sat覺r aras覺

Di Ar覺s覺na Ne 襤yi Gelir?

Di ar覺s覺, kiinin yaam kalitesini olumsuz etkileyen bir durumdur. Pek çok farkl覺 nedenden kaynaklanabilen di ar覺s覺n覺n tedavisi için en k覺sa sürede di hekimine bavurmak gerekir. Tedavi edilmeyen di ar覺lar覺 daha büyük sorunlar覺 beraberinde getirebilir.

Di Ar覺s覺n覺n Nedenleri Nelerdir?

Di Ar覺s覺n覺n Nedenleri Nelerdir?

Di ar覺s覺n覺n birçok farkl覺 sebebi olabilir. Tedavi için detayl覺 muayene ile ar覺n覺n sebebi saptanmal覺d覺r.

Di ar覺s覺n覺n en s覺k rastlanan nedeni, di çürükleridir. Tedavi edilmeyen çürükler, apse yaparak daha da iddetli ar覺lar覺 beraberinde getirebilir.

Ayr覺ca di minesinin a覺nmas覺ndan kaynaklanan s覺cak-souk hassasiyeti de di ar覺s覺na neden olur. Di ar覺s覺n覺n nedenleri u ekilde s覺ralanabilir:


  • Çürük Diler: Çürük diiniz varsa s覺kl覺kla yiyecekler çürüün harap ettii ve normal dokusunu kaybetmi olan çürük bölgesine tak覺larak veya birikerek rahats覺zl覺k verir. Diinizde dayan覺lmaz ar覺lar varsa, bu ar覺lar gece uykunuzdan uyand覺r覺yorsa veya hiç uyutmuyorsa, art覺k bakteriler diin pulpas覺 dediimiz damar ve sinirleri içeren öz k覺sm覺na ulam覺 demektir. Yani bakteriler ve hatta yemek art覺klar覺 art覺k diin siniri ile mikro düzeyde temas halindedir ve bu durum genellikle çok iddetli ar覺lara sebep olur. Sadece tatl覺 bir eyler yerken veya içerken dileriniz k覺sa bir süre kama覺yor gibi oluyorsa ve birkaç dakika içerisinde geçiyorsa, büyük ihtimalle çürük diiniz var demektir.

  • Dentin Hassasiyeti: Eer diiniz sadece souk veya s覺cak g覺dalar tükettiinizde aniden çok ar覺yor ve bu ar覺 etken ortadan kalk覺nca h覺zl覺 bir ekilde geçiyorsa muhtemelen dilerinizde soua hassasiyet vard覺r. Ayr覺ca di eti çekilmesi sebebiyle kök yüzeyleri aç覺a ç覺kt覺覺ndan souk ve s覺cak gibi termal uyaranlarda diinizde hassasiyet olumas覺 çok olas覺d覺r.

  • Gömülü diler: Halk aras覺nda 20 ya dileri olarak bilinen üçüncü büyük az覺 dileri, çenelerin en sonunda bulunan ve bu sebeple çok iyi temizlenemeyen dilerdir. Etkin temizlenemedii için s覺kl覺kla fark edilmeden çürüyerek ar覺ya neden olabilir. Gömülü 20 ya dileri a覺z ortam覺na ç覺kamad覺覺 için hemen önündeki ikinci büyük az覺 diine de zarar verebilir. Böyle bir durumda hasta genellikle çenesinin arka bölgesinde, kula覺nda, gözünde ve hatta boyun bölgesinde bile ar覺 hissedebilir. Ar覺 yapan gömülü dilerin tek tedavisi vakit kaybetmeden çekilmesidir. Aksi takdirde önündeki diin de kayb覺na neden olabilir veya uzun süreçte kist oluturabilir. Di hekimine gidene kadar geçen süreçte ar覺 kesici ilaçlardan yararlanmak mümkündür. Baz覺 durumlarda ise ilgili bölgede veya yüzde ilik oluabilir. Bu durum enfeksiyon göstergesidir ve di hekimi önerisiyle antibiyotik kullan覺lmas覺 gerekebilir.

