Güneş yanığı nedir? Güneş yanığı nasıl geçer?

Dermatoloji (Cildiye)
629

Güneş yanığı, cildin yoğun güneş ışığına maruz kalması sonucu ortaya çıkan, ilgili bölgenin akut iltihaplanması durumudur. Açık cilt rengine sahip bireyler ve çocuklar yanık için risk grubundadırlar ve güneş yanığına daha hassastırlar. Güneş yanığı, geniş bölgelerde ortaya çıktığında tehlikeli sistemik etkilere yol açarak hayatı tehdit edebilmektedir. Bu sebeple açık tenli bireyler ve özellikle de çocuklar güneşe çıkarken mutlaka şapka ve güneş gözlüğü gibi koruyucu aksesuarlar kullanmalı ve güneş kremi sürmeyi ihmal etmemelidirler.

Hafif bir güneş yanığı sadece kızarıklığa neden olurken, şiddetli yanıklarda ciltte kabarcıklara neden olabilir ve iyileştiğinde de yara izi bırakabilir. Güneş yanığı, güneş ışınları dışında solaryum gibi yapay bir ışık kaynağından da kaynaklanabilir. Yanığın neden olduğu hasar öncelikle epidermisi, yani en üst deri tabakasını etkiler. Ancak epidermisin altındaki tabaka olan dermisde de hasar ve iltihap oluşabilir. Tekrarlanan güneş yanığı vakaları, cildin daha hızlı yaşlanmasına neden olur ve sonunda deri kanserine yol açabilir.

Güneş yanığı belirtileri nelerdir? 

Güneş yanığının tipik bir belirtisi, genellikle her hareketle acı veren, kızarmış bir cilttir. Ek olarak cilt hafifçe şiş ve kaşıntılı da olabilir. Ciddi yanıklarda ciltte içi sıvı dolu kabarcıklar da bulunabilir. Şiddetli ağrı veya kabarma varsa, doktora başvurmak gerekir. Güneş yanığına aşağıdaki belirtilerden herhangi biri eşlik ediyorsa kısa süre içerisinde bir sağlık kuruluşuna başvurulması çok önemlidir:

  • Bulantı ve kusma
  • Baş ağrısı
  • Ateş
  • Titreme
  • Boyun tutulması

Eğer bebekler ya da küçük çocuklar güneş yanığına maruz kaldıysa, her durumda bir doktora başvurulmalıdır.

Güneş yanığına ne iyi gelir? 

Güneş yanığı durumunda, cildin yeterince soğutulması önemlidir. Cilde soğuk tatbiki, acıyı hafifletir ve iltihabı önler. Bununla birlikte, buz küpleri gibi aşırı soğuk maddeler tedavi için uygun değildir. Soğuk suya batırılmış havlu kullanmak yeterli olacaktır. Soğuk kompres uygulamasına en az yarım saat ve mümkünse yanık bölgedeki ağrı kesilinceye dek devam edilmelidir. Ek olarak bol sıvı alımı önemlidir; çünkü güneş yanığı nedeniyle ciltten fazla miktarda sıvı kaybı olur.

Güneş yanığı için evde popüler olarak uygulanan yanık cilde yoğurt soğuk sürülmesi, soğuk olduğundan sadece acıyı hafifletebilir,fakat ciltte yanık nedeniyle oluşan iltihabi durumu iyileştirici bir etkisi yoktur. Ek olarak, süt ürünlerindeki bakteriler enfeksiyonları tetikleyebildiğinden, yoğurt, peynir gibi besinleri cilde sürmekten kaçınmak gerekir. Cilde diş macunu sürmek de faydadan çok zarar getirecek bir uygulama olduğundan, asla yapılmaması gereken bir uygulamadır.

Papatya veya aloe vera içeren ürünler iltihap giderici özelliği nedeniyle yanık bölgeye sürülürse iyileşmeyi hızlandırır. Ancak cilde herhangi bir merhem ya da krem sürmeden önce içeriğindeki herhangi bir maddeye karşı alerjiniz olup olmadığını test etmek için öncelikle cildinizde küçük bir alana sürerek denemeniz güvenlik açısından gereklidir. Yanık bölgelere günde birkaç kez nemlendirici jeller ve losyonlar uygulamak sıvı kaybını minimumda tutmaya yardımcı olur.