sat─▒r aras─▒

─░mpetigo bakteri kaynakl─▒ olu┼čan, s─▒k görülen bir cilt hastal─▒─č─▒d─▒r. Bu rahats─▒zl─▒kta staphylococcus aureus ve grup A streptokok bakterileri nedeniyle ciltte enfeksiyon olu┼čur. Özellikle a─č─▒z ve burun çevresiyle birlikte el ve ayaklarda k─▒zar─▒kl─▒kla karakterize cilt sorunlar─▒ meydana gelir. Ka┼č─▒nt─▒ya sebep olan kabarc─▒klar uygun tedaviyle 1-2 hafta içerisinde iyile┼čir.

─░mpetigo Nedir?

─░mpetigo nedir özet bir cevap vermek gerekirse; s─▒k görülen bir deri enfeksiyonudur denebilir. Yeti┼čkinlerde impetigo görülür ama bu hastal─▒─č─▒n çocuklarda görülme oran─▒ daha yüksektir. Daha çok s─▒cak havalarda ortaya ç─▒kan rahats─▒zl─▒─č─▒n─▒n kayna─č─▒ bakteriyeldir.

Bakteriler genellikle ciltte çizik, kesik gibi küçük aç─▒kl─▒klardan vücuda girer ve enfeksiyona sebep olur. Baz─▒ durumlarda cilt sa─člam bile olsa enfekte olabilir. Ciltte olu┼čmaya ba┼člayan yara ┼čeklindeki kabarc─▒klar impetigonun ilk belirtileridir. 

─░mpetigo Nas─▒l Olu┼čur?

─░mpetigonun olu┼čmas─▒ için hastal─▒─ča sebep olan bakterinin vücuda girmesi ve enfeksiyon olu┼čturmas─▒ gerekir. Bunun için az da olsa hasar görmü┼č deri uygun bir yerdir. Egzama gibi farkl─▒ bir deri hastal─▒─č─▒ndan zay─▒flayan cilt dokusu da impetigonun olu┼čmas─▒na elveri┼čli bir zemin haz─▒rlayabilir. ─░mpetigoya sebep olan bakteriler kuru yerlerde haftalarca kalabilir. Bu yüzden hijyene her zaman özen göstermek önlem aç─▒s─▒ndan çok mühimdir.  

─░mpetigo Çe┼čitleri Nelerdir?

  • Basit Yüzeysel ─░mpetigo: Önce deride ka┼č─▒nt─▒l─▒ ve patlayan kabarc─▒klardan olu┼čan yaralar meydana gelir. Yaralar─▒n aç─▒lmas─▒yla k─▒rm─▒z─▒ alt deri ortaya ç─▒kmaya ba┼člar. Rahats─▒zl─▒─č─▒n son a┼čamas─▒nda ise yaralar─▒n üstünde bal renginde kabuklanmalar olur.
  • Büllöz ─░mpetigo: Bu tür nadir görülen bir cilt sorunudur. Özellikle 2 ya┼č─▒ndan küçük bebekler s─▒k rastlan─▒r. Önce ciltte içi s─▒v─▒ dolu büyük kabarc─▒klar olu┼čur. Kabarc─▒klar yava┼č yava┼č gev┼čeyip patlamaya ba┼člar. Son a┼čamada da yaralar kabuk ba─člar ve cilt kendini onar─▒r. 

─░mpetigo Belirtileri Nelerdir?