  • Di eti kaynakl覺 ar覺lar: Di ar覺s覺 her zaman di kaynakl覺 olmay覺p di eti kaynakl覺 (periodontal) da olabilir. Bazen diiniz nispeten sal覺kl覺 olsa bile di etleriniz sal覺ks覺z olabilir. Di etinin iltihaplanmas覺na periodontitis ad覺 verilir. Periodontitisin belirtileri; di etinde kanama, k覺rm覺z覺/mavimsi-morumsu renk deiiklii, di eti çekilmesi, di eti büyümesi, dilerde yer deitirme, aralanma, uzama, sallanma, apse oluumu, hassasiyet ve kötü a覺z kokusudur. Ar覺 genellikle apse oluumu ile birlikte görülür. Di etindeki iltihaptan dolay覺 bas覺nç artar ve di ar覺yormu gibi hissedilir. Bu yüzden iltihap tedavi edildikten sonra diteki ar覺 ikayeti de geçer. Tedavi olarak kanamal覺 bir ilem olan ve lokal anestezi alt覺nda yap覺lan iltihapl覺 di etlerinin uzaklat覺r覺lmas覺 ve antiseptik gargaralarla kontrol alt覺na almak eklindedir.

  • Yans覺yan di ar覺lar覺: Yans覺yan di ar覺lar覺 ise kayna覺ndan uzak bölgelerde hissedilen ar覺lard覺r. Bir diin ar覺s覺 yan覺ndaki die, iki-üç s覺ra önündeki die veya kar覺 çenedeki bir die yans覺yabilir. Ancak yans覺yan di ar覺s覺 çenenin orta hatt覺n覺 geçmez. Çenenin sol taraf覺ndaki bir ar覺 sa taraf覺na, sa taraf覺ndaki bir ar覺 da sol taraf覺nda hissedilmez. Örnek olarak alt yirmi ya dilerinin kulak ar覺s覺na veya ön dilerde ar覺ya neden olmas覺, üst yirmi ya dilerinin akaklara, göze ve elmac覺k kemiklere kadar vuran ar覺ya neden olmas覺, tek tarafl覺 çinemek yada di g覺c覺rdatman覺n eklem ar覺s覺na hatta kulak ç覺nlamas覺na neden olmas覺, sistemik olarak kalp krizi geçmii bulunan hastalarda kalp ar覺s覺n覺n sol kola, omuza, boyuna, sol çene ve dilere yans覺mas覺 say覺labilir.

  • Sinüzit: Üst çenede bulunan dilerden özellikle arka bölgede yer alan diler, baz覺 hastalarda sinüs dediimiz boluklarla ilikide olabilir. Sinüsler, kafa kemiklerinin içine yerleen ve a覺zlar覺 (yani kanallar覺) burun içine aç覺lan, içi hava dolu kemik boluklar覺d覺r. Sinüs boluklar覺ndaki mukozan覺n çeitli sebeplerle iltihaplanmas覺 ile sinüzit denilen hastal覺k ortaya ç覺kar. Sinüzitin neden olduu ar覺, bazen di ar覺s覺 ile kar覺t覺r覺labilir. Bunun ayr覺m覺n覺 di hekimi ve kulak-burun-boaz doktorlar覺 yapabilir. Böyle bir durumda sinüzite yönelik tedavi uygulan覺p ar覺yan dilerin durumu bir süre takip edilir.

Di Ar覺s覺na Ne 襤yi Gelir?

Di ar覺s覺n覺n sebebi bulunduktan sonra uygulanacak yöntemler de deikenlik gösterir.

Di hassasiyeti sebebiyle olan ar覺lar覺n giderilmesi için hassasiyet giderici di macunlar覺 kullan覺labilir. Bu amaçla üretilen di macunlar覺, florür ve potasyum içerir. Aç覺k kök yüzeyleri ve di eti çekilmesi varsa di hekimi taraf覺ndan koruyucu olarak özel verniklerle dentin hassasiyeti tedavisi uygulanabilir.

