Diz Kireçlenmesi Nedir? Diz Kireçlenmesine Ne İyi Gelir?

Bu bölgede oluşan deformasyon genellikle kişinin hayatı süresince o bölgeyi aşırı kullanmasıyla gelişir. Diğer taraftan artrit yani romatizmal kaynaklı da hastalık semptomları görülebilir. Hastalığın tedavi süreci uzun soluklu olurken ağır vakalarda cerrahi operasyonlar da doktor tarafından tercih edilebilir. Hayat kalitesini bozan bu rahatsızlıkta gerek tedavi öncesi gerekse tedaviden sonra fizik tedavi ve egzersiz programları hızlı iyileşme için çok önemlidir. Genel olarak hastalığın tedavi aşamasında semptomların mininize edilmesi ve hastanın daha kolay hareket etmesi amaçlanır.

Diz Kireçlenmesi Nedir?

Diz kireçlenmesi bölgesel olarak kalsiyumun birikmesi sonucunda meydana gelen ve dizdeki kıkırdakta deformasyon yaratan bir eklem hastalığıdır. Bu kıkırdağın zarar görmesi kişinin oturur kalkarken hareket etmesini ciddi olarak kısıtlar.

Yastıklama görevini yerine getiremeyen kıkırdak kişinin yürürken ağrı çekmesine ve zorlanmasına neden olur. Bu duruma önlem alınmazsa zamanla kemikler arasında boşluklar daralır. Azalan kıkırdak genişliği kemiklerin yaklaşmasına neden olur. Bu değişim ise bacaklara ekstra yük bindirir ve anatomik olarak çarpıklaşma gözlemlenebilir. Genel olarak diz kireçlenmesi iki türlü ortaya çıkabilir:

• Romatoid artrit: Otoimmün bir rahatsız olarak bilinen bu durum bölgesel eklemin iltihaplanmasını ifade eder. Yangı dönemlerinde iltihap arttığı için hastada şişkinlik, ödem, kızarıklık ya da sertleşme gibi semptomlar göstererek ağırlaşır.
• Osteoartrit: Bu eklem probleminde ise kıkırdak zamanla zarar görerek aşınır ve aşınma yıllar içinde artarak hastalığı ağırlaştırır. Kıkırdağın pürüzleşmesi belirginleştikçe ağrı düzeyi artar. Genç yaşlarda ise bazı kazalar ya da travmalar sonucu kemik kıkırdak hattında deformasyonlarda bu rahatsızlığa neden olabilir.

Diz Kireçlenmesi Neden Olur?

Diz kireçlenmesi, diz kireçlenmesinin aşınarak zarar görmesi sonucunda meydana gelir ve iltihaplanma oluşur. Buna neden olan faktörler arasında sporcu yaralanmaları, obezite, genetik faktör ve eklemlerin aşırı zorlanması yer alır.

Kemik ya da kıkırdak bölümleri herhangi bir travma ve iltihaplanma gibi durumlarla da zarar görebilir.

Genel olarak diz kireçlenmesine neden olan durumlar aşağıdaki gibi sıralanabilir;

• Sportif yaralanmalar
• Eklemlerin fazla kullanılması ve oluşan fiziksel müdahalenin sıklaşması
• Eklem ya da kemiklerde doğuştan eğrilik ve engel durumu
• Obezite
• Yaş ve genetik faktörler
• Gut hastalığı ve protein metabolizmasında kronik problemler

Diz Kireçlenmesi Belirtileri Nelerdir?

Diz kireçlenmesinde dizde gıcırdama ve çıtlama sesi, yürürken zorlanma, eklem ağrısı, diz ekleminde sertlik ve yürürken meydana gelen ağrı gibi belirtiler ortaya çıkabilir.

Diz kireçlenmesi ağrısı özellikle eklemin aktif kullanıldığı yürüyüş, eğilip-bükülme, merdiven kullanma gibi durumlarda artarak kişiyi rahatsız eder.

Diz kireçlenmesi belirtileri aşağıdaki gibi sıralanabilir:

• Diz hareket halindeyken gelen gıcırdama veya çıtlama sesi
• Kişi yere bükülerek uzandığında aşırı zorlanma
• Görsel olarak bakıldığında dizde çökme ve sertlik
• Eklemlerde iltihap tespit edilmişse buna bağlı ödem
• Dizler özellikle sabahları veya uzun süre oturduktan sonra kalkınca sertlik
• Hareket ettikçe ağrının giderek şiddetlenmesi
• Eklem dairesel hareket ettirildiğinde bölgeden yoğun sesler gelmesi
• İltihap düzeyi aşırı yükselirse cildin yüzeyinde kızarıklık ve kabarık bölgeler

Bu bölgenin gereğinden az kullanılması ise kas ve eklemlerin güçsüzleşmesine sebebiyet verir. Semptomlar daha da ağırlaşarak kemiklerin sürtünmesi diz kireçlenmesi sıvı kaybını da gündeme getirir.

Diz Kireçlenmesine Ne İyi Gelir?

Diz kireçlenmesinde kişinin kilosunu kontrolde tutması, beslenmesine dikkat etmesi ve özellikle kolesterole yol açan yağlı yiyeceklerden kaçınması kireçlenmeye iyi gelir. Diz kireçlenmesi için egzersizler yaparak bölgenin zayıflaması önlenerek hareketliliğin artırılması da diz kireçlenmesine iyi gelir.

Yeni nesil tedaviler arasında yer alan hiyalüronik enjeksiyonunda sıvı kaybı azaltılabilir. Bunun yanında PRP gibi kök hücre tedavisi ile orada bir yenilenme sağlanabilir.