─░mpetigoda deride enfeksiyon olu┼čtururken farkl─▒ semptomlar görülür. ─░mpetigonun belirtileri ┼čöyle s─▒ralanabilir:

─░mpetigoda döküntüler birkaç santimetre çapl─▒ yuvarla─č─▒ms─▒ ┼čekillerde olur. Önce minik kabarc─▒k kümleri olu┼čur. ─░mpetigoda kabarc─▒klar genelde alt─▒n renginde ve ka┼č─▒nt─▒l─▒ olur. Kabarc─▒klar─▒n içlerinde s─▒v─▒-irin kar─▒┼č─▒m─▒ olu┼čur. Kabarc─▒klar─▒n patlamas─▒yla sar─▒ kahve tonlar─▒nda kabuklanma ba┼člar. Zamanla kabuklanma döküntüye dönü┼čür. ─░mpetigoda enfeksiyon en çok a─č─▒z ve yüz çevresinde ortaya ç─▒kmakla birlikte eller, kollar ve vücudun herhangi bir bölgesinde de enfeksiyona sebep olabilir.

─░mpetigo Nedenleri Nelerdir?

─░mpetigoda ana sebep bakteriler oldu─ču için hastal─▒─č─▒n öncelikli nedeni bakterilerle sava┼čabilecek kadar güçlü bir ba─č─▒┼č─▒kl─▒k sistemine sahip olunmamas─▒d─▒r. Bakteri vücuda temas etse bile direnme ve sava┼čma mekanizmas─▒ güçlüyse enfeksiyon olu┼čmayabilir. 

Bakterinin cilde nüfuz edip etki göstermesi zedelenmi┼č cilt dokusunda daha kolay olur. Bu yüzden yara ve çizikler impetigoda riski art─▒ran nedenler aras─▒nda say─▒labilir. Bazen bir sivri sinek ─▒s─▒r─▒─č─▒ bile bakterinin etki göstermesini kolayla┼čt─▒ran bir etken olabilir. 

Yaz aylar─▒nda görülen deri hastal─▒klar─▒ aras─▒nda impetigoyu da saymak mümkündü r. S─▒cak havalar tetikleyici faktörler aras─▒ndad─▒r çünkü s─▒cak havalarda bakterilerin etki etmesi kolayla┼č─▒r. 

─░mpetigo Tan─▒s─▒ Nas─▒l Konulur?

─░mpetigonun cilt hastal─▒─č─▒ olmas─▒, hastal─▒─č─▒n tan─▒s─▒ ve tedavisinde yol gösterici ki┼čilerin dermatologlar olmas─▒ gerekti─čini gösterir. Öncelikle hastal─▒k belirtilerini incelemek ad─▒na gözlem ve fiziksel muayene ilk ad─▒md─▒r. ─░mpetigodaki semptomlara benzer belirtileri olan farkl─▒ hastal─▒klar olabildi─či için ay─▒r─▒c─▒ tan─▒ önemlidir.

E─čer impetigonun yerine ya da impetigoyla birlikte farkl─▒ bir hastal─▒k da mevcutsa tedavi ona göre ┼čekillenir. Farkl─▒ bir rahats─▒zl─▒k yoksa impetigonun tan─▒s─▒n─▒n konabilmesi için enfeksiyon olu┼čmaya ba┼člayan bölgede kabuklanma kald─▒r─▒larak örnek al─▒n─▒r. Laboratuvar incelemesinin ard─▒ndan net sonuca ula┼č─▒l─▒r.

─░mpetigo Tedavi Yöntemleri Nelerdir?

Impetigonun yaratt─▒─č─▒ enfeksiyon baz─▒ ki┼čilerde birkaç haftada kendili─činden iyile┼čir. Daha k─▒sa sürede en steril ┼čekilde iyile┼čme olabilmesi için impetigo tedavisi uzman bir doktora ba┼čvurularak yap─▒lmal─▒d─▒r. Özellikle ba─č─▒┼č─▒kl─▒k sistemi güçlü olmayan çoc uklar ve yeti┼čkinler için impetigonun uzman kontrolünde tedavi edilmemesi durumunda ciddi sorunlar ortaya ç─▒kabilir. 

