satır arası

Burun içerisindeki hava yollarının kan damarları veya membranlarında (dış kısımlarında) meydana gelen ödem, tıkanıklık hissine neden olur. Basit tıkanıklıklar genellikle kısa süre içerisinde kendiliğinden geçerken bazı burun tıkanıklıkları, uzun süreli (kronik) olarak devam edebileceği için bilinçli olunması önerilir. Burun tıkanıklığı, her yaştan bireyleri etkileyen bir durumdur. Bebeklerden ileri yaş bireylere kadar herkeste gelişebilen bu şikayet, bazı bireylerde ise sık tekrarlama eğilimindedir. Burun tıkanıklığı şikayetinin özellikleri ve bu semptomu rahatlatmak adına neler yapılabileceğine dair ayrıntılı bilgi almak için yazının devamını takip edebilirsiniz.

Burun Tıkanıklığı Nedir?

Nazal konjesyon olarak tanımlanan burun tıkanıklığı genellikle kafa içerisindeki boşluklar olan sinüslerin grip gibi çeşitli nedenlerle iltihaplanması sonucu meydana gelen şikayettir. Bu şikayete genellikle sinüslerde dolgunluk hissi ve baş ağrısı gibi diğer çeşitli belirtiler de eşlik edebilir. Burun tıkanıklığı genellikle hekimlerin bilgisi ve önerisi dahilinde uygulanabilecek çeşitli yöntemler ile kontrol altına alınabilen bir şikayettir. Uzun süreli devam eden burun tıkanıklıklarında ise medikal tedavi gereksinimi olabileceği için dikkatli olunmalıdır.

Gebelikte Burun Tıkanıklığı Normal mi?

Hamilelik dönemlerinde gebelik ilişkili burun tıkanıklığı gelişmesi sık görülen durumlar arasındadır. Gebelik riniti olarak isimlendirilen bu durum, aşırı kilo alınması veya yüksek hormon seviyelerinden kaynaklanabilir. Yapılan çeşitli çalışmalar neredeyse her 10 gebeden 4’ünde burun tıkanıklığı şikayetinin mevcut olduğunu göstermiştir. Horlama, hapşırma ve rahat nefes alamama gibi birtakım şikayetleri de beraberinde getiren bu durumun kontrol altına alınması için hekiminize danışmanız önerilir.

Çocuklarda Burun Tıkanıklığı Belirtileri Nelerdir?

Bebek ve küçük çocuklar çeşitli rahatsızlıklar sırasında meydana gelen semptomları henüz ifade edebilecek yaşta değillerdir. Dolayısıyla anne ve babaların çeşitli belirtileri takip ederek çocuklarında burun tıkanıklığı mevcut olup olmadığı konusunda fikir sahibi olabilir:

  • İştahsızlık
  • Beslemenin zorlaşması
  • Huzursuzluk
  • Balgamlı öksürük
  • Nefes almada güçlük
  • Uykudan sık uyanma
  • Uykuya dalmada güçlük

Burun Tıkanıklığı Neden Olur?

Burun içerisindeki hava yolları ile sinüslerin inflame (iltihaplı) hale gelmesi rinosinüzit olarak isimlendirilen bir rahatsızlıktır. Bu rahatsızlığın gelişmesine neden olabilecek çeşitli durumlar mevcuttur:

  • Enfeksiyöz rinosinüzit: Grip etkeni gibi çeşitli üst solunum yolu enfeksiyonuna neden olan mikroorganizmalara bağlı olarak rinosinüzit gelişimini ifade eder.
  • Alerjik rinosinüzit: Alerjen özellikteki bir dış etken veya çeşitli çevresel faktörlerden kaynaklanan burun içi hava yolları ve sinüs iltihabı.
  • Mevsimsel alerjik rinosinüzit: Genellikle yılın bir döneminde ağaç, otsu bitki ya da diğer çeşitli polen türlerinden kaynaklanabilen özellikle mevsim geçişlerinde belirginleşen rinosinüzit atakları ile karakterize rahatsızlık.
  • Perennial alerjik rinosinüzit: Yılın her döneminde çevrede mevcut olan çeşitli alerjenlere bağlı gelen rinosinüzit durumu.
  • Alerjik olmayan rinosinüzit: Sigara dumanı, çeşitli kimyasallar veya hava kirliliği gibi nedenlerle meydana gelen alerjik kökenli olmayan rinosinüzit gelişimi.

Bu durumlar dışında burun tıkanıklığı mevcut olan bazı olgularda bu durumun nedeni, zararlı mikroorganizma veya alerjenlerden farklı olarak vücut pozisyonu, sinüs içi yapıların anatomik özellikleri veya burun ve sinüs içi mukus salgısının üretimi ile ilgili problemler de tespit edilebileceği için dikkatli olunmalıdır.

Bebek ve küçük yaş gruplarında burun tıkanıklığı olan hastalar henüz ağızdan nefes alıp vermeye adapte olamayabilir. Bu hasta grubunda burun tıkanıklığı özellikle uyku ve beslenme ile ilgili çeşitli problemlerin tetiklenmesine neden olabilir.

Covid-19 Belirtileri Arasında Burun Tıkanıklığı Var mı?

Burun tıkanıklığı, Covid-19 hastalığı tespit edilen bireylerde yaklaşık olarak her 20 hastada 1 tespit edilen bir şikayettir. Bu nedenle Covid-19 hastalığına dair temel belirtiler arasında yer alan ateş, kuru öksürük, tat koku kaybı ve nefes darlığı gibi belirtilere burun tıkanıklığının eşlik ediyor olması halinde bireylerin bu hastalık açısından da değerlendirilmesi salgının kontrolü açısından oldukça önemlidir.

