Bademcik Ameliyatı Nedir? Bademcik Ameliyatı Nasıl Yapılır?

Bademcik Ameliyatı Nedir?

Bademciklerin iltihaplanması bademciklerde büyüme meydana gelmesine de neden olur. Büyümeden kaynaklı olarak solunum güçlüğü ve horlama gibi diğer sağlık sorunları da ortaya çıkabilir. Bu sağlık sorunlarının önüne geçilebilmesi için bademcik ameliyatı gerekebilir. Tıpta bademciklerin iltihaplanmasına tonsilit, bademcik ameliyatına ise tonsillektomi denir.

Bademcikler boğazın hemen arkasında iki tarafta da bulunan oval şekilli organlardır. Yapısında bulunan beyaz kan hücreleriyle özellikle çocuklarda vücut bağışıklığının önemli birer parçasıdır; ancak ergenlikle beraber işlevi azalır. Bu nedenle özellikle çocuklarda tonsilit görülme olasılığı daha yüksektir.

Bademciklerin iltihaplanması boğaz şişmesi, boğaz ağrısı ve ateş gibi diğer bazı sorunlara yol açabilir. Bu şikâyetlerin sıklıkla yaşanması halinde bademcik ameliyatı ile bademciklerim alınması gerekebilir.

Bu amaçla yapılan ameliyatta genellikle cerrahi müdahale ile bademciklerin tamamı çıkarılır. Ancak bazı durumlarda bademciklerin bir kısmının vücutta bırakılması da olasılık dahilindedir. Bademciklerin tamamının ya da bir kısmının alınacağına karar vermek hastanın sağlık durumu ile alakalıdır.

Bademcik Ameliyatı Hangi Durumlarda Yapılır?

Bademcik ameliyatı yetişkinlere oranla çocuklarda daha fazla uygulanan cerrahi bir operasyondur. Ancak her yaştan insanın bademciklerinin iltihaplanması mümkündür.

Bununla birlikte bütün bademcik iltihaplanmaları ameliyatı gerektirir bir durum değildir. Nadir görülen enfeksiyonlar zamanla iyileşebilir ya da antibiyotik tedavisi ile tedavisi mümkün olabilir. Ancak sürekli olarak bademciklerin iltihaplanması bireylerin genel sağlık durumunu olumsuz yönde etkiler. Bu durumda vücudun direncinin düşmesinden kaynaklı olarak başkaca hastalıklar da ortaya çıkabilir.

Bunun önüne geçilebilmesi amacıyla bademcik ameliyatı planlanması söz konusu olabilir. Bir yıl içerisinde 5 veya 7 kez bademcik iltihaplanması geçiren bir bireyin ameliyat olması gerekebilir. 

Bunun için en doğru kararı muayene eden doktor verir. Bademcik ameliyatı sonrası kişinin sağlığına ilişkin bazı durumda iyileşme görülebilir. Bu değişimler şunlar olabilir:

• Ameliyatın ardından boğaz şişmesi azalır, bademcik şişmesi yok olur,
• Horlama tamamen yok olabilir ya da azalabilir,
• Uyku apnesi var ise ortadan kalkabilir,
• Yatarken yaşanan nefes alma güçlüğü azalır,
• Enfeksiyon kaynaklı olarak oluşan bademcik kanamaları yok olur,
• Bademcik kanseri ihtimali ortadan kalkar (Bademciklerin tamamı alınmışsa)

Bademcik Ameliyatı Nasıl Yapılır?

Bademcik ameliyatları, bademciğin tamamının çıkarıldığı ve bademciğin bir kısmının çıkarıldığı ameliyatlar olarak iki ana gruba ayrılır. Bademciğin bir kısmının çıkarılması hastanın daha çabuk iyileşmesini sağlar.

Ayrıca bir parça bademcik çıkarıldığından kanama daha az olur. Ancak kalan bademcik dokusunun yeniden iltihaplanması gibi olumsuzluklar söz konusu olabilir. Bu nedenle belirli vakalar dışında bademciklerin bir kısmının alınması yaygın değildir.

Total tonsillektomi olarak isimlendirilen bademciklerin tamamının alınmasında uygulanan farklı cerrahi yöntemler mevcuttur. Soğuk bıçak yöntemi en sık uygulanan bademcik ameliyatı yöntemlerinden biridir.

Bu yöntemde bademcikler neşter ve makas gibi cerrahi ekipmanlar yardımıyla boğazdan ayrılır. Bademciklerin çıkarılmasının ardından yara uygun yöntemlerle kapatılarak ameliyat sonlandırılır.

Bademciklerin alınması için uygulanan yaygın yöntemlerden bir diğeri ise koterizasyondur. Bu işleme dağlama da denir ve dokuların yakılarak uzaklaştırılması işlemini içerir.

Bazen ameliyat ultrasonik titreşimler kullanılarak da yapılabilir. Hangi yöntemin kullanılacağı tamamen doktorun insiyatifindedir ve hasta için en uygun olan cerrahi yöntem ile bademcikler çıkartılır. Operasyonlar yaklaşık olarak yarım saat sürer ve yöntemden bağımsız olarak bütün ameliyatlarda hastaya genel anestezi uygulanır.

