Bel Soğukluğu (Gonore) Neden Olur?
Hastalığın ana bulaşma yolu korunmasız cinsel ilişkidir. Cinsel olarak aktif kişilerin korunmaya özen göstermeleri gerekir. Kondom veya diğer koruyucu ekipmanlar ile yüksek oranda koruma sağlanabilir.
Gonorenin yani bel soğukluğunun sebebi Neisseria gonorrhoeae adlı bakteridir. Bu bakteri hastalığa sahip kişilerle vajinal, oral ve anal ilişki sonucu bulaşabilir. Cinsel ilişkiyle bulaşmasının yanı sıra hastalığa sahip hamile anneler, bebeğine hastalığı bulaştırabilir. Bel soğukluğu, bebeklerde körlük ve kafa derisinde yara oluşumu gibi sağlık problemlerine yol açabilir. Tanı konulan hamileler, ilaç tedavisine hızlıca başlayarak hastalığın bebeğe bulaşmasını engelleyebilir.
Bel Soğukluğu (Gonore) Nasıl Bulaşır?
Gonoreli bir erkek ile ilişki kuran her kadın enfekte olmaz. Sadece %60*90 kadında enfeksiyon gelişir. Kadından erkeğe bulaşma ise daha zordur. Gonoreli bir kadınla ilişkide bulunan erkeklerin %20-40'ı enfekte olur. Kadınlarda en çok rahim ağzında yerleşir. Dokuların yapısı nedeni ile vajina dokusunda gonore bakterisi yerleşemez. Rahim ağzı (serviks) dışında sırasıyla ürethtra ve vajinanın hemen girişinde her ki yanda yer alan bartholin bezlerini tutar. Kadınların %80'inden fazlası asemptomatik kalır yani hiçbir belirti olmaz. Bu kuluçka döneminin değişken olabileceğinin belirtisidir.
Bel Soğukluğu (Gonore) Belirtileri Nelerdir?
Bel soğukluğunun en sık yarattığı belirti vajinal akıntıdır. Bu akıntı sarı-yeşil renkli ve kötü kokuludur. Sümüğümsü bir yapısı vardır. Beraberinde nadiren kaşıntı da olabilir. Bu tabloya idrar yaparken yanma da eşlik edebilir. Akıntıdan sonra en sık görülen yakınma ise kasık ağrısıdır. Genelde her iki tarafta da ağrı olur. Öğleden sonra ve akşam çıkan ateş görülebilir. Bartholin bezi tutulmuş ise vajina girişinde oldukça ağrılı bir şişlik yani bartholin absesi olabilir. Mikroorganizma kan dolaşımına geçer ise eklemlerde de enfeksiyona neden olabilir.Eklem ağrıları ve şişlikleri görülür. Tek bir eklemde belirtiler olmaz. Ağrılar gezici tiptedir. Bir eklem düzelir belirtiler bir diğerinde başlar. Buna gezici eklem ağrıları adı verilir. Nadiren gonokoka bağlı boğaz enfeksiyonları gelişebilir. Doğum esnasında anneden bebeğe geçerek yenidoğanın gözlerinde konjuktivite yol açabilir. Gonorenin en önemli komplikasyonu pelvik iltihabi hastalıktır. Enfeksiyonun tüplere ve yumurtalıklara kadar ilerlemesidir. Kısırlık dahil pekçok komplikasyon yaratır.
Bel soğukluğu vücutta;
- Rektumda kaşıntı, irin benzeri akıntı, parlak kırmızı kan akıntısı
- Gözlerde ağrı, ışık duyarlılığı, bir veya iki gözden akıntı
- Boğazda şişmiş lenf düğümleri veya ağrı
- Eklemlerde hareket sırasında şişlik, ağrı ve yüksek sıcaklık
- şeklinde semptom gösterir.