Burun Tıkanıklığı Ne Kadar Sürer?

Grip veya nezle gibi sık görülen üst solunum yolu enfeksiyonlarına bağlı gelişen burun tıkanıklığı şikayeti genellikle diğer semptomlar ile birlikte 1-2 hafta içerisinde gerilemesi beklenen bir durumdur. Bakteriyel enfeksiyon kaynaklı burun akıntıları ise antibiyoterapinin etkinliğine bağlı olarak 10-14 gün arasında devam edebilir. Bu tarz durumlarda şikayetlerin gerilemesine rağmen antibiyotik ilacın kesilmemesi ve reçete edilen dozun tamamlanması oldukça önem arz eder.

Alerjik kaynaklı burun tıkanıklığı olgularında hastanın bu maddeye maruziyeti devam ettiği sürece şikayetler devam eder. Septum deviasyonu gibi anatomik problemlerden kaynaklanan burun tıkanıklıklarında ise şikayetler, tipik olarak tekrarlama eğilimindedir.

Burun Tıkanıklığında Tanı Yöntemleri Nelerdir?

Burun tıkanıklığı bir tanıdan ziyade bir semptom olarak değerlendirilir. Bu durumun tanısı ise hastanın şikayetleri ve fizik muayene bulgularının değerlendirilmesi ile konulabilir. Burun tıkanıklığının altında yatan nedenin araştırılmasında ise çeşitli tetkiklere başvurulur. Ucunda ışık kaynağı olan esnek ve ince bir tüp yardımıyla endoskopik olarak burun içi hava yollarının değerlendirilmesi, başvurulan tetkiklerin başında gelir. Bazı olgularda ise bilgisayarlı tomografi gibi çeşitli radyolojik tetkiklere başvurarak hastanın burun tıkanıklığına neden olabilecek herhangi bir anatomik problemi olup olmadığı değerlendirilebilir.

Burun Tıkanıklığı Nasıl Geçer?

Burun tıkanıklığının ortadan kaldırılması, altta yatan asıl nedenin tedavi edilmesi ile mümkündür. Üst solunum yolu gibi sık görülen enfeksiyon durumlarına bağlı oluşan burun tıkanıklığı olgularında birkaç günü geçmeyecek şekilde hekim tarafından uygun görülen ve reçetelendirilen dekonjestan burun spreylerinin kullanımı fayda sağlayabilir. Bu uygulama dışında buhar inhalasyonu, ılık kompres uygulamaları, alerjik kaynaklı burun akıntılarında hekimlerin bilgisi ve reçetelendirilmesi dahilinde antihistaminik ilaç kullanımı, ortamın nemlendirilmesi veya sıvı tüketiminin artırılması gibi yöntemler de fayda sağlayabilir. Anatomik kaynaklı burun tıkanıklığı durumlarında ise cerrahi müdahale ile bu problemin ortadan kaldırılması sağlanabilir. Çokça merak edilen burun tıkanıklığı nasıl geçer sorusu bu şekilde cevaplandırılabilir.

Bebeklerde Burun Tıkanıklığı Nasıl Açılır?

Bebeklerde burun tıkanıklığı gelişmesi halinde bazı ebeveynler neler yapılabileceğini merak edebilirler. Burun tıkanıklığının özellikle yenidoğan dönemindeki çocuklarda sık görülen bir durum olduğu unutulmamalıdır. Bebeklerde gelişen burun tıkanıklığı genellikle endişelenilmesi gereken bir durum olarak değerlendirilmez. Bebeklerinin burnunun oldukça dar hava yollarına sahip olması, bu yaş grubunda hapşırık ve burun tıkanıklığı şikayetlerinin daha sık görülmesinde başlıca etkendir.

Bebeklerde burun tıkanıklığının kontrol altına alınabilmesi için öncelikle bebeğin yaşadığı çevrede aerosol sprey, sigara dumanı, saç spreyi, toz, boya, parfüm, esanslı vücut losyonu veya evcil hayvan tüyü gibi burun tıkanıklığı tetikleyici faktörler varsa ortadan kaldırılması önerilir. Hekimlerin bilgisi ve önerisi dahilinde burnun serum fizyolojik ile açılması, vakum etkisi sağlayan tıbbi cihazlar ile burun temizliğinin yapılması, enfeksiyon etkenlerinden kaynaklanan durumlarda ise bu etkene yönelik olarak medikal tedavinin başlanması, bebeklerde burun tıkanıklığı nasıl açılır sorusuna yanıt niteliği taşıyan uygulamalar arasında yer alır.

Burun tıkanıklığı genel olarak masum kabul edilen bir şikayettir. Bu şikayetin bebek ve küçük yaş gruplarında tespit edilmesi ve nefes alıp vermenin hızlanması, parmak uçları ve tırnaklarda mavi-mor renk değişikliği meydana gelmesi, soluk alıp verme sırasında burun kanatlarında hareket olması, göğüs kafesinde nefes alıp verme sırasında çekilmeler meydana gelmesi gibi diğer çeşitli belirtilerin eşlik etmesi halinde sağlık kuruluşlarına başvurarak uzman hekimlerden destek alınması önerilir.

Op. Dr.
Zeki Sezgin
Kulak Burun Boğaz
Medical Park Tokat
1181392

Sayfa içeriği sadece bilgilendirme amaçlıdır. Sayfa içeriğinde tedavi edici sağlık hizmetine yönelik bilgiler içeren ögelere yer verilmemiştir. Tanı ve tedavi için mutlaka hekiminize başvurunuz.