Balığın Faydaları Nelerdir?

Sofraların vazgeçilmez besin öğelerinden biri olan balık, uzmanlar tarafından da tavsiye edilmektedir. Özellikle mevsimine göre balıkların haftada iki gün olacak şekilde tüketilmesi, insan sağlığı üzerinde olumlu etkilere sahiptir.

Balık Yemenin Faydaları Nelerdir?

Balık, sağlıklı ve dengeli beslenmenin en önemli yapı taşını oluşturur. Balık, omega 3 yağlarının yanı sıra yüksek oranda D vitamini ve selenyum  gibi minerallere sahiptir. Balık tüketimi ilk olarak kalp ve damar sağlığının korunmasına katkı sağlamaktadır.

Bunun yanı sıra düzenli ve kontrollü bir şekilde balık yemenin faydaları şu şekilde sıralanabilir:

• Bağışıklık sistemini korur
• Zeka gelişime destek olur
• Diyabet riskini azaltır
• Omega-3 takviyesi sağlar
• Çocukların balık tüketmesi, konsantrasyonu arttırır
• Kemik yapılarının güçlenmesini sağlar
• Eklem ağrılarının giderilmesini sağlar
• Hücrelerin onarılmasını sağlar
• Alzheimer hastalığın meydana gelme riskini azaltır
• Felç olma riskini yüzde on beş gibi önemli bir oranda azaltır
• D vitamini ile uyku kalitesini arttırır
• Tümör oluşumunun önüne geçer
• Cilt hastalıklarına iyi gelir
• Vitamin ve mineral içeriği ile göz sağlığını iyileştirir
• Unutkanlık, bunama ve hafıza kaybı gibi zihinsel hastalıkların meydana gelme riskini azaltır
• Vücuttaki toksinlerin dışarı atılmasına yardımcı olur
• Kan içerisinde yer alan yağ düzeyini korur

Balıkta Hangi Vitamin ve Besinler Bulunur?

Balıkta bulunan vitaminler, insan sağlığı açısından oldukça önemlidir.

Balıkta yer alan başlıca vitaminler şu şekilde sıralanabilir:

• Omega-3 yağ asitleri
• Omega-6 yağ asitleri
• D vitamini
• B2 vitamini

Balığın sahip olduğu besin değeri ise özellikle kalp krizi ve felce neden olan etmenlerin meydana gelmesini engeller. Vitamin, protein, peptit, amino asit ve mineral bakımından zengin olan balık; kalsiyum ve fosfor bakımından da oldukça zengindir. Bunların yanı sıra balığın içerisinde; magnezyum, çinko, demir, flor, iyot ve selenyum da yer almaktadır. 

Hangi Ayda Hangi Balık Tüketilir?

Balığın faydaları arasında insan yaşamını olumsuz yönde etkileyen hastalıklara karşı koruma sağlaması yer alır. Ancak balığın tüm faydalarından yararlanmak için düzenli ve kontrollü bir şekilde tüketiminin gerçekleştirilmesi gerekir. Bunun için hangi ayda, hangi balıkların tüketilmesi gerektiğinin iyi bilinmesi şattır.

Ülkemizde bulunan balıkların hangi aylarda tüketilebileceği şu şekilde özetlenebilir:

• Ocak Ayı: Mercan, mürekkep, alabalık, hamsi istavrit, kefal, kalkan, tavuk balığı, torik
• Şubat Ayı: Tavuk balığı, torik, pisi balığı, mezgit, mürekkep, mercan, levrek, kolyoz, kırlangıç, kefal, kalkan, izmarit, hamsi, alabalık
• Mart Ayı: Alabalık, istavrit, kalkan, kefal, mercan, tavuk balığı, mezgit, torik, mürekkep, pisi balığı
• Nisan Ayı: Mercan, mürekkep, alabalık, hamsi, istavrit, kefal, kalkan, torik, tavuk balığı
• Mayıs Ayı: Kefal, levrek, mezgit, mürekkep, mercan, pisi balığı
• Haziran Ayı: Alabalık, kupes, kolyoz, mercan, sardalya, pisi balığı, mürekkep, orfoz
• Temmuz Ayı: Çipura, alabalık, çinekop, kolyoz, kupes, trança, sardalya, sinarit, orfoz
• Ağustos Ayı: Barbun, alabalık, çinekop, çipura, lüfer, kılıç, palamut, orfoz, sardalya, mercan, mürekkep, kırlangıç
• Eylül Ayı: Trança, sinarit, sardalya, pisi balığı, palamut, orfoz, mürekkep, melanur, mercan, lüfer, kupes, kolyoz, kılıç, çipura, barbun, alabalık, akya
• Ekim Ayı: Uskumru, trança, torik, sazan, sardalya, pisi balığı, orfoz, mürekkep, melanur, mercan, lüfer, kolyoz, kırlangıç, kefal, karagöz, iskorpit, dili balığı, barbun, alabalık, akya
• Kasım Ayı: Uskumru, torik, turna, tavuk balığı, sazan, sardalya, pisi balığı, palamut, mürekkep, kolyoz, kırlangıç, kefal, karagöz, iskorpit, hamsi, dil balığı, barbun, alabalık
• Aralık Ayı: Mürekkep, mercan, kolyoz, kırlangıç, hamsi, alabalık, kefal 

Balık Nasıl Tüketilmelidir?

Balığın faydaları elde edilmek isteniyor ise balığın nasıl ve ne zaman tüketilmesi gerektiğinin de iyi biliniyor olması gerekir.

Mevsimine göre tercih edilen balığı pişirmek için şu yöntemler tercih edilmelidir:

• Fırında balık pişirme
• Tavada az yağda kızartmak
• Izgara usulü balık hazırlama
• Buharda balık pişirme 

Ton Balığı Faydaları Nelerdir?