Hatta aç覺k kök yüzeyleri dolgu ya da protezlerle kapat覺labilir. Ek olarak bu tip bir durum söz konusuysa evde uygulayabileceiniz baz覺 basit ilemler de hassasiyetinizi azaltabilir.

Örnein 覺l覺k tuzlu su ile günde birkaç kez a覺z gargaras覺 yapmak ve yumuak bir di f覺rças覺 ile di etlerinizi yuvarlar ekilde f覺rçalamak bir nebze rahatlatabilir.

Septal ar覺 diye bilinen, yemek yendikten sonra özellikle arka dilerin aras覺na yemek art覺覺n覺n s覺k覺mas覺 ile di etine bask覺 yaparak ortaya ç覺kabilir.

Bunun nedeni ise yemek art覺klar覺n覺n di aralar覺ndan etkili ekilde temizlenememesidir. Bu yüzden yemek yedikten sonra arayüz f覺rças覺 veya di ipi ile iyice temizlemek önemlidir.

Çürük Di Ar覺s覺na Ne 襤yi Gelir?

Di ar覺s覺ndan ikayetçi olanlar "Di ar覺s覺n覺 ne geçirir?" sorusunun yan覺t覺n覺 ararlar. Ancak önemli olan geçici çözümler deil, kal覺c覺 tedavi yakla覺mlar覺d覺r.

Diiniz çürük sebebiyle ar覺yorsa çürüün mutlaka tedavi edilmesi gerekir. Ar覺y覺 hafifletmek için ar覺 kesici ilaçlar kullan覺labilir, ancak di tedavi edilmezse bu ar覺lar ilaç almay覺 b覺rakt覺覺n覺zda tekrar balar.

Tedavi için lokal anestezi alt覺nda (diin uyuturulmas覺) çürüün tamamen temizlenmesinin ard覺ndan oluan boluu kapatmak için doku dostu dolgu malzemeleriyle yap覺lmas覺 gerekir.

Ancak bazen çürük diin öz k覺sm覺na yani pulpas覺na kadar ilerlemi olabilir. Bu durumda yap覺lacak ilem kanal tedavisidir.

Di Ar覺s覺 Neden Gece Tutar?

iddetli di ar覺s覺 özellikle geceleri balar. Çünkü hormonal deiiklikler ile damar içi bas覺nc覺n artmas覺 ve damarsal genilemeler, geceleri ar覺y覺 daha iddetli hissetmenize sebep olur.

Gece balayan di ar覺s覺 için yap覺labilecek en doru hamle, ar覺 kesici bir ilaç alarak en yak覺n di hekimine gitmektir. Di hekimine eriimin zor olduu durumlarda ar覺yan diin di eti bölgesine kolonya, alkol, aspirin vb eyler sürmek, son derece yanl覺 ve tehlikeli uygulamalard覺r.

Çünkü bunlar di etinde tahrie sebep olarak ikincil bir ar覺ya daha neden olabilir. Ar覺 kesici içeren gargaralarla ve tuzlu su ile yap覺lacak gargara da hastay覺 bir miktar rahatlat覺r. Ancak tüm bu yöntemler k覺sa sürelidir ve tedavi edici deildir.

En dorusu analjezik (ar覺 kesici) bir ilaç alarak ar覺y覺 geçici olarak dindirmek ve ilk f覺rsatta di hekimi kontrolüne gitmektir.

Çürük Di Ar覺s覺na Ne 襤yi Gelir?

羹r羹k Di Ar覺s覺na Ne 襤yi Gelir?

Di ar覺s覺ndan ikayetçi olanlar "Di ar覺s覺n覺 ne geçirir?" sorusunun yan覺t覺n覺 ararlar. Ancak önemli olan geçici çözümler deil, kal覺c覺 tedavi yakla覺mlar覺d覺r.

Diiniz çürük sebebiyle ar覺yorsa çürüün mutlaka tedavi edilmesi gerekir. Ar覺y覺 hafifletmek için ar覺 kesici ilaçlar kullan覺labilir, ancak di tedavi edilmezse bu ar覺lar ilaç almay覺 b覺rakt覺覺n覺zda tekrar balar.

