sat─▒r aras─▒

Bakteri, virüs ve ha┼čerelerin zararl─▒ etkilerini ortadan kald─▒rmak için kullan─▒lan kimyasallar, baz─▒ organik bile┼čenler, dezenfektanlar gibi maddelere ve yöntemlere ''Pestisit'' ismi verilir.

Her ne kadar ismi bize yabanc─▒ gelse de ya┼čam─▒m─▒zda çokça kar┼č─▒la┼čt─▒─č─▒m─▒z Pestisitler; sebze ve meyvelerin do─čada zarar görmeden yeti┼čmesi ve ya┼čam alanlar─▒m─▒z─▒n zararl─▒ mikroorganizmalardan ar─▒nmas─▒ gibi konularda fayda sa─člamas─▒n─▒n yan─▒nda kullan─▒m yanl─▒┼čl─▒─č─▒na ba─čl─▒ olarak insan sa─čl─▒─č─▒ aç─▒s─▒ndan büyük bir tehdit olu┼čturabilmektedir.

─░nsanl─▒k tarihinde çok uzun y─▒llard─▒r kullan─▒lan birçok Pestisit olsa da günümüzde en büyük yeri kimyasal Pestisitler kaplamaktad─▒r.

Pestisit türleri

  • Bakterisid: Bakteri öldürücüler
  • Ahicide: Ku┼č öldürücüler
  • ─░nsaktisid: Böcek ve ha┼čerelere kar┼č─▒ kullan─▒lan maddeler
  • Fungusid: Mantarlara kar┼č─▒ kullan─▒lan maddele
  • Herbisid: Yabanc─▒ otlara kar┼č─▒ kullan─▒lan maddeler
  • Mollusid: Yumu┼čakçalara kar┼č─▒ kullan─▒lan maddeler
  • Rodensid: Kemirgenlere kar┼č─▒ kullan─▒lan maddeler
  • Nematisid: Nematotlara kar┼č─▒ kullan─▒lan maddeler
  • Akarisid (Miticid) : Akarlara kar┼č─▒ kullan─▒lan maddeler
  • Defoliantlar: Yaprak dökücüler

Pestisitlerin etkileri ve zararlar─▒

Günümüzde yayg─▒n olarak sprey ┼čeklinde kullan─▒lan Pestisitler, adsorpsiyon sonucu sebze ve meyvelerin yüzeylerine yap─▒┼č─▒r. Baz─▒ zamanlarda çi─č olarak tüketilen bu g─▒dalarda yeterli ar─▒nd─▒rma sa─članamaz. Böyle durumlarda sindirim sistemi arac─▒l─▒─č─▒ ile maruziyet meydana gelir. 

Pestisitler, baz─▒ durumlarda böcek ilaçlar─▒ gibi maddelerin yanl─▒┼čl─▒kla solunmas─▒yla ya da temas sonucu deri yoluyla emilmesiyle kan dola┼č─▒m─▒m─▒za kat─▒l─▒r, hayati organ ve sistemlerimize ula┼č─▒rlar. Bu  durum sonras─▒ k─▒sa dönem ya da uzun dönemde birtak─▒m etkiler görülebilmektedir.

Pestisitlere maruz kalma sonucunda görülen k─▒sa dönem etkileri deyince akl─▒m─▒za ilk gelecek olanlar akut zehirlenmeler ve alerjik reaksiyonlard─▒r. Özellikle tar─▒m i┼čleriyle u─čra┼čanlar büyük risk alt─▒ndad─▒r. Dikkatsiz ve özensiz yap─▒lan ilaçlamalar sonucu pek çok pestisit zehirlenmesi vakas─▒ meydana gelmektedir.  Akut pestisit zehirlenmelerinin ba┼čl─▒ca belirtileri:

  • Kusma
  • ─░shal
  • Terleme
  • Solunum güçlü─čü
  • Çarp─▒nt─▒
  • ─░stemsiz kas─▒lmalar olarak  say─▒labilir. 