Bademcik Ameliyatı Öncesi Uygulanan Prosedürler Nelerdir?

Ameliyat öncesinde hastanın düzenli olarak kullandığı reçeteli veya reçetesiz ilaçlar sorulur. Hastanın ameliyat olabilmesi için genel anestezi uygulanacağından kişisel veya aile sağlık öyküsünde anesteziye karşı bir yan etki olup olmadığı tespit edilir. Ayrıca hastada kanama bozukluğu olup olmadığına dair kan testi yapılabilir.

Hastanın kullandığı ilaçlar var ise türüne göre doktor bu ilaçların azaltılmasını veya tamamen bırakılmasını isteyebilir. Ameliyatın planlandığı günden önceki gece beslenme sonlandırılır.

Bu konuda gerekli bilgilendirme ameliyattan önce doktor tarafından ayrıntılı şekilde yapılır. Ameliyat sonrasında doktor antibiyotik reçete edebileceğinden hastanın antibiyotiklere karşı bir hassasiyetinin olup olmadığı da tespit edilebilir.

Bademcik Ameliyatı Sonrası Dikkat Edilmesi Gereken Hususlar Nelerdir?

Bademcik ameliyatı sonrasında iyileşme süreci ağrılı olabilir. Özellikle boğaz ağrısı ve hafif boğaz şişliği beklenen durumlar arasındadır. Bu ağrı boyundan çeneye ve kulaklara doğru yayılabilir. Özellikle ameliyatı takip eden iki üç gün bol bol dinlenmek iyileşme süreci için gereklidir. Bu aşamada boğazın ıslak kalması oldukça önemlidir. Bu nedenle az az su yudumlamak faydalıdır. Hatta dondurma gibi buzlu yiyecekler de ameliyat sonrasında hastalara önerilir.

Ameliyattan sonraki ilk günlerde sıcak ve berrak et suyu, meyve püresi tüketilmesi önerilen gıda maddeleri arasında yer alır. Boğaz hassas olacağından bir süre boyunca sert ve baharatlı gıdaların tüketilmesinden kaçınmak gerekir.

Ağrıların hastayı rahatsız etmemesi için doktor ağrı kesici reçete eder. Reçete edilen ağrı kesicilerin doktorun tavsiyesi doğrultusunda kullanmak önemlidir. Bademcik ameliyatının ardından ortaya çıkabilecek kanama veya ateş halinde vakit kaybetmeden hastaneye başvurmak gerekir. Ameliyattan sonraki ilk iki hafta horlama görülmesi doğaldır. 

Ek olarak nefes alıp vermede güçlük de olabilir. Bununla birlikte eğer bu süreç daha uzun sürerse hastaneye başvurmak gerekir. Hastalar çoğunlukla ameliyattan iki hafta sonra normal yaşantılarına dönebilirler.

Bademcik Aldırmanın Zararları Nelerdir?

Bademcik ameliyatı genellikle güvenli bir işlem olmakla birlikte her cerrahi uygulamada olduğu gibi bazı riskler taşıyabilir. Ameliyat sonrasında boğaz ağrısı, yutma güçlüğü, kulaklara vuran ağrı, ağız kokusu, bulantı ve geçici ses değişikliği görülebilir. En önemli komplikasyonlardan biri ameliyat bölgesinde oluşabilecek kanamadır. Kanama ilk 24 saat içinde ortaya çıkabileceği gibi iyileşme dokusunun ayrıldığı sonraki günlerde de görülebilir.

Yetersiz sıvı tüketimine bağlı susuzluk, enfeksiyon ve anesteziye bağlı istenmeyen etkiler de gelişebilir. Bademciklerin alınması bağışıklık sistemini tamamen zayıflatmaz; vücutta savunma görevini sürdüren başka lenf dokuları bulunur. Ameliyat sonrasında ağızdan veya boğazdan taze kan gelmesi, kan kusma, nefes almada güçlük ya da sıvı tüketememe durumunda acil değerlendirme gerekir.

Bademcik Ameliyatı Sonrası Beslenme Nasıl Olmalı?

Bademcik ameliyatından sonra yeterli sıvı tüketmek iyileşme sürecinin en önemli parçalarından biridir. Su ve tahrişe neden olmayan serin içecekler küçük ve sık yudumlarla tüketilebilir. Beslenmeye kişinin tolere edebildiği yumuşak, kolay çiğnenen ve kolay yutulan gıdalarla başlanabilir. Yoğurt, püre, çorba, makarna ve yumuşak kıvamlı yumurta gibi yiyecekler tercih edilebilir. Çorbaların ve yemeklerin çok sıcak olmamasına dikkat edilmelidir.

Acı, baharatlı, çok sıcak, ekşi ve asitli yiyeceklerle boğazı çizebilecek sert veya keskin kenarlı gıdalar ilk günlerde rahatsızlığı artırabilir. Beslenme önerileri yaşa, uygulanan cerrahi yönteme ve hekimin yaklaşımına göre farklılık gösterebildiğinden ameliyatı gerçekleştiren hekimin verdiği programa uyulmalıdır. Hiç sıvı alamama, idrar miktarında belirgin azalma veya sürekli kusma durumunda sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır.