sat─▒r aras─▒

Çocuklar─▒n d─▒┼ča dönük olduklar─▒ döneme denk gelen 5 ya┼č sendromu, yeti┼čkinleri taklit ettikleri ve çevresindeki ki┼čiler ile ileti┼čim kurmaya çal─▒┼čt─▒klar─▒ bir dönemi kapsar. Bu dönem bebeklik döneminin biti┼čiyle birlikte birey olman─▒n ilk ad─▒m─▒d─▒r.

Dil geli┼čimi, psikomotor yetenekler ve yarat─▒c─▒l─▒k gibi pek çok alanda geli┼čimler mevcuttur. Anne ve babalar─▒n bir hayli zorland─▒klar─▒ sanc─▒l─▒ bir dönemi ifade eden 5 ya┼č sendromu, zihinsel ve fiziksel çocuk geli┼čimini de kapsad─▒─č─▒ için; hem çocuk için hem de ebeyvenler için oldukça önemlidir. Dikkatle ve sab─▒rla hareket edilmedir.   

5 Ya┼č Sendromu Nedir?

Çocuklar─▒n belirli dönemlerde ya┼čad─▒klar─▒ sendromlar bulunmaktad─▒r. Bu sendromlar─▒n öne ç─▒kan sebepleri vard─▒r. Çocukluk döneminde en bilinen sendromlar 2 ya┼č 5 ya┼č sendromudur.

5 ya┼č sendromu çocu─čun hayat─▒ndaki en önemli süreçlerinden biridir. Bu süreçte kazand─▒klar─▒ de─čerler ve deneyimler ileriki dönemlerin temelini olu┼čturur. Kar┼č─▒lar─▒na ç─▒kan problemleri nas─▒l çözdükleri, sosyal çevresine kar┼č─▒ içe ya da d─▒┼ča dönük karaktere sahip olma gibi yap─▒lar kazand─▒klar─▒ görülür.

5 ya┼č─▒ndaki çocuklar─▒n nas─▒l davran─▒┼člar sergiledi─čini ┼ču ┼čekilde s─▒ralayabiliriz;

  • Ba─č─▒ms─▒z hareket etmek isterler
  • ─░natç─▒ ve huysuz olabilirler
  • Yalan söylemeye meyillidir
  • Etraf─▒nda olup bitenleri çok güzel gözlemler ve hakl─▒ oldu─ču birçok nokta olabilir
  • Koyulan kurallar─▒ alg─▒layabilecek seviyeye ula┼čm─▒┼člard─▒r
  • Yeti┼čkinleri ve ya┼č─▒tlar─▒n─▒ sürekli taklit ederler
  • Hayali arkada┼člar edinebilir ve onlarla oyunlar oynayabilirler
  • ─░leti┼čim becerisinin kuvvetli bir noktaya gelmesiyle topluma ve aileye uyum oran─▒ artar 
  • D─▒┼čadönük davran─▒┼člar sergileyerek sürekli arkada┼člar─▒yla vakit geçirmek ister
  • Art─▒k istediklerini a─člayarak de─čil ikna ederek yapt─▒r─▒r
  • Duygular─▒n─▒ objelerle payla┼č─▒rlar ve onlar─▒ konu┼čtururlar

5 Ya┼č Sendromu Ne zaman Ba┼člar?

Genellikle 1 y─▒l sürdü─čü bilinen 5 ya┼č sendromunun 4. ya┼č─▒n bitimi ile birlikte ba┼člad─▒─č─▒ gözlemlenir. 5 ya┼č sendromu daha geç bir dönem de ba┼člayabilir. Her çocu─čun geli┼čimi ve karakterini olu┼čturma süreci farkl─▒ oldu─ču için de─či┼čkenlik göstermesi son derece do─čald─▒r. 

5 ya┼č çocuklarda merak duygusunun tavan yapt─▒─č─▒ bir dönemdir. Anne ve babaya sürekli sorular yönelten çocuk ald─▒─č─▒ cevaplarla hayal dünyas─▒n─▒ geni┼čletir ve kelime haznesinde art─▒┼č görülür. Bu yüzden çocuklar─▒n sorular─▒ cevaps─▒z b─▒rak─▒lmamal─▒d─▒r.  5 ya┼č─▒ndaki çocu─čun geli┼čimi konusunda e─čitmenlerden de yard─▒m istenebilir. Bu noktada e─čitimin rolü büyüktür. Bu ya┼čta elde edilen kazan─▒mlar yeti┼čkinlik dönemine kadar gidecektir.

5 Ya┼č Sendromu Belirtileri Nelerdir?

Her çocu─čun geli┼čimi farkl─▒ bir seyir izledi─či için fiziksel, bili┼čsel ve duyu┼čsal dönemin özelliklerini hep ayn─▒ zamanda ya┼čayamamaktad─▒r. Baz─▒ çocuklar dönemin özelliklerini erken gösterirken baz─▒lar─▒ da geç göstermektedir. Bu yüzden 5 ya┼č sendromunun belirtileri her çocukta ayn─▒ oranda gözlenmemektedir.