Tedavi için lokal anestezi alt覺nda (diin uyuturulmas覺) çürüün tamamen temizlenmesinin ard覺ndan oluan boluu kapatmak için doku dostu dolgu malzemeleriyle yap覺lmas覺 gerekir. Ancak bazen çürük diin öz k覺sm覺na yani pulpas覺na kadar ilerlemi olabilir. Bu durumda yap覺lacak ilem kanal tedavisidir.

20’lik Di Ar覺s覺 Nedir? Nas覺l Tedavi Edilir? 

Alt ve üst çenelerde yer alan di dizilerinin en sonundan ç覺kan üçüncü büyük az覺 dii, 20 ya dii ya da ‌20'‌lik di olarak tan覺mlan覺r.

17 ile 20 yalar覺 aras覺nda, en son ç覺kan kal覺c覺 diler olan ‌20'‌lik diler, çene içindeki konumlar覺 gerei çounlukla di eti ya da kemikle kapl覺 ve gömülü durumdad覺r. Bu gibi durumlarda 20 ya dileri gömülü kal覺r ve ç覺kmalar覺 gereken dönem olan 20 ya civar覺nda ç覺kamayabilir.

Ayr覺ca a覺z içinde yeterli boluk olmamas覺 da 20 ya dilerinin, dier dilerin alt覺nda gömülü kalmas覺na yol açabilir. 襤lerleyen zamanlarda diin ç覺kamamas覺na neden olan etken ortadan kalkt覺覺nda 20 ya dileri, çene kemiinde yer bularak ç覺kabilir. Ancak çounlukla 20 ya dileri çene kemii üzerinde yer bulamaz.

Yer bulsa dahi 20 ya dileri çineme için kullan覺lamayabilir. 20 ya dileri gömülü deilse ve herhangi bir problem yaratm覺yorsa çekilmesi gerekmez. Ancak baz覺 durumlarda gömülü kalm覺 ya da tam ç覺kamam覺 diler, ar覺ya neden olabilir.

20'‌lik dilerin ar覺 yaratmas覺 durumunda kiinin mutlaka hekime bavurmas覺 ve kontrollerini yapt覺rmas覺 gerekir.

Özellikle üst çenede yer alan dilerde var olan apse, önemli sal覺k problemlerine yol açabilir. ‌20'‌lik dilerin durumuna göre di hekimi ar覺 kesici ve antibiyotik reçete edebilir. Dite yer alan ‌enfeksiyonun giderilmesinin ard覺ndan ‌20'‌lik di çekilerek tedavi tamamlan覺r.

Di Ar覺s覺 Neden Gece Tutar?

iddetli di ar覺s覺 özellikle geceleri balar. Çünkü hormonal deiiklikler ile damar içi bas覺nc覺n artmas覺 ve damarsal genilemeler, geceleri ar覺y覺 daha iddetli hissetmenize sebep olur.

Gece balayan di ar覺s覺 için yap覺labilecek en doru hamle, ar覺 kesici bir ilaç alarak en yak覺n di hekimine gitmektir.

Di hekimine eriimin zor olduu durumlarda ar覺yan diin di eti bölgesine kolonya, alkol, aspirin vb eyler sürmek, son derece yanl覺 ve tehlikeli uygulamalard覺r.

Çünkü bunlar di etinde tahrie sebep olarak ikincil bir ar覺ya daha neden olabilir. Ar覺 kesici içeren gargaralarla ve tuzlu su ile yap覺lacak gargara da hastay覺 bir miktar rahatlat覺r. Ancak tüm bu yöntemler k覺sa sürelidir ve tedavi edici deildir.

En dorusu hekimlerin bilgisi ve reçetelendirmesi dahilinde kullan覺lan analjezik (ar覺 kesici) bir ilaç alarak ar覺y覺 geçici olarak dindirmek ve ilk f覺rsatta di hekimi kontrolüne gitmektir.

Di Ar覺s覺na Ne 襤yi Gelir?

Di ar覺s覺 varl覺覺nda bu durumun alt覺nda yatan nedenin ayd覺nlat覺lmas覺 oldukça önemli bir konudur.

