sat─▒r aras─▒

Kas Y─▒rt─▒lmas─▒ Nedir? Kas Y─▒rt─▒lmas─▒ Belirtileri Nelerdir?

Günlük ya┼čam─▒n getirdi─či hareketsizlikten ve oturma ┼čeklinin bozuklu─čundan dolay─▒ günümüzde birçok insanda kas y─▒rt─▒lmalar─▒ yo─čun ┼čekilde görülmeye ba┼članm─▒┼čt─▒r.

Bu y─▒rt─▒lmalar hayat─▒ riske atmad─▒─č─▒ için pek fazla ciddiye al─▒nmaz.

Ancak hepsinin bir anlam─▒ vard─▒r. Örne─čin sporcu kas y─▒rt─▒lmalar─▒ yanl─▒┼č egzersiz anlam─▒na gelebiliyorken, bir çal─▒┼čan için kas y─▒rt─▒lmalar─▒ çok fazla hareketsiz oldu─ču anlam─▒na gelir. Bunun önüne geçebilmenin en etkili yöntemi ise bilinçlenmektir.

Sporcular─▒n daha düzenli, planl─▒ ve etkili çal─▒┼čmalar─▒ kaslar─▒n daha düzenli geli┼čmesine katk─▒ sa─člar.

Böylece kas y─▒rt─▒lmalar─▒n─▒n önüne geçilmi┼č olunur.

Günlük rutinlerinde ise pek fazla hareket etmeyen bireylerin küçük egzersizler yapmalar─▒ kaslar─▒n geli┼čimine katk─▒ sa─člar.

Böylece hem daha sa─čl─▒kl─▒ bir ya┼čam─▒n önünü aç─▒l─▒r hem de en hareketlerde dahi kas y─▒rt─▒lmalar─▒n─▒n olu┼čmamas─▒ için ilk ad─▒m at─▒lm─▒┼č olur. ┼×iddeti ne olursa olsun kas y─▒rt─▒lmalar─▒n─▒ ciddiye alarak muayeneye gitmekte fayda vard─▒r.

Bu nedenle bu kas sorununun belirtilerini, nedenini ve tan─▒m─▒n─▒ bilmek gerekir.

Kas Y─▒rt─▒lmas─▒ Nedir?

Kaslar liflerden olu┼čur ve tüm iskelet sisteminin yap─▒s─▒nda bulunarak hareket etmeyi sa─člar.

Herhangi bir nedenden dolay─▒ kaslar─▒n çok fazla zorlanmas─▒ liflerin kopmas─▒na yani kas y─▒rt─▒lmas─▒na yol açar. Bu kopmalar sonucunda liflerde kanamalar meydana gelir.

Kas y─▒rt─▒lmas─▒ olan bölgede hareket k─▒s─▒t─▒ ya┼čanmas─▒ ço─čunlukla söz konusu de─čildir. Ancak bu bölgede ┼či┼člik olu┼čur ve ┼čiddetli a─čr─▒lar buna e┼člik eder.

Liflerin kopmas─▒ sebebiyle kaslarda zedelenmeler olu┼čur ancak kaslar oldukça fazla kanlanan bir dokuya sahip oldu─čundan iyile┼čmesi h─▒zl─▒d─▒r.

─░nsan vücudu evrimle┼čirken her kas yap─▒lan harekete yetecek kadar esneme kabiliyetine eri┼čmi┼čtir.

Kaslar─▒n bu esneme hareketleri esnas─▒nda olmas─▒ gerekenden fazla zorlanmas─▒ lif kopmalar─▒na yol açacakt─▒r.

Kas y─▒rt─▒lmas─▒, halk aras─▒nda kas çekmesi olarak bilinir. Genel olarak sporcularda görülmesiyle birlikte a─č─▒r kald─▒rma, dü┼čme, herhangi bir kas─▒ zorlama, travmalar veya kazalar sonucunda da görülme ihtimali yüksektir. Her gün egzersiz yapan bireylerde egzersiz süresinin uzat─▒lmas─▒ kas y─▒rt─▒lmas─▒n─▒ ortaya ç─▒karabilir.

Buna engel olabilmek amac─▒yla egzersizlerden önce, açma ve germe hareketleri yaparak kaslar ─▒s─▒t─▒labilir.

Is─▒nan kaslar─▒n esneme pay─▒ artaca─č─▒ndan lif kopmalar─▒n─▒n önüne geçilebilir.