Bu belirtileri ┼ču ┼čekilde s─▒ralayabiliriz;

  • Sürekli sorular sormak ve çok merakl─▒ olmak
  • Ö─črenmeye meyilli davran─▒┼člar sergilemek
  • Sosyal çevresiyle oyunlar oynay─▒p, arkada┼člar─▒na liderlik sergilemek
  • Öz bak─▒m─▒n─▒ üstlenmek ve sorumluluk almak
  • Kendini kan─▒tlama çabas─▒na girip anne ve babas─▒na bu tarz davran─▒┼člarda bulunmak
  • Yeti┼čkinleri taklit ederek davran─▒┼člar─▒n─▒ ┼čekillendirmek
  • Öfke, sevgi, a─člama ve k─▒zg─▒nl─▒k gibi duygular─▒ en üst seviyede ya┼čamak  

5 Ya┼č Erkek Çocu─ču Sendromu

Bu dönemde erkek çocuklar─▒ k─▒z çocuklar─▒na nazaran fizyolojik sebeplerle 5 ya┼č sendromunu zaman zaman öfkeli, h─▒rç─▒n ve a┼č─▒r─▒ hareketli geçirebilirler. Çünkü çocu─čun hormonlar─▒ cinsiyetine ba─čl─▒ olarak bu dönemde geli┼čme gösterir.

Bunun bir göstergesi olarak da erkek çocuklar k─▒z çocuklar─▒na k─▒yasla s─▒n─▒rlar─▒ zorlay─▒c─▒, öfkeli, h─▒rç─▒n ve a┼č─▒r─▒ hareketli olabilirler. 

Sendrom olarak adland─▒rd─▒─č─▒m─▒z bu durum asl─▒nda çocu─čun hormonlar─▒na ayak uydurmaya çal─▒┼čmas─▒d─▒r. Çocu─čun fizyolojisinin testosteron hormonuna uyum sa─člamas─▒yla bu dönem 6 ya┼č─▒na girdi─činde yava┼č yava┼č azalacakt─▒r. 

5 Ya┼č K─▒z Çocu─ču Sendromu

K─▒z çocuklar─▒n─▒n da hormonal yap─▒s─▒nda de─či┼čiklik olacakt─▒r. Östrojen hormonu salg─▒lanmaya ba┼člar. K─▒z çocuklar─▒ makyaj yapmak, annesi gibi davranmak ve insanlar taraf─▒ndan be─čenilmek isterler. Annesiyle birlikte bir yeti┼čkin gibi sohbet etmek, insanlarla ileti┼čime geçmek ve onlar gibi davranmak isterler. 

Babas─▒n─▒ kocas─▒ gibi görerek annesinden k─▒skanma gibi duygular ya┼čayabilirler. K─▒z çocuklar─▒n─▒n gösterdi─či bu davran─▒┼člar ötelenmemeli, yasaklanmamal─▒ ve ya┼čayabilece─či ortam sa─članmal─▒d─▒r. Cinsiyeti sa─čl─▒kl─▒ bir ┼čekilde yap─▒lanmal─▒ ve eksiksiz bir süreç olarak tamamlanmal─▒d─▒r. Kad─▒n kimli─čini bu ya┼člarda kazanan çocuk benli─čiyle uyumlu bir ┼čekilde ya┼čam sürecektir.

 5 Ya┼č Sendromunda Anne ve Baba Nas─▒l Davranmal─▒? 

Çocuklar─▒n bu dönemdeki çabalar─▒ anne ve babalar taraf─▒ndan görülmedi─činde, çocu─čun çabas─▒ onaylanmay─▒p sürekli engellendi─činde bu dönem sorunlu geçecektir. Böyle bir durumda çocuklar içe kapan─▒k ve cesaretini yitirmi┼č bir karaktere bürünebilir ve belki de tüm hayat─▒n─▒ etkileyen bir sorun halini alabilir.  

Anne ve babalar bu dönem süresince neler yapabilir ┼ču ┼čekilde s─▒ralayabiliriz;

  • ─░lk olarak anne ve babalar bu sürecin geçece─činin bilincinde ve sab─▒rl─▒ olmal─▒d─▒r.
  • Dü┼čünerek hareket etmeli, çocukla olan ileti┼čimlerini güçlendirmeli ve çe┼čitli aktivitelerle çocukla yeterince zaman geçirilmelidir.
  • Çocuklar h─▒rç─▒nla┼čt─▒─č─▒nda sakin kal─▒p, anlay─▒┼čl─▒ olunmal─▒d─▒r.
  • Bu dönemde ve ilerde ya┼čanacak her dönemde çocuklar─▒ sosyal çevresindeki çocuklarla k─▒yaslamamaya dikkat edilmelidir.
  • Çocuklar─▒ belli kal─▒plara sokmadan özgür bir ┼čekilde oyun kurabilece─či ve sosyalle┼čebilece─či güvenli ortamlar yarat─▒lmal─▒d─▒r.
  • Çocukla do─čada vakit geçirmeli ve merak─▒n─▒ giderecek sohbetler edilmelidir.
  • Çe┼čitli konularda tercih yapma s─▒ras─▒ çocu─ča verilmelidir.
  • Anne ve baba olarak çocu─čun yan─▒nda tart─▒┼č─▒lmamal─▒d─▒r.
  • Kat─▒ kurallar koyulmamal─▒d─▒r.
  • Sadece a─člad─▒─č─▒nda de─čil gün içinde de sar─▒l─▒p temas kurulmal─▒d─▒r.

