Ayak Uyuşması Neden Olur?

Ayak uyuşması günlük hayatta birçok kişinin yaşayabileceği rahatsızlıklar arasında yer alır.

El, ayak ve bacaklarda yaşanan uyuşmanın belli başlı bazı belirtileri vardır. Bazı belirtiler normal karşılanırken bazıları ciddi rahatsızlıkların habercisi olabilir.

Bu nedenle ayak uyuşması, his ve kuvvet kaybının yaşanması ve diğer belirtiler göz önüne alınarak kişilerin muayene olması gerekir.

Ayak Uyuşması Nedir?

Ayak uyuşması neden olur sorusunun yanıtı; kan dolaşımındaki bozukluklar, enfeksiyonlar, sinir hasarı, travma veya alınan bir darbe sonucu ayaklarda meydana gelen hissizlik olarak da ifade edilebilir. En yaygın görülen nedenlerden biri de sinir sıkışmasıdır. Ayaklarda, bacaklarda ve sırtta sinir sıkışması görülebilir. Bunların dışında kronik hastalık sonucu olarak da yaşanabilen ayak uyuşması kişilerde tedaviyi gerekli kılabilir.

Ayak uyuşmasının altta yatan sistemik nedenleri incelendiğinde, diyabet ve Multiple Skleroz (MS) gibi kronik rahatsızlıklar öne çıkar. Yüksek kan şekeri seviyelerinin zamanla sinir hasarına yol açmasıyla gelişen diyabetik nöropati, özellikle ayaklarda ve bacaklarda uyuşma, karıncalanma ve şiddetli yanma hissiyle kendini gösterir.

Merkezi sinir sistemini etkileyen kronik bir hastalık olan Multiple Skleroz (MS) ise sinir liflerinin çevresindeki miyelin kılıfının hasar görmesi nedeniyle sinir sinyallerinin iletimini bozarak ayaklarda uyuşmanın yanı sıra güçsüzlük ve koordinasyon problemlerine yol açabilir.

Ayrıca periferik arter hastalığı (PAH), arterlerdeki plak birikimi nedeniyle damarların daralması ve bacaklara giden kan akışının azalması sonucu ayaklarda uyuşma ve soğukluk hissine neden olur; bu durum ilerleyen yaş, sigara kullanımı, yüksek kolesterol ve yüksek tansiyon gibi risk faktörleriyle doğrudan ilişkilidir.

El ve Ayak Uyuşması Nedir?

El ve ayak uyuşması aynı anda görülebilecek rahatsızlıklar arasında bulunur.

Sinirlere aşırı baskı yapılması, sinir sıkışması, aşırı stres, alkol tüketimi, otoimmün rahatsızlıklar, kalıtsal bozukluklar ve vitamin eksikliği el ayak uyuşması neden olur sorusuna yanıt olabilir.

Genellikle kendi kendine geçen bu uyuşmalar ciddi bir hastalığa yol açmaz. Evde ufak birkaç basit yöntemle ellerdeki ve ayaklardaki uyuşmaların belirtilerini en aza indirmek mümkündür.

Ancak ayaklardaki uyuşukluğun kronik olarak devam etmesi, uzun sürmesi gibi durumların evde tedavi edilmesi pek mümkün değildir. Devam eden uyuşmalar, ciddi sağlık problemlerinin habercisi olabilir.

Ayak Uyuşması Neden Olur?

Ayak uyuşması neden olur sorusuna kısaca; sinir hasarı, enfeksiyon, travma, kan dolaşımındaki bozukluklar ve diyabet gibi bazı sağlık problemlerinin neden olduğu yanıtını vermek mümkündür.

Enfeksiyon ve tümöre bağlı olarak gelişebilen ayak uyuşması, geçici olabileceği gibi kronik rahatsızlıkların sonucunda da ortaya çıkabilir. Uzun bir süre hareketsiz kalmak ve oturmak da geçici olarak ayak uyuşmasına neden olur.

Ayak uyuşmasına neden olan sebepler maddeler halinde şu şekilde sıralanabilir:

• Kan dolaşımı bozuklukları
• Enfeksiyonlar
• Ayaklarda meydana gelen sinir hasarları
• Darbeler
• Uzun süre oturmak
• Omurilik veya sırt yaralanması
• Bel fıtığı
• Diyabet
• Lyme Hastalığı
• Vitamin eksiklikleri
• Multiple Skleroz (MS)
• Periferik damar hastalığı
• Fibromiyalji
• Kemoterapi ilaçlarının yan etkisi
• Kaygı bozukluğu
• Zona hastalığı
• İnme/Felç

Bu nedenlerin yanı sıra, sinirlerin vücudun her bölgesine duyusal ve motor sinyaller gönderme işlevinin mekanik olarak kesintiye uğraması uyuşmayı tetikler. Örneğin; bel fıtığı doğrudan siyatik sinirine baskı yaparak tüm bacak hattı boyunca ayaklarda uyuşma ve karıncalanma hissi yaratırken, tarsal tünel sendromu adı verilen durum ayak bileğindeki lokal sinir sıkışması nedeniyle benzer bölgesel semptomlar ortaya çıkarır.

Bunlara ek olarak tiroid bezinin az çalışması (hipotiroidizm) sinirlerin işlevini doğrudan etkilerken, böbrek yetmezliği gibi durumlar da vücutta toksin birikimine yol açarak periferik sinir hasarına sebebiyet verebilir. Bu nedenle sürekli ve kronik ayak uyuşması, altta yatan birçok farklı sağlık sorununun birincil belirtisi olabileceği için bütüncül bir tıbbi değerlendirme gerektirir.