─░mpetigo tedavisi için gerekli ilaçlara ba┼člamadan önce impetigonun belirtilerinin görüldü─čü deriden kültür örne─či laboratuvarda incelenir. Sonuçlar─▒n yol göstericili─čiyle birlikte uygun ilaçlar seçilir ve tedaviye ba┼član─▒r. Genelde kremler ve a─č─▒zdan al─▒nan ilaçlar reçete edilir. Krem sürülürken kabuklar─▒n dikkatli ┼čekilde kald─▒r─▒lmas─▒ gerekir çünkü mikroplar kabuklar─▒n alt─▒ndad─▒r. 

─░mpetigo bula┼č─▒c─▒ bir hastal─▒k oldu─ču için iyile┼čme süresi boyunca hasta ki┼činin dinlenmesi ve olabildi─čince temastan kaç─▒nmas─▒ önemlidir. Hastan─▒n e┼čyalar─▒ s─▒k s─▒k sterilize edilmelidir. 

─░mpetigoyu Önlemek ─░çin Neler Yap─▒labilir?

─░mpetigoya yakalanma riskini minimuma dü┼čürmek için al─▒nabilecek önlemler ┼čöyle s─▒ralanabilir:

  • Ba─č─▒┼č─▒kl─▒k sisteminizi güçlendirmek için sa─čl─▒kl─▒ beslenin ,spor yap─▒n, stresi minimuma indirin.
  • Ellerinizi düzenli y─▒kay─▒n, mümkünse dezenfektan kullan─▒n.
  • Hap┼č─▒r─▒rken mendil kullan─▒n ve mendili hemen çöpe at─▒n.
  • Cildinizde egzama gibi bir sorun varsa hijyene ekstra özen gösterin.
  • Cilt çizilmelerini minimumda tutmak için özellikle çocuklarda t─▒rnak kesim rutinini aksatmay─▒n.
  • Kesik, s─▒yr─▒k ve yaralanmalar─▒ hemen temizleyin ve uygun kremleri kullan─▒n.
  • Çar┼čaf de─či┼čimini s─▒k yapmaya çal─▒┼č─▒n.
  • ─░ç çama┼č─▒r─▒, çar┼čaf ve havlular─▒ yüksek s─▒cakl─▒kta y─▒kay─▒n.

─░mpetigoya Yakalanmada Risk Faktörleri Nelerdir?

─░mpetigoya yakalanma riski daha yüksek olan ki┼čiler vard─▒r. Risk gruplar─▒ ┼čöyle s─▒ralanabilir.

  • Ba─č─▒┼č─▒kl─▒k sistemi tam geli┼čmemi┼č olan küçük çocuklar ve bebekler
  • ─░mpetigonun bula┼čmas─▒n─▒n daha kolay oldu─ču s─▒cak ve nemli havaya sahip yerlerde ya┼čayan ki┼čiler
  • Cildinde, bakteriyel enfeksiyonu kolayla┼čt─▒ran aç─▒k yaras─▒, çizi─či veya kesi─či olanlar
  • Egzama gibi cilt problemleri olanlar ve hassas bir cilde sahip olanlar 
  • ─░mpetigonun bula┼čma riskinin yüksek oldu─ču kalabal─▒k yerlerde bulunanlar
  • Güre┼č gibi temas─▒n çok oldu─ču ve dolay─▒s─▒yla bula┼č riski yüksek sporlar
  • Ba─č─▒┼č─▒kl─▒k sistemi zay─▒f ki┼čiler (Kemoterapi alanlar, ┼čeker hastal─▒─č─▒ olanlar, böbrek sorunlar─▒ olanlar ve diyaliz tedavisi görenler vb.)

S─▒kça Sorulan Sorular

─░mpetigo bula┼č─▒c─▒ m─▒d─▒r?

─░mpetigo bula┼č─▒c─▒ bir hastal─▒kt─▒r. Özellikle çocuklarda daha çok görülen rahats─▒zl─▒k okullarda yak─▒n temasta olan minikler aras─▒nda çok kolay yay─▒l─▒r. Direk temasla bulabilen impetigo hastal─▒─č─▒ enfeksiyon geçiren birinin k─▒yafetinden, havlusundan ve di─čer e┼čyalar─▒ndan da bula┼čabilir.