Ton balığı, uskumrugiller ailesinin bir üyesidir. Genel olarak boyları altı metreyi bulan ton balıklarının ağırlığı ise bir tona ulaşabilir. Ton balıkları, palamut, lüfer, uskumru, sardalya ya da hamsi gibi küçük balıkları yiyerek beslenir. Ton balığı türleri arasında en çok bilinenleri ise uzun çizgili orkinos, çizgili orkinos ve sarı kanatlı orkinostur. Ton balığının konserve yapımına uygun olması ve kolay bir şekilde tüketilebilme özelliğine sahip olması, ülkemizde de ton balığı tüketimini arttırır.

Ton balığı faydaları arasında ise şunlar yer alır:

• Ton balığı faydaları denildiğinde akla ilk olarak kalp ve damar sağlığı gelir. İyi kolesterolün kanda akışını sağlar ve kardiyovasküler hastalıkların meydana gelme riskini azaltır
• EPA ve DHA içeriği ile özellikle göz kuruluğu hastalığına iyi gelir
• Beyin damarlarına giden kan akışını düzenler
• Antioksidan özelliği taşıyan omega 3 yağ asidi ile kansere karşı koruma sağlar
• Yüksek oranda selenyum içermesi ile iştah ve duygu durum değişikliklerini kontrol altına alır
• Anksiyete ve depresyona karşı koruma sağlar
• Cildin daha parlak ve canlı bir görünüme sahip olmasına yardımcı olur
• Protein bakımından oldukça zengin olan ton balığı, kan basıncını ve tansiyonu kontrol altında tutar

Somon Balığı Faydaları Nelerdir?

Ülkemizde sıklıkla tüketilen somon balığı, dünya genelinde farklı türleri ile görülür. Genellikle soğuk ve taze suları tercih eden somon balıklarının bazı türleri, tuzlu suda yaşamlarını sürdürür. Okyanusta avlanan somon balıkları, üremek için tekrar içi sulara döner. Ticari balıkçılık ile birçok yerde somon balığı çiftlikleri bulunur. Bu sayede kişiler diledikleri zaman somon balığına erişim sağlar.

Somon balığı faydaları arasında ise şunlar yer alır:

• Kalp ve damar sağlığını korur
• Kansere karşı koruma sağlar
• Antienflamatuar özelliğine sahiptir
• Kan basıncını dengeler
• Kilo verme konusunda kişilere yardımcı olur
• Alzheimer riskini azaltır
• Göz sağlığını korur
• Soğuk algınlığına karşı etkilidir
• Kemiklerin güçlenmesini sağlar
• Hamilelik döneminde olan kadınların somon balığı tüketmesi tavsiye edilir
• Depresyona karşı kişileri korur

Balık Çeşitleri ve Besin Değerleri

Farklı balık türleri; protein, omega-3 yağ asitleri, vitamin ve mineral içerikleri bakımından birbirinden ayrılır. Dengeli bir beslenme planında farklı balık çeşitlerine yer vermek, vücudun ihtiyaç duyduğu besin öğelerinin karşılanmasına katkı sağlayabilir.

En sık tüketilen balık çeşitlerinin öne çıkan besin özellikleri şunlardır:

• Somon: Omega-3 yağ asitleri, D vitamini ve kaliteli protein bakımından zengindir. Doğal ortamında yetişen somonlar genellikle daha yüksek omega-3 içeriğine sahiptir.
• Ton balığı (Orkinos): Yüksek protein içeriği ve düşük yağ oranıyla öne çıkar. Ancak bazı büyük orkinos türleri daha fazla cıva içerebildiğinden özellikle gebeler, emziren anneler ve çocuklar tüketim sıklığı konusunda dikkatli olmalıdır.
• Uskumru: Omega-3 yağ asitleri ile B12 vitamini açısından zengin balıklar arasında yer alır. Özellikle kalp ve sinir sistemi sağlığını destekleyen besin öğeleri içerir.
• Levrek: Yağ oranı daha düşük olan, protein açısından zengin bir balıktır. Dengeli beslenmede sık tercih edilen türlerden biridir.

Balıkların besin değerleri; türüne, avlandığı bölgeye ve yetiştirilme koşullarına göre değişiklik gösterebilir. Haftada en az iki porsiyon balık tüketimi, omega-3 ve kaliteli protein alımını destekleyen beslenme önerileri arasında yer alır.

Balık Tüketirken Nelere Dikkat Edilmelidir?

Balığın sağlık açısından sunduğu faydalardan en iyi şekilde yararlanabilmek için taze ve uygun koşullarda saklanmış ürünlerin tercih edilmesi önemlidir. Taze balıkta deniz kokusu belirgindir, gözler parlak görünür ve et dokusu sıkı yapıdadır. Keskin kötü koku, mat gözler ve yumuşamış doku bayatlamanın göstergeleri olabilir.

Satın alınan balık mümkün olduğunca kısa sürede tüketilmeli, hemen tüketilmeyecekse uygun şekilde dondurularak saklanmalıdır. Dondurulmuş balık çözdürülürken oda sıcaklığı yerine buzdolabında bekletilmesi gıda güvenliği açısından daha uygundur.

Besin değerinin korunması için balığın ızgara, fırında veya buharda pişirilmesi, yoğun yağda kızartmaya göre daha sağlıklı pişirme yöntemleri arasında kabul edilir. Ayrıca büyük yırtıcı balıkların ağır metal içeriği daha yüksek olabileceğinden, özellikle gebeler, emziren kadınlar ve küçük çocukların balık seçimini doktor önerilerine göre yapmaları tavsiye edilir.