sat─▒r aras─▒

Hayal Kurma Hastal─▒─č─▒ (Maladaptive Daydreaming) Nedir?

Hayal kurma hastal─▒─č─▒ (maladaptive daydreamingbireylerde genel olarak travma belirtisi olarak ortaya ç─▒kar. Ço─čunlukla çocukluk döneminde ortaya ç─▒kmakla birlikte bireyin ya┼čam boyu sürdürdü─čü bir durum haline de gelebilir. Birey ya┼čad─▒─č─▒ stres, psikolojik bask─▒ ve ┼čiddet gibi deneyimlere maruz kald─▒─č─▒nda hayal dünyas─▒na s─▒─č─▒n─▒r. Hayal dünyas─▒nda güvende ve iyi hisseder. Böylelikle bu durum bireyin gerçek hayattan kopmas─▒na, günlük i┼člerinin aksamas─▒na ve sosyal ili┼čkilerinin bozulmas─▒na sebep olur. 

Hayal Kurma Hastal─▒─č─▒ Nedir?

Hayal kurma hastal─▒─č─▒, Maladaptive daydreaming nedir sorusu kendini sürekli olarak hayal kurarken bulan ki┼čilerin ara┼čt─▒rma konusudur. Bu ki┼čiler günlük ya┼čam aktiviteleri s─▒ras─▒nda odaklanma sorunu ya┼čarlar ve sürekli olarak kendilerini hayal kurarken bulurlar. Ya┼čad─▒klar─▒ olaylara, durumlara adapte olamad─▒klar─▒n─▒ fark ederler ve tek istedikleri ┼čey gerçekli─či b─▒rak─▒p bir an önce kendi hayal dünyalar─▒na dönmektir. 

Maladaptive daydreaming nedir sorusuna ┼ču ┼čekilde cevap verebiliriz: Maladaptive daydreaming bireylerin gerçek dünyayla ba─člant─▒s─▒n─▒ kaybederek hayal dünyalar─▒nda kendi evrenlerini in┼ča ettikleri zihinsel bir haldir. Ki┼či gerçek dünya ile içsel olarak kurdu─ču dünya aras─▒ndaki s─▒n─▒r─▒ kaybeder. Hayal dünyas─▒n─▒n uçsuz bucaks─▒z alan─▒nda kendisini yeni bir karakter olarak var eder ve bu hayal dünyas─▒n─▒n içinde gerçek hayatta sahip olamad─▒─č─▒ ne varsa sahip olur, ya┼čamaya cesaret edemedi─či ne varsa ya┼čamaya cesaret eder. Çünkü bu hayal dünyas─▒nda kurdu─ču evren ki┼či için güvenli bir aland─▒r ve ki┼či bu evrenin içinde mutlu hisseder.

D─▒┼čar─▒dan bak─▒ld─▒─č─▒nda ┼čizofren gibi görünen bu hastal─▒─č─▒n ┼čizofreniden fark─▒, ki┼či burada hayal dünyas─▒n─▒n içindedir ve bunun fark─▒ndad─▒r. ┼×izofrenide ki┼či bunu bilinçsizce ve fark─▒nda olmadan yapar. 

 

Hayal Kurma Hastal─▒─č─▒ Neden Olur?

Hayal Kurma Hastal─▒─č─▒ Neden Olur?

Hayal kurma hastal─▒─č─▒ genellikle ki┼činin travmatik bir geçmi┼če sahip olmas─▒ sebebiyle görülebilir. Ki┼činin genetik yatk─▒nl─▒─č─▒, çocukluk döneminde ya┼čad─▒─č─▒ travmatik olaylar, ┼čiddetli bir ┼čekilde hissedilen stres ve duygusal olarak bask─▒ alt─▒nda hissetmesi ki┼činin hayal dünyas─▒na yo─čun bir ┼čekilde yönelmesine neden olur. Maladaptive daydreaming sorunu ya┼čayan ki┼čiler genellikle sosyal hayattan kendisini izole etmi┼č ve ya┼čad─▒─č─▒ travmalar nedeniyle gerçek hayattan korkan ki┼čilerdir. 

Hayal kurma hastal─▒─č─▒ hakk─▒nda yap─▒lan ara┼čt─▒rmalarda bu hastal─▒─č─▒n nedenleri tam olarak anla┼č─▒lamam─▒┼č olsa da birçok etkenin ayn─▒ anda olmas─▒yla ortaya ç─▒kabilecek bir durumdur. Bu etkenler k─▒saca ┼čunlar olabilir: 