Ayr─▒nca ki┼či kendi kendine farkl─▒ vücut bölümlerine de bakterileri bula┼čt─▒rabilir. ─░mpetigoda döküntüler tamamen kaybolup kabuklar dü┼čene kadar bula┼čma riski devam eder. Bula┼čma sadece insandan insan olmaz. Enfekte olan su, toprak ve hayvanlar da bula┼č riski ta┼č─▒r. 

─░mpetigo kimlerde daha çok görülür?

─░mpetigoya yakalanma riski herkesi kapsamakla birlikte özellikle bebeklerde, okul öncesi ve ilkokul ça─č─▒ndaki çocuklarda bu hastal─▒k daha s─▒k görülür. Hastal─▒─č─▒n en önemli nedenlerinden biri zay─▒f ba─č─▒┼č─▒kl─▒k sistemidir. Yeti┼čkinlerde s─▒cak ve nemli havalarda bakteriyel enfeksiyonlar─▒n s─▒kl─▒─č─▒ artt─▒─č─▒ için bu hastal─▒─č─▒n da görülme s─▒kl─▒─č─▒ artar. Hijyen kurallar─▒na uymamak da yeti┼čkinlerde impetigo görülme nedenlerinden biri say─▒labilir. 

─░mpetigo tekrarlar m─▒?

─░mpetigoyu geçirdikten sonra vücutta bu hastal─▒─ča kar┼č─▒ herhangi bir direnç olu┼čmaz yani tekrar impetigoya yakalanma ihtimali yine vard─▒r. Özellikle tekrarlayan impetigonuz varsa ve yaralar burun deli─či ya da makatta olu┼čmu┼čsa mutlaka bir dermatolo─ča ba┼čvurman─▒z gerekir. Zira bu tip durumlarda do─čru te┼čhis çok önemlidir çünkü farkl─▒ hastal─▒klar da ortaya ç─▒kabilir. Doktor yönlendirmesiyle uygun tedavi yap─▒l─▒r.  

─░mpetigo reçete edilen ilaçlardan ba┼čka bitkisel tedavilerle geçebilir mi?

impetigo reçete edilen ilaçlar en sa─čl─▒kl─▒ ┼čekilde tedavi edilir. Bitkisel yöntemler ilaç tedavisi yerine geçmese de iyile┼čme sürecini destekleyebilir. Aloe vera, ─▒l─▒k pa patya çay─▒ ve okaliptüs ya─č─▒ yara tedavisi nde kullan─▒labilir. Aloe vera yapra─č─▒ kesilip sar─▒ su ak─▒t─▒ld─▒ktan sonra yaprak içindeki jölemsi madde krem gibi sürülebilir. Papatya çay─▒ da ─▒l─▒k ┼ček ilde pamukla uygulanabilir.

En ├çok Okunan Sa─čl─▒k Rehberi Yaz─▒lar─▒m─▒z

Sosyal Medya Hesaplar─▒m─▒z:
Facebook | Instagram | YouTube | LinkedIn

Uzm. Dr.
Ayp─▒nar Kolay
Dermatoloji (Cildiye)
Medical Park G├Âztepe
3548

Bu i├žeri─čin geli┼čtirilmesinde Medical Park Yay─▒n Kurulu katk─▒ sa─člam─▒┼čt─▒r.
Sayfa i├žeri─či sadece bilgilendirme ama├žl─▒d─▒r. Sayfa i├žeri─činde tedavi edici sa─čl─▒k hizmetine y├Ânelik bilgiler i├žeren ├Âgelere yer verilmemi┼čtir. Tan─▒ ve tedavi i├žin mutlaka hekiminize ba┼čvurunuz.