Genel olarak diz kireçlenmeye iyi gelebilecek uygulamalar aşağıdaki gibi sıralanabilir;

• Obez bireylerin zayıflaması
• Egzersiz programlarının fizik tedavi kontrolünde yapılması
• Bölgede ödem varsa ağır aktivitelerden kaçınılması
• Ayakkabı tercihinde tabanlıkların basınç dengeleyici olması
• Bölgede şişkinlik fazla ise kortizon enjeksiyonu
• Kantaron, söğütözü, mentol içerikli kremlerin sürülmesi
• Bölgeye göre soğuk pres ya da ısı uygulanması
• Beslenme rutinlerinde Omega 3, D3, glukozamin kondrositin sülfat takviyelerinin eklenmesi

Diz Kireçlenmesi Nasıl Teşhis Edilir?

Kişide yürüme bozukluğu, ağrı ya da bölgesel şişlik gibi belirtiler varsa fiziki muayeneden geçmek üzere doktora başvurması gerekir. Bu süreçte kişinin hastalık öyküsü dinlenir ve varsa geçmişte tıbbi tedavileri doktor tarafından gözden geçirilir. Devamında osteoartrit belirtileri söz konusuysa tanı koymak hızlanır. Osteoartritten şüphe duyuluyorsa röntgen ile kalsiyum birikmesi belirlenebilir. Ayrıca kemiklerde çıkıntı ya da kemiklerde eğrilik varsa röntgende görülebilir. Genetik yatkınlık varsa kan testi yapılarak sonuç alınabilir. Eklemde birden fazla bölgede hasar varsa tomografi ve MRI çekilebilir.

Diz Kireçlenmesi Nasıl Tedavi Edilir?

Dizdeki kireçlenmenin tedavisi oral yolla alınan ilaçlar, bölgesel enjeksiyon ya da cerrahi operasyon ile gerçekleştirilebilir. Genel olarak bu rahatsızlıkta tedavi yöntemleri aşağıdaki gibi ele alınabilir;

• Steroid içermeyen ve inflamasyon önleyen ilaçlar
• Ağrı kesici özelliğe sahip asetaminofen içerikli ilaçlar
• Kortikosteroid içerikli kortizon iğnesi

Cerrahi operasyonla kesin tedavi sonuç verebilir. Bu kapsamda artroskopi, protez takılması için operasyon, yükseltilmiş tibial osteotomi hastaya uygulanabilir.

Diz Kireçlenmesi Ameliyatı Nasıl Yapılır?

Diz kireçlenmesi ameliyatı kişide uygulanan tedavilerle sonuç alınamadığında ya da ağrı halinin arttığında mecburi hale gelebilir. Diz kireçlenmesi ameliyatı süresi ise seçilen cerrahi operasyonunun çeşidine göre uzayabilir ya da kısalabilir. İki gruba ayrılan bu operasyon türleri aşağıdaki gibi ele alınabilir;

• Kapalı ameliyat: Kapalı ameliyat olarak bilinen artroskopi bölgede küçük kesiler açılarak kamera yardımıyla operasyonun yapılmasıdır. Bu yöntemle kopmuş bağ dokuları düzeltilir ve deforme kıkırdak bölgeleri düzenlenir.
• Açık ameliyat: Hastalığın ilerlediği durumlarda eksen düzelten operasyonlar ya da protez ameliyatları gerçekleştirilebilir. Protez takılan kişilerin iyileşme süreleri uzundur, başarı şansı ise yüksektir.

Diz Kireçlenmesi Olanlar Nelere Dikkat Etmeli?

Diz kireçlenmesi olanlar zorlayan egzersizler yapmamalı ve eklemlerde yükün azaltılması için kilo vermelidir. Bu bağlamda uzun mesafeli koşular, yokuşta çıkma, squat hareketleri ya da ağırlık kaldırma gibi sporlar önerilmemektedir. Bölgesel ağrı artarsa korse, değnek ya da dizlik kullanarak eklemin sabitlenmesi sağlanabilir. İltihaplanma varsa eklemde ısı yoğunlaştığı için sıcak su ile müdahaleler tavsiye edilmez. Hareket ederken ise öne eğilme hamlelerinden kaçınmak ve diz üstüne çökmemek oldukça önemlidir. Ayrıca beslenme rutinlerinde katı ya da margarin gibi sonradan doyurulan yağlardan kaçınarak Akdeniz usulü beslenme tercih edilmelidir.

Diz Kireçlenmesi İçin Egzersizler Nelerdir?

Diz kireçlenmesi için egzersiz yaparken dikkat edilmesi gereken durumlar aşağıdaki gibi özetlenebilir;

• İlk olarak bölgede yer alan kasların güçlendirmesi kritiktir. Bölgesel kasların kuvvetsizliği kıkırdağa daha fazla basınç yüklenmesine sebep olur. Beraberinde kıkırdak aşınması sürtünme ile zamanla artar. Benzer şekilde bel ya da kalça kısmında kasların da güçlenmesi bacak bölgesine binen yükün azalması için dikkat çekicidir. Bunun için bisiklet sürmek, yüzmek, kardiyo yapmak, kısa yürüyüşler yapmak destekleyicidir.
• Yatış pozisyonunda dizler kıvrılmadan ayaklar kalçaya doğru havaya kaldırılabilir ve hareket set 10 tekrarlı yapılabilir. Bu hareketi bir yerde otururken ayaklar düz olacak şekilde hizalanarak yapılabilir ve 5 saniye süre ile tekrarlanabilir. Bunun yanında yerde yan oturur pozisyonunda bacak kalça bölümüne kadar kaldırılması setler halinde önerilir.