  • Ki┼činin ailesinde benzer bir hastal─▒k öyküsüne sahip ki┼či veya ki┼čilerin olmas─▒ bu sorunu ya┼čayan ki┼čide genetik bir etkinin olabilece─čini dü┼čündürür. 
  • Bipolar bozukluk,dikkat eksikli─či ve hiperaktivite bozuklu─ču (DEHB) veobsesif kompulsif bozuklukgibi zihinsel sa─čl─▒k sorunlar─▒ ki┼čide hayal kurma e─čilimini art─▒r─▒r. 
  • Depresyonki┼činin hayal dünyas─▒na s─▒─č─▒nmas─▒na neden olan faktörler aras─▒ndad─▒r. Ki┼či ya┼čad─▒─č─▒ umutsuzluk duygu durumundan hayal dünyas─▒na kaçarak kurtulma e─čilimindedir. 
  • Yo─čun stres alt─▒ndaki ki┼čiler hayal dünyas─▒n─▒ bir kaç─▒┼č merkezi olarak görür. 
  • Çocukluk dönemindeki travmalar, ┼čiddet, ihmal ve aile içinde ya┼čanan sorunlar hayal kurma hastal─▒─č─▒na yol açan süreci tetikleyebilir. Çocuk bu durumla ba┼č edebilmek için zihinsel savunma mekanizmas─▒ olarak hayal kurmay─▒ kullanabilir. 
  • Sosyal ileti┼čimi zay─▒f olan ki┼čiler sosyallik ihtiyac─▒n─▒ hayal kurarak kar┼č─▒lama e─čilimine geçebilir. 

Hayal Kurma Hastal─▒─č─▒ Belirtileri Nelerdir?

Hayal kurma hastal─▒─č─▒ belirtileri olarak en önemli belirti ki┼činin gerçek hayattan kopma durumuna gelmesidir. Ki┼či hayattan zevk almaz ve bir an önce hayal kurmak için f─▒rsat kollamaya ba┼člar. Ki┼či bu süreci kas─▒tl─▒ olarak yapmaya ba┼člar, yani ki┼či hayal kurma iste─činde ve bilincindedir. Hayal kurma hastal─▒─č─▒ belirtileri birçok semptomu içerebilir. Hayal kurma hastal─▒─č─▒ belirtileri genel hatlar─▒yla ┼čunlard─▒r: 

  • Bu hastal─▒─ča sahip ki┼čilerde hayal kurma kas─▒tl─▒ olarak ba┼člar. 
  • Birey gerçek dünyadan kopuktur ve etraf─▒nda olan bitenin fark─▒nda de─čildir. Kendi kafas─▒nda ya┼čad─▒─č─▒ evrenin içinde kaybolmu┼čtur. 
  • Hayal kurma konusunda ba─č─▒ml─▒l─▒k ba┼člam─▒┼čt─▒r ve sürekli olarak hayal kurma iste─či gündemindedir. 
  • Hayal dünyas─▒nda ya┼čad─▒─č─▒ olaylara kar┼č─▒ güçlü duygusal tepkiler verir ve gerçekten ya┼č─▒yormu┼č izlenimi uyan─▒r. 
  • Maladaptive daydreaming hastalar─▒ çok detayl─▒ ve canl─▒ bir ┼čekilde hayal kurarlar. Beynin gerçek ve hayali ay─▒rt edebilmesi imkâns─▒z hale gelir. 
  • Hayal kurmaya çok fazla vakit ay─▒r─▒rlar. Bu eylem saatlerce sürebilir ve zaman yönetimini kaybederler. 
  • Okul ve i┼č ya┼čam─▒na odaklanma problemi ya┼čad─▒─č─▒ için ba┼čar─▒da dü┼čü┼č söz konusudur.
  • Sosyal ili┼čkileri olumsuz olarak etkilenir. 

E─čer bu belirtilerden birkaç─▒ ayn─▒ anda varsa ki┼či maladaptive daydreaming testi yapt─▒rarak bu hastal─▒─č─▒n boyutunun hangi derecede oldu─čunu ölçebilir. Çe┼čitli tedavi yöntemlerinden faydalanarak ki┼či bu hastal─▒ktan kurtulabilir. 

Hayal Kurma Hastal─▒─č─▒ Tedavisi Nas─▒ld─▒r?

Hayal Kurma Hastal─▒─č─▒ Tedavisi Nas─▒ld─▒r?

Maladaptive daydreaming tedavisi bireyin gösterdi─či belirtilere ve özel ihtiyaçlar─▒na göre uyarlanan birçok farkl─▒ tedavi yöntemini içinde bar─▒nd─▒r─▒r. Maladaptive daydreaming tedavisi için en çok kullan─▒lan yöntem psikoterapidir. Bu hastal─▒─č─▒ ortaya ç─▒karan etmenleri bulup düzeltmek için kullan─▒lan bir yöntemdir. Maladaptive daydreaming testi uzmanlar taraf─▒ndan haz─▒rlanm─▒┼č olup belirli semptomlardan ┼čikâyetçi ki┼čilere yap─▒larak ki┼čide bu hastal─▒k var m─▒ varsa hangi boyutta gibi sorulara cevap aran─▒r. Maladaptive daydreaming testi uzman ki┼čilerce yap─▒lmas─▒ önemlidir. Test sonucuna göre ki┼či maladaptive daydreaming tedavisi için haz─▒rlan─▒r. Bu tedavi yöntemleri ki┼čiye göre de─či┼čmekle birlikte ┼ču ┼čekilde olabilmektedir: 

