▒ras─▒nda tespit edilen üfürümler, hekimlerin hastada bir konjenital kalp defekti varl─▒─č─▒ olabilece─čine dair ┼čüphelenmesine neden olabilir. Bu problemlerin tespit edilmesinde birçok tetkikten faydalan─▒l─▒r.

Atrial septal defekte tan─▒sal yakla┼č─▒mda çe┼čitli görüntüleme yöntemleri defektin boyutunun tespit edilmesine katk─▒ sa─člar. Transtorasik ekokardiyografi, ASD tan─▒s─▒ndaki temel görüntüleme tetkiklerinden biridir. Eko tetkiki, ses dalgalar─▒n─▒ kullanarak kalbin video görüntüsünün olu┼čmas─▒n─▒ sa─člar. Bu görüntüler yard─▒m─▒yla hekimler kalbin odalar─▒n─▒ inceleyebilir ve kalbin pompalama gücünün ölçümünü sa─člayabilir. Ekokardiyografi tetkiki ile kalbin kapakç─▒k ve duvar yap─▒lar─▒ndaki defektler de görüntülenebilir. Bu tetkik hem tan─▒sal hem de tedavi planlamas─▒ için önem arz eder.

Akci─čer filmi, hastan─▒n kalp ve akci─čer ile ilgili durumlar─▒n─▒ görüntülemeye yard─▒mc─▒ olur. Bu x-ray grafilerde hastan─▒n belirtileri ile ili┼čkili olabilecek çe┼čitli kalp defektleri tespit edilebilir.

Elektrokardiyogram tetkiki (EKG), gö─čüs bölgesine yerle┼čtirilen elektrotlar vas─▒tas─▒ ile kalbin çal─▒┼čmas─▒n─▒n ka─č─▒t üzerine aktar─▒lmas─▒n─▒ ve ritim problemlerinin tespit edilmesini sa─člayan kardiyolojik testtir.

Bilgisayarl─▒ tomografi (CT) ve manyetik rezonans görüntüleme (MRI) gibi radyolojik tetkikler, kalp ve gö─čüs kafesi içerisindeki yap─▒lar─▒n incelenmesine imkan sa─člarlar.

ASD (Atrial Septal Defekt) Tedavisi Nas─▒ld─▒r?

ASD tedavisi ki┼čideki defektin türüne, geni┼čli─čine, kalbin nas─▒l etkilendi─čine ve di─čer ili┼čkili oldu─ču sa─čl─▒k durumlar─▒ göz önünde bulundurularak planlan─▒r. Atrial septal defekte sahip hastalarda tedavi planlamas─▒nda ilk olarak aç─▒kl─▒─č─▒n boyutu de─čerlendirilir. 5 milimetre ve alt─▒ndaki defektler genellikle ya┼čam─▒n ilk 1 y─▒l─▒ içerisinde kendili─činden kapanma e─čilimindedir.

1 santimetrenin üzerindeki defektlerin büyük ço─čunlu─ču ise medikal ya da cerrahi bir müdahale ile tedavi edilirler. Eri┼čkin ya┼č grubundaki ASD hastalar─▒nda küçük bir defekt mevcut ve kalp yetmezli─čine dair herhangi bir belirti olmamas─▒ halinde müdahale edilmeden sadece düzenli gözlem ile hastan─▒n takibi gerçekle┼čtirilebilir.

ilaç tedavisi ASD hastalar─▒ndaki kalp duvar defektinin kapanmas─▒n─▒ sa─člamaz ancak bu durum sonucu olu┼čan belirti ve bulgular─▒n azalt─▒lmas─▒nda etkili olabilir. ─░laç tedavisine cerrahi müdahale sonras─▒nda istenmeyen durumlar─▒n olu┼čmas─▒n─▒ engellemek için de ba┼čvurulur. Kalp ritminin ve kas─▒lma gücünün düzenlenmesini sa─člayan beta blokerler ile p─▒ht─▒ olu┼čumunu azalt─▒c─▒ etki yapan antikoagülan ilaçlar ASD tedavi planlamas─▒nda ba┼čvurulabilen farmakolojik ajanlar aras─▒nda yer al─▒r.

Perkütan (ciltten girilerek) yap─▒lan tamir giri┼čimleri sekundum tipi ASD hastalar─▒nda tercih edilebilen bir tedavi yöntemidir. Çe┼čitli cihazlar kullan─▒larak yap─▒lan bu kapatma i┼čleminde uzun, ince bir tüp yap─▒s─▒ olan kateter kullan─▒l─▒r. Kateter vas─▒tas─▒ ile defekt bölgesine damar yoluyla ula┼čt─▒r─▒lan cihaz kalp içerisine girdi─činde aç─▒larak defektin sar─▒lmas─▒ sa─član─▒r. Zaman içerisinde bu cihaz üzerinde büyüyen doku ile defekt kapat─▒labilir. Bu tedavi yöntemi sonras─▒nda hekimlerin bilgisi ve reçetelendirmesi ile hastalar─▒n en az 6 ay boyunca p─▒ht─▒ olu┼čumunu engelleyici (antiplatelet) ilaçlar kullanmas─▒ gerekli olabilir.

Büyük sekundum tipi ASD’lerde ve di─čer ASD tiplerinin tedavisinde cerrahi giri┼čimlere gereksinim duyulabilir. Cerrahi tedavi yönteminde kalbin sa─č atriumundan girilir, defekte ula┼č─▒l─▒r ve defektin kapat─▒lmas─▒ için bir doku yamas─▒ kullan─▒l─▒r. Bu doku genellikle ki┼činin kendi perikard (kalbin çevresindeki zar doku) bölgesinden elde edilir. Baz─▒ sekundum tipi atrial septal defektlerde ise cerrahi giri┼čimlerle defekte ula┼č─▒l─▒p sadece defektin dikilmesi ile tedavi gerçekle┼čtirilebilir.

En ├çok Okunan Sa─čl─▒k Rehberi Yaz─▒lar─▒m─▒z

Sosyal Medya Hesaplar─▒m─▒z:
Facebook | Instagram | YouTube | LinkedIn

Prof. Dr.
Emin Tireli
Çocuk Kalp ve Damar Cerrahisi
Medical Park Bah├želievler
130920

Bu i├žeri─čin geli┼čtirilmesinde Medical Park Yay─▒n Kurulu katk─▒ sa─člam─▒┼čt─▒r.
Sayfa i├žeri─či sadece bilgilendirme ama├žl─▒d─▒r. Sayfa i├žeri─činde tedavi edici sa─čl─▒k hizmetine y├Ânelik bilgiler i├žeren ├Âgelere yer verilmemi┼čtir. Tan─▒ ve tedavi i├žin mutlaka hekiminize ba┼čvurunuz.