Akciğer Metastazı Belirtileri Nelerdir?

Akciğer metastazı, akciğerlerde başlayarak karaciğer, beyin veya kemik gibi vücudun diğer bölgelerine yayılan (metastaz yapan) kanserdir.

En ileri akciğer kanseri evresidir ve bazen evre 4 kanser olarak adlandırılır. 

Akciğer kanserinin yaygın olarak yayıldığı beş vücut bölgesi; lenf düğümleri, kemikler, beyin, karaciğer ve böbrek üstü bezleridir.

Yayılma, kanserin daha kolay tedavi edilebildiği yakındaki lenf düğümleriyle sınırlı olabilir. Uzak organlara yayılım göstermesi, metastatik akciğer kanseri olarak adlandırılır.

Metastatik akciğer kanserinin tedavisi zor olsa da, yeni ilaçlar bu ileri hastalık ile teşhis edilen kişilerin hayatta kalma sürelerini ve yaşam kalitelerini artırmaktadır. Her hasta özeldir ve metastazları da cerrahi olarak tedavi edilebilmektedir.

Akciğer Metastaz Türleri Nelerdir?

Akciğer kanserinin çok sayıda türü vardır. Akciğer kanser türleri tedavi edilmezse metastaz yapabilirken, bazı akciğer kanser türlerinin metastaz yapma ihtimali daha fazladır. Akciğer metastaz türleri şu şekildedir;

• Küçük hücreli olmayan akciğer karsinomu: Akciğer kanserlerinde en fazla; adenokarsinom, skuamöz hücreli karsinom ve büyük hücreli karsinom tipleri görülür. Bu tür kanserler diğer kanserli hücrelere göre daha yavaş büyüyerek daha yavaş yayılış gösterirler. 
• Küçük hücreli akciğer karsinomu (KHAK): Yulaf hücreli kanser olarak da bilinen bu hızlı büyüyen, oldukça agresif kanser türü, akciğer kanserlerinin %10 ila %15'ini oluşturur. 
• Karsinoid tümörler: Akciğerlerdeki hormon üreten hücreleri etkileyerek çok yavaş büyüyen nöroendokrin tümörlerdir. Tipik karsinoidler olarak sınıflandırılanlar nadiren akciğerler dışında büyüme gösterebilirler. Atipik karsinoid tümörler, diğer tümör türlerine kıyasla biraz daha hızlı büyüme eğilimindedir. Bu tümör türünün diğer organlara yayılma olasılıkları da daha yüksektir. 
• Plevral mezotelyoma: Çoğunlukla asbeste maruz kalma sonucu meydana gelmekte olan akciğer kanseri türleri arasında yer alır.

Akciğer Metastazı Belirtileri Nelerdir?

Akciğer kanseri ilerleme gösterse bile, en yaygın semptomlar belirsiz olabilir ya da ciddi belirtiler göstermeyebilir. Öyle ki akciğer kanserlerinin büyük bir kısmı teşhis konulduğunda zaten metastaz yapmış olur. En sık görülen akciğer metastazı belirtileri şu şekildedir; 

• İyileşmeyen öksürük
• Efor sırasında nefes darlığı
• Bronşit veya zatürre gibi birden fazla göğüs enfeksiyonunun oluşması
• Hemoptizi (kan tükürme) olması
• Açıklanamayan kilo kaybı
• Göğüs, sırt, kol veya omuz bölgesinde ağrıların oluşması gibi semptomlar akciğer metastazı belirtileri olabilir
• Akciğer kanseri metastaz yaptıkça bazı vücut bölgelerinde farklı akciğer metastazı belirtileri ortaya çıkabilir.
• Beyin metastazları: Baş dönmesi, görme değişiklikleri, denge sorunları, baş ağrıları, nöbetler gibi belirtiler gösterebilir
• Kemik metastazları: Kemiklerde ağrı, kırık, omurilik basısı gibi belirtiler akciğer metastazı sonucu kemiklerde ortaya çıkabilir
• Karaciğer metastazları: Sarılık hastalığı (cildin sararması), karın şişliği gibi belirtiler karaciğerde oluşabilir
• Böbrek üstü bezi metastazları: İstenmeyen kilo kayıpları, karında ağrı, mide bulantısı ve kusma, sırtta ağrı, halsizlik ve yorgunluk, ateşlenme, konfüzyon gibi semptomlar böbrek üstü bezlerinde metastaz sonucu belirtiler olabilir

Akciğer Metastazı Tanısı Nasıl Konulur?

Akciğer metastazına bağlı olarak ortaya çıkan belirtilerin tanısını koymak için uzman bir doktora muayene olmanız gerekir.

Akciğer metastazı tanısını koymak için öncelikle hastanın genel sağlık durumu göz önüne alınarak fiziksel muayenesine başlanır. Hastanın akciğerleri dinlenerek tırnakları incelenir.