Doru uygulaman覺n seçiminde ancak neden tehis edildikten sonra ar覺, ödem ya da dier ikayetler ile ilgili ne yap覺labileceine karar verilebilir.

Çeitli yöntemlerin denenmesine ramen semptomlarda biri iyileme meydana gelmemi olmas覺 veya ikayetlerin 1-2 gün boyunca devam etmesi, bir di hekiminden randevu alman覺z gerektiine iaret ediyor olabilir.

Ayn覺 zamanda uygulanabilecek yöntemlerden hangisinin size en uygun olduuna veya sizin için herhangi bir olumsuz etkisi olup olmayaca覺na dair uygulama öncesinde hekimlerinize dan覺arak onlardan destek alman覺z önerilir.

Di Ar覺s覺na 襤yi Gelen Evdeki Uygulamalar Nelerdir? 

Di Ar覺s覺na 襤yi Gelen Evdeki Uygulamalar Nelerdir?

Di ar覺s覺n覺n sebebi bulunduktan sonra uygulanacak yöntemler de deikenlik gösterir. Di hassasiyeti sebebiyle olan ar覺lar覺n giderilmesi için hassasiyet giderici di macunlar覺 kullan覺labilir. Bu amaçla üretilen di macunlar覺, florür ve potasyum içerir.

Aç覺k kök yüzeyleri ve di eti çekilmesi varsa di hekimi taraf覺ndan koruyucu olarak özel verniklerle dentin hassasiyeti tedavisi uygulanabilir.

Hatta aç覺k kök yüzeyleri dolgu ya da protezlerle kapat覺labilir.

Ek olarak bu tip bir durum söz konusuysa evde uygulayabileceiniz baz覺 basit ilemler de hassasiyetinizi azaltabilir. Örnein 覺l覺k tuzlu su ile günde birkaç kez a覺z gargaras覺 yapmak ve yumuak bir di f覺rças覺 ile di etlerinizi yuvarlar ekilde f覺rçalamak bir nebze rahatlatabilir.

  • Septal ar覺 diye bilinen, yemek yedikten sonra özellikle arka dilerin aras覺na yemek art覺覺n覺n s覺k覺mas覺 ile di etine bask覺 yaparak ortaya ç覺kabilir. Bunun nedeni ise yemek art覺klar覺n覺n di aralar覺ndan etkili ekilde temizlenememesidir. Bu yüzden yemek yedikten sonra arayüz f覺rças覺 veya di ipi ile iyice temizlemek önemlidir.
  • Souk kompress (bas覺) uygulamalar ar覺 ikayetinin rahatlat覺lmas覺nda bavurulabilecek bir dier yöntemdir. Bu yöntemin özellikle travma kaynakl覺 meydana gelen di ar覺lar覺nda etkili olduu kabul edilir. Souk uygulamalar sonras覺nda ilgili bölgedeki kan damarlar覺 kas覺l覺r, ödem ve inflamasyon azal覺r. Böylelikle hissedilen ar覺n覺n iddetinde de bir azalma meydana gelebilir. Bu ar覺 azalt覺lmas覺nda kullan覺lan yöntem ilgili bölgeye havlu içerisine yerletirilmi buz torbas覺 vas覺tas覺 ile gerçekletirilebilir. Ar覺n覺n hissedildii alanda tek seferde 20 dakika olacak ekilde yap覺lan uygulama birkaç saatte bir tekrarlanabilir.
  • Binlerce y覺ld覺r çeitli problemlerin giderilmesi amac覺yla bavurulan sar覺msak, dite plak oluumu ile karakterize zararl覺 bakterileri ortadan kald覺rmas覺n覺n yan覺nda ar覺 kesici özellii ile de kullan覺lm覺t覺r. Bu yöntemde bir di sar覺msak ezilip macun k覺vam覺na getirildikten sonra etkilenen bölgeye sürülmek suretiyle kullan覺labilir. Buna alternatif olarak bir di sar覺msak ar覺yan dilerin aras覺na al覺narak yavaça çinemek eklinde de kullan覺labilir.
  • Tarih boyunca di ar覺s覺n覺n tedavisinde kullan覺lan bir dier bitki de karanfildir. Bu bitkinin içerisinde yer alan ya hem iltihabi yan覺t覺 bask覺lar hem de ar覺 hissini uyuturucu etki gösterebilir. 襤çerdii eugenol doal antiseptik bir madde olarak kabul edilir. Küçük bir pamuk parças覺n覺n üzerine damlat覺lacak az miktarda bir karanfil ya覺 bu uygulama için yeterlidir. Baz覺 kiiler uygulama öncesinde kullan覺lacak karanfil ya覺n覺 zeytinya覺 gibi bir ta覺y覺c覺 ya içinde dilüe etmeyi (younluunu azaltmak, seyreltmek) tercih edebilir. Bu uygulama gün içerisinde birkaç kez yap覺labilir.
  • Kekik, güçlü antibakteriyel ve antioksidan özellikleri ile di ar覺s覺n覺n tedavisinde katk覺 salayabilecek bir bitkidir. Kekiin bu amaçla kullan覺m覺nda önce birkaç damla kekik ya覺 ile birkaç damla su kar覺t覺r覺larak ya覺n seyreltimesi salanabilir. Ard覺ndan bu kar覺覺m bir pamuk yard覺m覺yla etkilenen bölgeye uygulanabilir. Kekik ya覺 ayn覺 zamanda küçük bir bardak suya 1 damla kekik ya覺 damlat覺larak gargara eklinde de kullan覺labilir.