5 Ya┼č Sendromu Ne Zaman Biter?

5 ya┼č sendromu ortalama 4,5 ya┼č ile 5,5 ya┼č aras─▒nda ba┼člar. Bu çocu─čun geli┼čimine ba─čl─▒ olarak de─či┼čebilmekle birlikte yakla┼č─▒k 1 y─▒l─▒ kapsar. Çocuk 6 ya┼č─▒na girdi─činde bu süreci yava┼č yava┼č bitirmi┼č olacakt─▒r.

Bu süreç illa ki bitecektir ama burada önemli olan anne ve baban─▒n bu dönemle alakal─▒ bilgi sahibi olmas─▒ ve çocu─čun en verimli ┼čekilde atlatmas─▒na destek olmas─▒ gerekir. 

Sosyal çevresine kar┼č─▒ kendini kan─▒tlayan, insanlar─▒n içinde yer edinmeye ba┼člayan çocuk anne babas─▒ndan da ilgi bekler ve davran─▒┼člar─▒n─▒n onaylanmas─▒n─▒ ister. Anne ve babalar─▒n çocu─ča kar┼č─▒ sab─▒rl─▒ ve sevgi dolu olmas─▒ gerekir.

H─▒rç─▒n ve öfkeli oldu─ču zamanlar çocu─čun üstüne gitmemeli sakinle┼čmesine yard─▒m edilmelidir. Çocukla kurdu─čunuz ileti┼čimde dikkatli olunmal─▒ ve sakin kal─▒nmal─▒d─▒r. 

Ebeveynlerin en çok y─▒prand─▒─č─▒ dönemlerden biri olan bu süreçteki yakla┼č─▒m, çocu─čun ilerde nas─▒l bir insan olaca─č─▒na kadar uzanmaktad─▒r. Süreç boyunca ebeveynlerin sab─▒rla çocuklar─▒n─▒n yan─▒nda olmas─▒ gerekir. Unutulmamal─▒d─▒r ki, bu süreçteki yanl─▒┼č davran─▒┼člar, çocukta kal─▒c─▒ hasar meydana getirebilir. Böyle bir durumdan kaç─▒nmak için de anne ve babalara psikolog deste─či almalar─▒ önerilmektedir. 

S─▒kça Sorulan Sorular 

5 ya┼č sendromu ne demek?

5 ya┼č─▒ndaki çocuklar─▒n ba┼č─▒na buyruk hareket ederek; inatç─▒ bir tutum geli┼čtirmeleri gibi zorlu geçen dönem, 5 ya┼č sendromunu ifade edebilir. Çocuklar─▒n karakterinde de─či┼čimlerin ya┼čand─▒─č─▒ bu dönem ebeveynler için de oldukça zorlu geçer.

 5 ya┼č─▒nda Kre┼če Ba┼člayacak Çocuk ─░çin Ne yap─▒lmal─▒?

Okula ba┼člayacak çocuk kendini güvende hissetti─či alandan bir anda uzakla┼čt─▒r─▒lmamal─▒d─▒r. Buna çözüm olarak kademeli ayr─▒l─▒k metodu uygulanmal─▒d─▒r. ─░lk önce çocu─čun kre┼či tan─▒mas─▒, oradaki birileriyle ba─č kurmas─▒ ve ortama al─▒┼čmas─▒ sab─▒rla beklenmelidir.

Bunun gerçekle┼čmesi için çocu─ča zaman vermek ve al─▒┼čma sürecinde ona destek olmak önemlidir. Okulun ilk günü çocu─čun yan─▒nda bulunmakla ba┼člayan süreç, günler ilerledikçe yava┼č yava┼č çocu─čun da bunu kabullenmesiyle uzakla┼čmaya dayan─▒r. Böylelikle güvenli bir ba─č kurularak çocuk ortama al─▒┼č─▒r. 

En ├çok Okunan Sa─čl─▒k Rehberi Yaz─▒lar─▒m─▒z

Sosyal Medya Hesaplar─▒m─▒z:
Facebook | Instagram | YouTube | LinkedIn

12813

Bu i├žeri─čin geli┼čtirilmesinde Medical Park Yay─▒n Kurulu katk─▒ sa─člam─▒┼čt─▒r.
Sayfa i├žeri─či sadece bilgilendirme ama├žl─▒d─▒r. Sayfa i├žeri─činde tedavi edici sa─čl─▒k hizmetine y├Ânelik bilgiler i├žeren ├Âgelere yer verilmemi┼čtir. Tan─▒ ve tedavi i├žin mutlaka hekiminize ba┼čvurunuz.