Lenf bezleri kontrol edilerek fiziksel muayene yapılır. Fiziksel muayeneye ilave olarak akciğer metastaz tanısı koymak adına ilave tetkikler yapılabilir.

Akciğer metastazı tanısı koyarken yapılacak test ve tahliller şu şekildedir; 

Görüntüleme taramaları: Akciğerlerdeki tümörü görüntülemeye yardımcı olmak için kullanılan çeşitli görüntüleme çalışmaları arasında göğüs röntgeni, bilgisayarlı tomografi (BT), manyetik rezonans görüntüleme (MRI) ve pozitron emisyon tomografisi (PET) yer alır.

Akciğer biyopsisi: Biyopsi, mikroskop altında incelenebilmesi için bir doku örneğinin çıkarılmasını içerir. Biyopsi işlemi, akciğer kanserinin türünü belirlemek için yapılır. Bunu yapmanın birkaç yöntemi vardır: bronkoskopi , endobronşiyal ultrason (bronkoskopi sırasında yapılır), ince iğne biyopsisi, torasentez ve mediastinoskopi.

Akciğer fonksiyon testleri (PFT'ler): Bunlar akciğer kapasitesini değerlendirir ve bir tümörün solunumu ne ölçüde etkilediğini belirlemeye yardımcı olabilir. PFT'ler spirometri, difüzyon testi ve akciğer pletismografisini içerir.

Diğer laboratuvar testleri: Akciğer kanseri teşhis sürecinde kullanılabilecek diğer testler arasında kan testleri, balgam sitolojisi, gen test , PD-L1 testi ve sıvı biyopsisi yer alır .

Kanser, ne kadar yayıldığını ve dolayısıyla hastalığın şiddetini tanımlamak için evrelendirilir. Küçük hücreli olmayan akciğer kanserinin 4 ana evresi vardır. 0’dan başlayarak etkisini artırdıkça evre 4’e kadar sınıflandırılır. Küçük hücreli olmayan akciğer kanseri, ikinci akciğere, akciğer ve kalp etrafındaki sıvıya, vücudun diğer uzak bölgelerine yayıldığında evre 4 olarak kabul edilir.

Akciğer Metastazı Tedavisi

Metastatik akciğer kanseri kolayca tedavi edilemez. İlerleme kaydettiğinden dolayı 4. evrede, tümör artık ayrı bir gizli bölgeyle sınırlı değildir. Akciğerler dışındaki vücuttaki organları, sistemleri etkileyebilir. Bundan dolayı tedavi genellikle kanseri tedavi etmeye çalışmaktan ziyade semptomları hafifletmek, yaşam kalitesini iyileştirmek ve yaşam süresini uzatmak gibi palyatif bakıma odaklanır.

Palyatif bakım, kişinin sadece fiziksel ihtiyaçlarını değil, aynı zamanda psikolojik, ruhsal ve sosyal ihtiyaçlarını da dikkate alır.

Gen mutasyonu testi ise genellikle tedaviden önce yapılır. Belirli gen mutasyonları belirlenirse, hedefli ilaç tedavisi genellikle ilk tedavi seçeneği olabilir. Ayrıca, tümör hücreleri PD-L1 proteini açısından test edilebilir.

Bu proteinin daha yüksek seviyeleri bulunursa, kanserin spesifik immünoterapi ilaçlarına yanıt verme olasılığı daha yüksektir. Ek tedavi seçenekleri arasında cerrahi müdahale, kemoterapi, radyasyon veya üçünün bir kombinasyonu yer alabilir.

Tedavi, metastazların belirli yerlerine ve tümörün etkilerine göre değişebilir.Örneğin, kalbi veya akciğerleri kaplayan dokularda sıvı varsa (perikardiyal veya plevra efüzyonu), bunun çıkarılması gerekebilir. Beyin bölgesinde oluşan bir metastaz varsa cerrahi müdahale ve radyasyon tedavisi birlikte uygulanabilir.

Küçük hücreli akciğer kanseri, cerrahi veya radyoterapinin ilk tedavi olarak başarılı olmasını sağlayacak kadar yayılmıştır. Mevcut kanserli hücreleri küçülterek belirtileri hafifletmek ve daha uzun yaşam süresine katkıda bulunmak için kemoterapi ve immünoterapi tedavisi uygulanabilir.

Kanser buna yanıt verirse, o zaman radyasyon tedavisi de uygulanabilir. Radyasyonun amacı yaşamı uzatmaya yardımcı olmaktır; radyasyon ayrıca beyindeki kanser ilerlemesini önlemek için de düşünülebilir.

İmmünoterapi, anti-anjiyojenik bir ajan, kemoterapi veya radyasyonla birleştirildiğinde, son yıllarda ortaya çıkan en umut verici küçük hücreli akciğer kanseri tedavisi olduğu düşünülmektedir.