Sporcular aras─▒ndan basketbol, tenis, voleybol, yüzme, hentbol ve tenis ile ilgilenenlerde kas y─▒rt─▒lmalar─▒ daha çok görülür. Vücut geli┼čtirme ve halter gibi sporlarla u─čra┼čanlarda ise daha ┼čiddetli kas y─▒rt─▒lmalar─▒ görülebilir.

Kas Y─▒rt─▒lmas─▒ Belirtileri Nelerdir?

Kas y─▒rt─▒lmas─▒ belirtileri birçok insanda ayn─▒ seyirde devam eder ve ço─čunlukla ayn─▒d─▒r. Yaln─▒zca y─▒rt─▒lman─▒n ┼čiddetine ba─čl─▒ olarak baz─▒ belirtiler daha ┼čiddetli olabilir. En yayg─▒n belirtiler aras─▒nda a┼ča─č─▒dakiler yer al─▒r:

  • Y─▒rt─▒lan kas─▒n a─čr─▒mas─▒ ve kastaki hassasiyet. Özellikle yo─čun aktivitelerden dolay─▒ y─▒rt─▒lan kas─▒n zorlanmas─▒ a─čr─▒lar─▒ ve hassasiyeti artt─▒r─▒r. Ancak aktivitenin ard─▒ndan dinlenme a─čr─▒ ve hassasiyetin azalmas─▒na yard─▒mc─▒ olur.
  • Kas y─▒rt─▒lmas─▒ meydana gelen bölgede ┼či┼člik veya renk de─či┼čikli─či olu┼čur. Ayn─▒ zamanda her ikisinin görülme ihtimali de vard─▒r.
  • Çok basit bir hareket yaparken bile kasa kramp girmesi veya spazm durumu.
  • Kas gücünde azalma meydana gelir veya çok ┼čiddetli y─▒rt─▒lmalarda kas fonksiyonunun tamamen kaybedilmesi durumu da söz konusudur.
  • Y─▒rt─▒lman─▒n meydana geldi─či kas dokusunda olu┼čan bir bo┼čluk veya ezik gibi kusurlar.

Tüm bu semptomlar lif kopmas─▒n─▒ i┼čaret eder ve ciddiye al─▒nmas─▒nda fayda vard─▒r.

Çünkü genelde kas y─▒rt─▒lmalar─▒ hayati bir tehlike ta┼č─▒mad─▒─č─▒ için insanlar aras─▒nda pek ciddiye al─▒nmaz. Fakat ileri düzey kas y─▒rt─▒lmalar─▒ fonksiyon kay─▒plar─▒na yol açabilir.

Bu da y─▒rt─▒lman─▒n gerçekle┼čti─či kas─▒n bir daha kullan─▒lamamas─▒ anlam─▒na gelir. Böyle bir durumun ortaya ç─▒kmas─▒ insanlar─▒n ya┼čam kalitesini  dü┼čürür. Bunun olmamas─▒ için kas y─▒rt─▒lmalar─▒n─▒n ciddiye al─▒nmas─▒ gerekir.

Kas Y─▒rt─▒lmas─▒ Nedenleri Nelerdir?

Kas y─▒rt─▒lmalar─▒ aniden ve beklenmedik bir anda ortaya ç─▒kar. Y─▒rt─▒lmalar spor veya egzersiz esnas─▒nda olabilece─či gibi merdiven ç─▒karken veya herhangi bir günlük aktivite esnas─▒nda da olabilir.

Bunun yan─▒nda bir kaza veya travma sonucu da kas y─▒rt─▒lmas─▒ görülebilir. Halk aras─▒nda yaln─▒zca yo─čun spor aktiviteleriyle u─čra┼čan insanlarda kas y─▒rt─▒lmalar─▒ görülebilece─či gibi yanl─▒┼č bir alg─▒ vard─▒r.

Ancak günümüzde birçok insan─▒n sürekli oturarak çal─▒┼čt─▒─č─▒ göz önüne al─▒nd─▒─č─▒nda çok basit bir eylemde bile kas y─▒rt─▒lmalar─▒ olu┼čabilir.

Bir otobüse, minibüse veya taksiye yeti┼čmek için ani bir ad─▒m kas y─▒rt─▒lmas─▒na neden olabilir.

Merdiven ç─▒kmak veya merdiven inmek esnas─▒nda bir ad─▒m─▒ kaç─▒rarak tökezlemek ayn─▒ ┼čekilde kas y─▒rt─▒lmas─▒n─▒n olu┼čmas─▒ için yeterli olabilir. Bu nedenle her ya┼čtan ve cinsiyetten insan risk grubundad─▒r.