  • Bili┼čsel terapi bireyin dü┼čünce kal─▒plar─▒n─▒ anlamland─▒rmaya ve olumsuz dü┼čünce yap─▒s─▒n─▒n de─či┼čtirilmesine yard─▒mc─▒ oldu─ču için hayal kurma hastal─▒─č─▒ iyile┼čme sürecinde en s─▒k kullan─▒lan yöntemdir. Bu yöntem ile birey zihinsel süreçlerini ke┼čfeder ve davran─▒┼člar─▒nda de─či┼čim sürecine gider. 
  • Psikoterapi ile bireyin geçmi┼č deneyimleri üzerine gidilir ve terapist bireyin duygusal dünyas─▒n─▒ anlamland─▒rmaya çal─▒┼č─▒r. Sorunlar anla┼č─▒ld─▒ktan sonra ise tek tek çözüme gidilir. Bu hastal─▒─č─▒n ilaçla kesin tedavisi olmamakla birlikte psikoterapi s─▒ras─▒nda terapistin fark etti─čianksiyete, depresyon vb. rahats─▒zl─▒klar için ilaç tedavisi önerebilir. 

 

Hayal Kurma Hastal─▒─č─▒ Nas─▒l Geçer?

Hayal kurma hastal─▒─č─▒ uzman deste─či ve ki┼čiye özel uygulanacak bir tedavi süreci ile atlat─▒labilir. Uzman deste─či hastal─▒─č─▒n te┼čhisi ve etkili bir tedavi sürecini ba┼člatabilmesi aç─▒s─▒ndan önemlidir. Uzman deste─či yan─▒ s─▒ra birey bu hastal─▒ktan kurtulmaya istekli olarak ve kendi sürecini yöneterek de hastal─▒─č─▒n semptomlar─▒ ile ba┼č edebilir. Stres hayal kurma e─čilimini art─▒rd─▒─č─▒ için birey stresle ba┼ča ç─▒kmay─▒ ö─črenebilir. 

Çe┼čitli meditasyon yöntemleri ve nefes egzersizleri ö─črenerek hastal─▒─č─▒n semptomlar─▒n─▒ aza indirebilir. Günlük ya┼čam ve sosyal ileti┼čim becerilerini geli┼čtirerek hayat─▒n içinde daha aktif rol alarak hayal kurma e─čilimi ortadan kald─▒r─▒labilir. 

Her yöntem veya ilaç herkeste i┼če yaramayabilir. ─░laç tedavisi ve terapi süreçleri uzamanlar taraf─▒ndan ki┼čiye ve semptomlar─▒n derecesine göre belirlenir. Bu yüzden iyile┼čme sürecini yönetirken mutlaka bir uzman deste─činden yard─▒m al─▒nmal─▒d─▒r. 

S─▒kça Sorulan Sorular

Maladaptive Daydreaming ─░lerlerse Ne Olur?

Bireyin sosyal ya┼čant─▒s─▒nda ciddi aksamalara neden olur. Ki┼či d─▒┼čar─▒dan bak─▒ld─▒─č─▒nda ┼čizofren gibi görülebilir. Çünkü art─▒k hayal dünyas─▒na kendisini çok kapt─▒rm─▒┼čt─▒r ve hayallerine bedensel olarak jest ve mimikleriyle de dâhil olmaya ba┼člam─▒┼čt─▒r. Birey çok uzun saatler hayal kuraca─č─▒ndan günlük i┼člerinde de ciddi aksamalar meydana gelir. Hayattan tamamen kopma noktas─▒na gelebilir. 

Çok Hayal Kurmak Neyin Belirtisi?

Hayal kurarak çok fazla vakit geçirmek çe┼čitli psikolojik rahats─▒zl─▒klar─▒n belirtisi olabilir. Stres, uyku bozukluklar─▒ ve depresyon gibi çe┼čitli rahats─▒zl─▒klar─▒n belirtisi olmas─▒ muhtemeldir. Birey bu gibi belirtileri gösterdi─činde mutlaka bir psikolog deste─čine ba┼čvurup dan─▒┼čmanl─▒k almal─▒d─▒r. 

En ├çok Okunan Sa─čl─▒k Rehberi Yaz─▒lar─▒m─▒z

Sosyal Medya Hesaplar─▒m─▒z:
Facebook | Instagram | YouTube | LinkedIn

Uzm. Klnk. Psk.
Deniz O─čur Yi─čit
Psikoloji
VM Medical Park Maltepe
17500

Bu i├žeri─čin geli┼čtirilmesinde Medical Park Yay─▒n Kurulu katk─▒ sa─člam─▒┼čt─▒r.
Sayfa i├žeri─či sadece bilgilendirme ama├žl─▒d─▒r. Sayfa i├žeri─činde tedavi edici sa─čl─▒k hizmetine y├Ânelik bilgiler i├žeren ├Âgelere yer verilmemi┼čtir. Tan─▒ ve tedavi i├žin mutlaka hekiminize ba┼čvurunuz.