Son yıllarda sağlığa olan faydaları ile çokça söz edilen ve bilim dünyası tarafından pek çok araştırmaya konu edilen bamya, vücuda önemli faydaları dokunan değerli bir besindir. Zengin vitamin ve mineral içeriği ve diyet lifleri açısından zenginliği ile beslenme planları içerisinde mutlaka yer verilmesi gereken besinlerden bir tanesidir. Her ne kadar sağlık açısından faydaları saymakla bitmese de bamya, çoğu kişi tarafından sevilmeyen ve bu nedenle az tüketilen bir sebze türüdür. Bunun en büyük nedenlerinden biri tüylü dış yapısı ve içerisinde bulunan sümüksü yapıdaki salgıdır. Özellikle doğru şekilde ayıklanmamış olması halinde bamyanın iç kısmında bulunan bu salgı dışarı çıkarak yemeğin içerisine karıştığında yemeğin istenmeyen viskoz kıvamda bir suyunun oluşmasına neden olur. Fakat uygun şekilde ayıklanmış taze bamyalar, limonlu su içerisinde bir süre bekletildikten sonra bu salgıyı dışarıya vermez ve bu sayede çok daha güzel görünümde bir yemek yapılabilir.

Tüm çabalarına rağmen bamyayı sevememiş olup bu değerli besinin sağladığı olumlu etkilerden faydalanmak isteyen bireyler için bir diğer seçenek ise bamya tohumudur. Bamya tohumu adından da anlaşılacağı üzere bamya bitkisinin tanelerinin içi açıldığında karşımıza çıkan küçük çekirdeklerdir. Bu çekirdeklerin ayrıştırılıp kurutulmuş hali olarak aktarlarda ve bitkisel ürünlerin satıldığı yerlerde kolaylıkla bulunabilen bamya tohumu, tıpkı bamya gibi faydalara sahip olmakla birlikte daha farklı olumlu etkiler de barındırır. İşte bamya tohumunun sağlık üzerindeki olumlu etkilerinden bazıları...

Yüksek vitamin ve mineral içeriğine sahiptir

Bamya tohumunda B grubu vitaminleri ile kalsiyum, demir ve çinko gibi mineraller bol miktarda yer alır. Bu sayede düzenli olarak bamya tohumu tüketerek kas ve kemik sağlığınızı koruyabilir, osteoporoz ve benzeri kemik hastalıklarının oluşum riskini azaltabilirsiniz. Yüksek demir içeriği sayesinde kansızlık sorunu bulunan bireylerde kan değerlerinin normal aralıklara getirilmesine yardımcı olan bamya tohumu, fosfor ve bakır minerallerini de önemli miktarlarda içerir. Bu nedenle vücudun gereksinim duyduğu mikro besin ögelerinin tam anlamıyla karşılanabilmesi için bamya tohumu tüketimi oldukça etkilidir.

Enfeksiyonlara karşı koruyucu etki sağlar

Bamya tohumunun faydaları arasında en yaygın olarak bilinenlerden bir tanesi de enfeksiyonlara karşı koruyucu etki göstermesidir. Virüs, bakteri, mantar gibi mikroorganizmaların yol açtığı her türlü enfeksiyon hastalığına karşı korunmak veya bu hastalıkların daha hızlı bir şekilde iyileşmesini sağlamak için bamya tohumu tüketebilirsiniz. Kış aylarında sıklıkla görülen soğuk algınlıklarının yanı sıra bamya tohumu tüketerek ayak mantarından idrar yolu enfeksiyonuna kadar her türlü hastalığa karşı bir önlem alabilirsiniz.

Kansere karşı korur

Tıpkı bamya sebzesinde olduğu gibi bamya tohumunda da bol miktarda antioksidan bileşenler yer alır. Bu bileşenler hücrelerin sağlığını geliştirerek kanserleşme eğilimine girmesini önler. Bu sayede vücutta tümörlerin oluşumu önlenebilir, mevcut tümörlerin büyüme ve yayılması yavaşlatılabilir. Sindirim sistemi üzerinde de olumlu etkileri bulunan bamya, kolon kanseri başta olmak üzere birçok kanser türüne karşı vücudu korumaya yardımcı olur. Ek olarak bamya tohumu vücudun savunma sistemini güçlendirmeye yardımcı ögeler barındırır. Bu bileşenler bağışıklık sistemini güçlendirerek tüm hastalıkların önlenmesine katkı sağladığı gibi kansere karşı da korur.

Sindirim sistemini düzenler

Sindirim sisteminin düzenli bir şekilde çalışması için dikkat edilmesi gereken en önemli husus, besinlerle birlikte vücudun ihtiyaç duyduğu diyet liflerinin yeterli miktarda alınmasıdır. Diyet lifleri, besinlerin gastrointestinal sistemde sindirime uğramayan ve dışarı atılan kısmıdır. Bu lifler dışkı hacmini arttırarak sindirim sisteminin çalışma hızını da arttırır. Bu sayede kabızlık ve bağırsak tembelliği gibi sorunların oluşumunu önler. Bamya tohumu çok değerli bir lif kaynağıdır. Lifli yapısı sayesinde bamya tohumu sadece sindirim sistemini düzenlemekle kalmayıp aynı zamanda kolesterolün düşürülmesini sağlayarak kalp ve damar hastalıklarını, kan şekeri regülasyonunu sağlayarak tip 2 diyabet ve insülin direncini önler.