Is─▒nmadan ani hareketler yap─▒lmaya çal─▒┼č─▒ld─▒─č─▒nda kas y─▒rt─▒lmalar─▒n─▒n olu┼čmas─▒ kaç─▒n─▒lmazd─▒r. Özellikle so─čuk havalarda kaslar─▒n ─▒s─▒nmas─▒ daha zor olaca─č─▒ndan k─▒┼č günlerinde kas y─▒rt─▒lmalar─▒ daha çok meydana gelir.

Kas Y─▒rt─▒lmas─▒ Hastal─▒k Çe┼čitleri Nelerdir?

Kas y─▒rt─▒lmalar─▒ te┼čhis ve tedavisinin daha kolay yap─▒labilmesi için üç farkl─▒ türde de─čerlendirilir. Y─▒rt─▒lman─▒n ┼čiddetine ba─čl─▒ olarak birinci derece, ikinci derece ve üçüncü derece kas y─▒rt─▒lmas─▒ olarak hastal─▒k üçe ayr─▒l─▒r.

Birden fazla kas─▒n çok fazla gerilmesinden dolay─▒ olu┼čan y─▒rt─▒lmalar birinci derece kas y─▒rt─▒lmalar─▒ olarak adland─▒r─▒l─▒r.

Bu tür kas y─▒rt─▒lmalar─▒ hafif olarak gerilmelerden dolay─▒ ortaya ç─▒kar ve a─čr─▒ya neden olur. Ancak kas─▒n iyile┼čmemesi veya yeniden i┼člevini yerine getirememesi durumu söz konusu de─čildir.

─░kinci derece y─▒rt─▒lmalarda ise birinci derece y─▒rt─▒lmalarla k─▒yasland─▒─č─▒nda çok daha fazla lifin kopmas─▒ meydana gelmi┼čtir.

Kopmalara ba─čl─▒ olarak daha fazla a─čr─▒ görülmekle birlikte ┼či┼čme ve morarma da gözlenir. Kas─▒n tamamen kopmas─▒na neden olabilecek gerilmeler sonucunda ise üçüncü derece kas y─▒rt─▒lmalar─▒ meydana gelir.

Kas yap─▒s─▒ ikiye ayr─▒l─▒r ve kopman─▒n ya┼čand─▒─č─▒ s─▒rada hafif bir patlama sesi meydana gelebilir. Bu tür kopmalar sonras─▒nda kas tamamen i┼člevini yitirir. Çok yo─čun a─čr─▒lar, ┼či┼člikler ve renk de─či┼čimleri olu┼čur.

Kas Y─▒rt─▒lmas─▒ Tan─▒s─▒ Nas─▒l Konulur?

Doktora gidildi─činde hastaya ne tür bir aktivite an─▒nda böyle bir durumun olu┼čtu─čuna dair sorular sorulur.

Ortaya ç─▒kan belirtilerin ┼čiddeti, kas gücünün ne derecede kaybedildi─či veya hareket k─▒s─▒t─▒n─▒n ne a┼čamada oldu─čuna dair sorular da hastaya sorulur.

Ate┼č, kilo kayb─▒, bacak uyu┼čmas─▒, idrar veya mesane sorunlar─▒ ya da daha ciddi bir t─▒bbi sorunun olup olmad─▒─č─▒ hakk─▒nda da hastadan bilgi al─▒n─▒r.

Belirtiler ve geçmi┼č ya┼čant─▒lar hakk─▒nda yeteri kadar t─▒bbi bilginin al─▒nmas─▒n─▒n ard─▒ndan fiziki muayene yap─▒l─▒r.

Fiziki muayene s─▒ras─▒nda kas hassasiyeti, spazmlar, kramplar, güçsüzlük ve azalan kas hareketlerinin saptanmas─▒ için gerekli müdahalelerde bulunulur.

Muayene sonras─▒nda ortaya ç─▒kan belirtiler hafif veya orta ┼čiddette ise bunun d─▒┼č─▒nda ba┼čka bir teste ve muayeneye ihtiyaç duyulmaz.

Ancak muayene sonucu hastal─▒─č─▒n ┼čiddeti konusunda doktorda ┼čüpheler b─▒rakm─▒┼č ise MR veya röntgen gibi tekniklerden faydalan─▒labilir.