- Her hastada görülebilecek belirtilerin yanı sıra bazı belirtiler cinsiyete özeldir. Sadece erkek hastalarda rastlanan semptomlar şunlardır:
- İdrar esnasında ağrı veya yanma
- Penisten beyaz veya yeşil akıntı
- Peniste kızarıklık
- Testislerde şişlik ve ağrı
- Kadınlarda rastlanan semptomlar ise şu şekilde sıralanabilir:
- Vajinal akıntı
- Genital bölgede kaşıntı
- İdrar esnasında yanma ve ağrı
- Cinsel ilişki sırasında ve adet dönemi dışında kanama
- Cinsel ilişki esnasında acı
- Pelvik bölgede ağrı
Bel Soğukluğu (Gonore) Teşhisi
Bel soğukluğu çeşitli testler ile teşhis edilir. Belirtilen semptomları gösteriyorsanız acilen sağlık birimlerine başvurmalısınız. Hatta semptom göstermiyorsanız bile test yaptırabilirsiniz çünkü bel soğukluğu çoğu zaman asemptomatik yani belirti göstermeyen bir hastalıktır. Eğer bakteri üretraya yerleştiyse idrar testinde tespit edilir. Yüksek oranda üretraya yerleşen bir bakteri olduğu için idrar testi ile kolayca tespit edilebilir. Bakteri, üretranın yanı sıra vücudun farklı bölgelerine de yerleşebilir. Bu bölgelerden sürüntü örneği alınıp mikroskop altında incelenerek veya kültürü yapılarak teşhis edilir. Sıklıkla boğaz, rektum ve vajinadan pamuklu çubuk yardımıyla sürüntü örneği alınır.
Kültür nükleik asit amplifikasyon testi, yüksek sensiviteye sahiptir. Aynı zamanda hızlı sonuç verir. Vajinal, üretral veya idrar örnekler ile sonuç alınabilir. Özellikle asemptomatik hastaların teşhisi için bu yöntem kullanılır.
Bazı testler cinsiyete özgüdür. Gram boyama testi sadece erkeklerde uygulanabilir. Kadınlarda düşük sensiviteye sahip bir testtir. Akut üretritli semptomatik hastalarda belirgin sonuç verir. Hastadan alınan akıntı örneğinde bol miktarda polimorfonükleer lökosit ve gram negatif diplokok varlığı ile tanı konulabilir.
Bel soğukluğuna sahip kişilerin HIV gibi diğer cinsel yolla bulaşan hastalıklara yakalanma ve taşıma ihtimali yüksektir. Bu sebeple diğer cinsel yolla bulaşan hastalıklar için de test yaptırmanız tavsiye edilir.
Bel Soğukluğu (Gonore) Tedavisi

Bel soğukluğu, bakteri kaynaklı bir hastalık olduğu için ana tedavi yöntemi antibiyotiklerdir. Bel soğukluğu hastalarının büyük çoğunluğunda klamidyal enfeksiyonlara rastlanır. Bu sebeple kombine antibiyotik tedavisi tercih edilir. Antibiyotik tedavisi oldukça etkili olmasının yanı sıra aynı zamanda risklidir. Bilinçsiz antibiyotik kullanımı istenmeyen sonuçlar doğurabilir. Uzman hekim tarafından önerilen ilacın, önerilen dozda kullanılması gerekir. Bilinçsizce önerilen dozu değiştirmek, tedavinin başarısızlıkla sonuçlanmasına yol açabilir.
Bel soğukluğu tedavi edilmediği zaman kalıcı organ hasarlarına sebep olabilir. Hem erkek hem kadınlarda kısırlığa yol açabilir. Kadınlarda enfeksiyon rahme ve fallopi tüplerine yayılarak pelvik inflamatuar hastalığına (PID) neden olabilir. PID, yumurtalıkları yaralayarak, kısırlığa ve gebelik komplikasyonlarına sebep olabilir. Gonore erkeklerde ise testislerde yer alan sperm kanalında yer alan epididim tüpünü enfekte ederek epididimite neden olabilir. Epididimit ise kısırlığa yol açar. Cinsel organlardaki hasarın yanı sıra enfeksiyon kana karışarak vücudun diğer bölümlerine etki edebilir. Özellikle eklemlerde şişlik, ateş ve ağrı yapar.
Bel soğukluğu oldukça ciddi bir hastalıktır. Şüphelendiğiniz durumlarda veya düzenli olarak test yaptırarak muayene olmayı aksatmamalısınız.