Sağ Ayak Uyuşması Neden Olur?

Sağ ayak uyuşması; yetersiz kan akışı, sinirlerde meydana gelen hasar, enfeksiyon, bel fıtığı, uzun bir süre ayağın üzerinde oturma ve bacak bacak üstüne atma gibi durumlarda görülebilir.

Aynı zamanda tüm bu belirtiler ayak uyuşması neden olur sorusuna genel bir yanıt niteliğindedir. Sık görülen nedenler arasında uzun süreli olarak ayağın üzerinde oturma ve hareketsiz kalma yer alır.

Sol Ayak Uyuşması Neden Olur?

Sol ayak uyuşması, omurilik ve sırt yaralanması, diyabet, vitamin eksikliği, bel fıtığı gibi durumlarda görülebilir. Sol ayak uyuşması ve karıncalanması belirtilerinin sıklığı ve boyutu kişiden kişiye değişiklik gösterebilir.

Herhangi bir neden olmadan ayakta ciddi bir uyuşma ve his kaybının yaşanması ciddi hastalıkların bir belirtisi olarak görülebilir.

Ayak Uyuşması Belirtileri Nelerdir?

Ayak uyuşması belirtileri arasından en yaygın görülen ayaklarda oluşan his kaybıdır. Hissizlik, kişiden kişiye değişiklik gösterebilir. Bazı kişilerde kısa süreli olarak meydana gelebilirken bazı kişilerde uzun bir süre görülebilir.

Bu his kaybı sonucunda hareket kısıtlılığı yaşanabilir ve yere basamama gibi durumlarla karşılaşılabilir. Ayak uyuşması belirtileri kısaca maddeler halinde şu şekilde sıralanabilir:

• Ayaklarda karıncalanma
• Hareket kısıtlılığı
• Kaşıntı
• Yanma
• Sağ ve sol ayakta yaşanılan his kaybı

Ayak Uyuşması Nasıl Geçer?

Ayak uyuşmasını geçirmek için evde uygulayabileceğiniz yöntemler arasında buz tedavisi yer alır. Buz tedavisi için ilk olarak buza ve derin bir leğene ihtiyaç vardır. İçi buz dolu bu leğene ayaklarınızı ortalama 15-20 dakika kadar bekletmeniz tavsiye edilir.

Buz tedavisi ile ayaklarınızda kan akışı sağlanır ve ayaklarınızdaki his kaybı, uyuşma kısa süre içerisinde geçebilir. Aynı zamanda ayaklarınıza epsom tuzu banyosu da yapabilirsiniz.

Epsom tuzu genellikle ayaklardaki yorgunluğu, şişliği ve ayak mantarının semptomlarını azaltmak için kullanılır. Su dolu bir kaba bir miktar epsom tuzunu döktükten sonra ayaklarınızı yaklaşık 15-10 dakika bekletebilirsiniz.

Ayaklarınızı ılık bir su ile duruladıktan sonra temiz bir havlu yardımıyla iyice kurulayabilirsiniz. Ayak uyuşması tedavisi için tercih edilen yöntemlerden biri de masajdır. Masaj yöntemi ile ayaklarınızdaki uyuşma hissini en aza indirebilirsiniz.

Masaj uygulaması ayak ve bacaklardaki kan akışını hızlandırır ve uyuşmaya iyi gelir. Masaj jeli, bitkisel yağlar veya doğal içerikli kremlerle ayaklarınıza hafif ve nazikçe masaj yapabilirsiniz.

Ayak uyuşması için düzenli olarak hafif tempoda egzersiz yapabilirsiniz.

Kan akışını hızlandıran egzersizler arasında yoga ve pilates bulunur. Yoga ve pilates ile vücudunuzdaki kan akışını düzenleyebilir ve genel sağlığınızı olumlu yönde değiştirebilirsiniz.

Gün içerisinde iş, okul ve sosyal çevre içerisinde yaşanan bazı durumlar sizi stres altına sokabilir. Aşırı stres ayaklarda ve bacaklarda uyuşukluğa neden olabilir.

Bu nedenle stresi hayatınızdan olabildiğince uzak tutmanız tavsiye edilir. Stresi yönetmek, iyileştirmek ve hayatınızdaki olumsuz etkilerini azaltmak için terapiye başvurabilirsiniz.

Terapi ile düşüncelerinizi, yaşam şeklinizi ve beslenmenizi değiştirebilir aynı zamanda ayaklarda uyuşma ve his kaybını en aza indirebilirsiniz. Alkol ve sigara kullanımı kişilerde sinir hasarına neden olabilir. Sinir hasarları, el, ayak ve bacak uyuşmasına yol açabilir. Uyuşmaları önlemek için alkol ve sigara kullanımını bırakmanız tavsiye edilir.

Sağlıklı ve dengeli beslenmek genel sağlığınız açısından önemlidir. Ancak, vitamin ve mineral eksiklikleri çeşitli sağlık sorunlarına yol açabilir.

B vitamini vücuda yeterince alınmadığı takdirde eksikliği el ve ayak uyuşmasına neden olabilir. Bunun önüne geçebilmek için düzenli ve yeterli bir beslenme programı oluşturabilir veya bir diyetisyenden yardım alabilirsiniz.