Bu teknikler sonucunda kas─▒n yap─▒s─▒ görüntülenir ve y─▒rt─▒lman─▒n ┼čiddeti tespit edilir.

Hastada s─▒rt a─čr─▒lar─▒ mevcutsa idrar yolu enfeksiyonu veya omurilikle ilgili sorunlar─▒n olabilece─či dü┼čünülerek ek testler istenebilir.

Test sonuçlar─▒na göre hasta do─čru ve etkin tedavi için doktor taraf─▒ndan yönlendirilir.

Kas Y─▒rt─▒lmas─▒ Tedavi Yöntemleri Nelerdir?

Kas y─▒rt─▒lmas─▒ tedavisi ço─ču hastada ortak seyreder.

Birinci veya ikinci derece kas y─▒rt─▒lmalar─▒nda spor veya egzersiz faaliyetlerine bir süre ara verilir. Kas─▒ yoracak tüm aktivitelerden kaç─▒nmak elzemdir. Kas y─▒rt─▒lmas─▒n─▒n meydana geldi─či bölgeye vakit kaybetmeden buz uygulamak gerekir.

Bu kas y─▒rt─▒lmas─▒n─▒n devam etti─či birkaç gün 2-3 saat aral─▒klarla uygulanmal─▒d─▒r.

Buz kompresi bölgenin ┼či┼čmesini engeller ve kas─▒n daha çabuk iyile┼čmesine destekte bulunur.

Yaralanma esnas─▒nda kas─▒n elastik bir bandajla sar─▒larak s─▒k─▒┼čt─▒r─▒lmas─▒ da etkili bir yöntemdir. Bu yöntem de yine ┼či┼čmenin olu┼čumunu engeller. Ancak kan ak─▒┼č─▒n─▒n engellenebilece─či unutulmadan çok fazla s─▒kmamaya da özen gösterilmelidir.

E─čer a─čr─▒ art─▒yor ve ┼či┼člik sarmaya ra─čmen devam ediyorsa elastik bandaj─▒n ç─▒kar─▒lmas─▒ gerekir.

Çünkü bu yöntem yanl─▒┼č uyguland─▒─č─▒ndan i┼če yaramad─▒─č─▒ anlam─▒na gelir. Özellikle geceleri uyumadan önce veya gün içinde yatarak dinlenildi─či s─▒rada kas y─▒rt─▒lmas─▒ olan bölgeyi kalp seviyesinden yüksekte tutmakta fayda vard─▒r.

Örnek olarak bacaklarda gerçekle┼čen kas y─▒rt─▒lmalar─▒nda uzanma esnas─▒nda ayak alt─▒na yast─▒k konulabilir.

A─čr─▒ oldu─ču durumlarda doktor taraf─▒ndan uygun a─čr─▒ kesici hastaya reçete edilir. Üçüncü derece y─▒rt─▒klarda ise düzenli olarak fizyoterapiste gitmek gerekir.

Kas y─▒rt─▒lmas─▒n─▒n olu┼čtu─ču bölge bir süre hareket ettirilmemelidir. Durumun ciddiyetine göre cerrahi müdahale de önerilebilir.

Kas y─▒rt─▒lmalar─▒ evde baz─▒ yöntemlerle tedavi edilebilse de bireyler taraf─▒ndan ┼čiddetinin tespit

edilmesi pek mümkün de─čildir. Bu nedenle belirtilerin görülmesiyle birlikte vakit kaybetmeden muayene olunmas─▒ daha sa─čl─▒kl─▒ bir ya┼čam sürebilmeniz için önem arz eder.

En ├çok Okunan Sa─čl─▒k Rehberi Yaz─▒lar─▒m─▒z

Sosyal Medya Hesaplar─▒m─▒z:
Facebook | Instagram | YouTube | LinkedIn

Do├ž. Dr.
Abdulhamit Misir
Ortopedi ve Travmatoloji
Medical Park Medical Park G├Âztepe
593622

Bu i├žeri─čin geli┼čtirilmesinde Medical Park Yay─▒n Kurulu katk─▒ sa─člam─▒┼čt─▒r.
Sayfa i├žeri─či sadece bilgilendirme ama├žl─▒d─▒r. Sayfa i├žeri─činde tedavi edici sa─čl─▒k hizmetine y├Ânelik bilgiler i├žeren ├Âgelere yer verilmemi┼čtir. Tan─▒ ve tedavi i├žin mutlaka hekiminize ba┼čvurunuz.