E─čer kendinizde ya da bir yak─▒n─▒n─▒zda böyle bir durumdan ┼čüphelenirseniz vakit kaybetmeden bir sa─čl─▒k kurumuna ba┼čvurman─▒z çok önemlidir. Zira akut pestisit zehirlenmeleri zaman─▒nda müdahale edilmezse ölümle sonuçlanabilir.
Akut pestisit zehirlenmelerinin te┼čhisinde bu belirtilerin yan─▒ s─▒ra laboratuvar testlerinden (kan testleri vb.) yararlan─▒l─▒r. E─čer maruz kal─▒nan madde belirlenebilirse gerekli antidot (panzehir) kullan─▒larak tedavi gerçekle┼čtirilir.

Ayn─▒ ┼čekilde pestisite ba─čl─▒ alerjik reaksiyonlarda da ya┼čamsal tehlike meydana gelebilir. Alerjik reaksiyonun belirtileri olarak ciltte ani olu┼čan lezyonlar ve solunum güçlükleri say─▒labilir.

Uzun dönem etkilerinin ba┼č─▒nda ise özellikle kronik olarak maruz kalan ki┼čilerde olu┼čan genetik hasarlar ve buna ba─čl─▒ olu┼čan kanserler gelir. Bunun yan─▒nda karaci─čer, böbrekler ve kas sistemlerinde bozulmalar meydana gelmektedir.

Bu etkilere ek olarak anne karn─▒nda bu maddelere maruz kalan fetüste anomaliler gözlenmektedir. Kimi zaman hamilelik dü┼čükle sonlanabilmektedir.

Korunmak için neler yapmal─▒y─▒z?

Pestisitlerin zararl─▒ etkilerinden korunmak için mutlaka önlem al─▒nmal─▒d─▒r. ─░laçlamalar─▒n uygun ilaçlama malzemeleriyle ve bu alanda uzman ki┼čilerce yap─▒lmamas─▒ ve dikkatsizlik ço─ču zaman yo─čun pestisit maruziyeti meydana getirmektedir. Pestisitler ambalaj─▒nda verilen kullanma bilgileri do─črultusunda  kullan─▒lmad─▒─č─▒ takdirde ve gere─činden fazla kullan─▒ld─▒─č─▒ durumlarda koruyucu toksik dozlara ula┼čabilir, akut zehirlenmeler meydana getirebilir. Pestisitler asla direkt olarak solunmamal─▒ ve bu maddelere direkt temas edilmemelidir. ─░laçlama i┼člemleri esnas─▒nda  a─č─▒z ve burnu kapatmaya yarayacak bir maske ve koruyucu eldiven tak─▒lmas─▒ korunma aç─▒s─▒ndan mutlaka gereklidir. Daha uzun süre pestisitlere maruz kalmamak için ilaçlama sonras─▒ ortaya ç─▒kan kal─▒nt─▒lar hem kendi ya┼čam alan─▒m─▒zdan hem de ba┼čka canl─▒lar─▒n ya┼čam alanlar─▒ndan uzakla┼čt─▒r─▒lmal─▒d─▒r. Meyve ve sebzelerin bu maddelerden ar─▒nd─▒r─▒ld─▒─č─▒ndan emin olunmal─▒d─▒r. Dikkat edilecek bir di─čer husus ise özellikle evlerde bulunan ha┼čere ilaçlar─▒ gibi maddelerin çocuklar─▒n ula┼čamayaca─č─▒ ┼čekilde muhafaza edilmesidir.

En ├çok Okunan Sa─čl─▒k Rehberi Yaz─▒lar─▒m─▒z

Sosyal Medya Hesaplar─▒m─▒z:
Facebook | Instagram | YouTube | LinkedIn

Uzm. Dyt.
Bet├╝l Yurdakul
Beslenme ve Diyet
─░stinye ├ťniversitesi Hastanesi Bah├že┼čehir
288367

Bu i├žeri─čin geli┼čtirilmesinde Medical Park Yay─▒n Kurulu katk─▒ sa─člam─▒┼čt─▒r.
Sayfa i├žeri─či sadece bilgilendirme ama├žl─▒d─▒r. Sayfa i├žeri─činde tedavi edici sa─čl─▒k hizmetine y├Ânelik bilgiler i├žeren ├Âgelere yer verilmemi┼čtir. Tan─▒ ve tedavi i├žin mutlaka hekiminize ba┼čvurunuz.