Bilişsel fonksiyonları iyileştirir

Bamya tohumunun faydaları nelerdir sorusunun bir diğer yanıtı ise bilişsel fonksiyonların iyileştirilmesini sağlamasıdır. Beyin ve sinir sistemindeki hücrelerin canlılığını korumasına ve kendini yenilemesine yardımcı olan bamya tohumu, zengin B vitamini içeriği sayesinde sinir sisteminin sağlıklı bir şekilde çalışmasını sağlar. Bu durum bilişsel fonksiyonlar üzerinde olumlu etkiler oluşturarak unutkanlık, konsantrasyon güçlüğü gibi sorunları önlemeye yardımcı olur. Aynı zamanda stresi azaltma ve uykusuzluk sorununu önleme gibi yararları da bulunan bamya tohumu düzenli olarak tüketildiğinde yaşlanma ile birlikte gelişen demans problemi ile savaşır.

Kilo vermeye yardımcıdır

Bamya tohumu tüketimi, kilo vermek isteyen bireyler için de oldukça uygundur. Lifli bir besin olması nedeniyle sindirimi uzun sürer, bu nedenle hem kan şekerinde ani yükseliş ve düşüşlere neden olmayarak yeme ataklarını önler hem de midede daha uzun süre doluluk hissi oluşturduğundan tok kalmaya yardımcı olur. Tüm olumlu etkilerine rağmen bamya tohumu çok düşük bir kalori içeriğine sahiptir. 100 gram tohum yaklaşık olarak 30-40 kalori içerir. Bu nedenle diyet uygulayan kişiler için diyette herhangi bir kalori yükü oluşturmadığından rahatlıkla tüketilebilir. Yüksek potasyum içeriği sayesinde idrar söktürücü etki sağlayarak ödem ve şişkinliğin önlenmesine katkı sağlar.

Bamya tohumu nasıl tüketilir?

Bamya tohumu taneli olarak tek başına veya bazı besinlerle karıştırılarak tüketilebilir. Tohumların tane olarak tüketilmesi yutmada güçlüğe neden olabilir. Tohumları daha rahat tüketebilmek adına tıpkı karabiber öğütür gibi bamya tohumunu toz haline getirerek daha kolay bir şekilde tüketebilirsiniz. Bu şekilde hazırladığınız toz halindeki bamya tohumunu yoğurtla karıştırarak tüketebileceğiniz gibi üzerine kaynar su ekleyerek çayını da hazırlayabilirsiniz. Çay şeklinde tüketmeniz halinde sıvı ihtiyacınızın karşılanmasına da yardımcı olacaktır. Bir diğer tüketim metodu bamya tohumlarının su içerisinde bekletilmesidir. Bu yöntemi tercih edenler bir gün önceden bamya tohumlarını oda sıcaklığındaki suyun içerisine bırakarak ertesi gün birkaç porsiyona bölüp bu suyu tüketebilir. Tüm bu yöntemlerden hangisini tercih edeceğiniz tamamen sizin tercihinize kalmıştır ve her bir yöntemle bamya tohumunun sağladığı olumlu etkilerden yararlanabilmeniz mümkündür. Elbette ki, tüm besinlerde olduğu gibi bamya tohumunun tüketiminde de aşırıya kaçılmamalıdır. Günlük birkaç kaşığın üzerine çıkmamaya özen göstermelisiniz. Verilen tüm bilgiler sağlıklı bireyler için geçerli olup düzenli kullanıma başlanmadan önce hekime danışılmasında fayda vardır.

Tüm bu olumlu etkilerinden faydalanmak istiyor fakat bamya tüketmek istemiyorsanız, bamya tohumu alarak bunu düzenli olarak tüketmeye başlayabilirsiniz. Fakat burada iki hususa dikkat edilmelidir. Bunlardan ilki akut veya kronik herhangi bir hastalığı bulunanlar, alerjik reaksiyonları olanlar ve herhangi bir nedenle ilaç kullanan bireylerin bamya tohumunu tüketmeye başlamadan önce hekime danışması gerektiğidir. Bazı hastalıklarda bu besinin içeriğinde bulunan bileşenler hastalığı tetikleyebileceğinden veya kullanılan ilaçlarla etkileşime girebileceğinden bu konuya gereken özen gösterilmelidir. İkinci husus ise bamya tohumunun güvenilir bir yerden temin edilmiş olmasıdır. Bunun için güvenilirliğinden emin olduğunuz aktarlardan ve bitkisel ürün tedarikçilerinden üretim ve son tüketim tarihi belli ürünleri satın almanızda fayda vardır. Özellikle açıkta satılan ve ne kadar süredir beklediği bilinmeyen ürünlerde aflatoksin adı verilen kanserojen maddenin oluşma ihtimali yüksektir. Bu gibi olumsuz ihtimallerden uzak durabilmek adına öncelikle hekiminize danıştıktan sonra güvenilir bir satıcıdan bamya tohumunuzu temin ederek düzenli olarak kullanmaya başlayabilir, sağlığınızı koruyabilirsiniz.

Uzm. Dyt.
Özlem Araz
Beslenme ve Diyet
BAU Medical Park Göztepe
91583

Sayfa içeriği sadece bilgilendirme amaçlıdır. Sayfa içeriğinde tedavi edici sağlık hizmetine yönelik bilgiler içeren ögelere yer verilmemiştir. Tanı ve tedavi için mutlaka hekiminize başvurunuz.