Di Ar覺s覺 Nas覺l Geçer

Bu uygulamalar d覺覺nda özellikle gece ortaya ç覺kan di ar覺s覺nda bavurulabilecek çeitli yöntemler ile iyi bir gece uykusunun salanmas覺 ad覺na önemli bir ad覺m at覺labilir:

  • Ba覺n yüksekte tutulmas覺
  • Yataa girmeden önce asitli, souk veya sert yiyeceklerin tüketiminden kaç覺nmak
  • Uyumadan önce ar覺yan bölgeye souk kompres yapmak

Di ar覺s覺n覺n alt覺nda yatan nedene bal覺 olarak di hekiminiz sizin durumunuza en uygun tedavi yöntemine karar verecektir.

Di çürüklerinde oluan boluun temizlenip baka bir materyal ile doldurulmas覺 gerçekletirilebilirken k覺r覺k veya çatlaklarda tamir veya di protezi uygulamalar覺na bavurulabilir.

Di ar覺s覺n覺n bir sinüs enfeksiyonuna bal覺 olmas覺 halinde ise antibiyotik ilaçlar覺n yard覺m覺yla hem enfeksiyonun hem de ar覺 hissinin giderilmesi salanabilir. Sal覺kl覺 diler için dilerinize her gün gerekli bak覺mlar覺 yapmal覺 ve en ufak bir semptomu ihmal etmemelisiniz.

Dilerde daha youn hasar覺 olan kiiler de implant nas覺l yap覺l覺r konusunda bilgi almak için di hekimlerine bavurabilir. Di ar覺s覺 hayat kalitesini olumsuz etkileyen bir durumdur. Bu yüzden di kontrollerinizi y覺lda en az iki kere yapt覺rmay覺 unutmay覺n.

En ok Okunan Sal覺k Rehberi Yaz覺lar覺m覺z

Sosyal Medya Hesaplar覺m覺z:
Facebook | Instagram | YouTube | LinkedIn

Dt.
Berk Atay
A覺z ve Di Sal覺覺
Medical Park G繹ztepe
2135532

Bu i癟eriin gelitirilmesinde Medical Park Yay覺n Kurulu katk覺 salam覺t覺r.
Sayfa i癟erii sadece bilgilendirme ama癟l覺d覺r. Sayfa i癟eriinde tedavi edici sal覺k hizmetine y繹nelik bilgiler i癟eren 繹gelere yer verilmemitir. Tan覺 ve tedavi i癟in mutlaka hekiminize bavurunuz.