Epitel Doku Nedir? Epitel Doku Görevleri Nelerdir?

Epitel Doku Nedir? Epitel Doku Görevleri Nelerdir?

Epitel doku, organların iç yüzeyini ve dış yüzeyini kapsayan bir yapı olarak tanımlanır. Bu doku, vücudun birçok farklı bölümünde doğuştan yer alır. Her insan vücudunda bu doku bulunur ve epitel dokunun birden fazla görevi olduğu bilinir. İnsan vücudu, farklı dokular ile kaplıdır. Fakat vücutta bilinen dört temel doku yapısı yer alır. Epitel doku da bu dört temel dokuya dahildir.

Güncelleme :
Görüntüleme : 2.670
Medical Park’ı sağlıkta güvenilir kaynağınız olarak seçin
ai Bu İçeriği Yapay Zeka İle Özetle

Epitel doku, hücreler arası bağlantı sağlanır. Dokunun hasar görmesi ile birlikte hem hücre bağlantısında problemler meydana gelir hem de farklı sağlık problemleri ortaya çıkar. Bu durum aynı zamanda kanser çeşitlerinin oluşum sürecinde de etkin rol oynar.

Epitel Doku Nedir?

Epitel doku; koruyucu görevi görür ve iç organların korunmasından sorumludur. Aynı zamanda vücudun dış kısmını da korur. Sadece organlarda değil, cilt üzerinde dahi bu dokunun bulunduğu bilinir. Vücut boşluklarının dolmasını sağlayan bir yapı olarak da tanımlanabilir.

Vücutta bazı boşluklar bulunur ve bu boşluklar, epitel doku sayesinde doldurulur. Böylelikle hem hücreler arası bağlantı sağlanmış olur hem de kişinin vücudu korunur. Bu doku türünün var olması, insan sağlığının korunmasına da yardımcıdır. Bu durum, kişinin bazı hastalıklara yakalanma riskini azaltır.

Dokunun hasar görmesi halinde ise birçok sağlık problemi meydana gelebilir. Sağlık problemleri, şiddetli bir şekilde ortaya çıkabilir ve bazı durumlarda ise hücre ölümü görülebilir. Bu nedenle bağışıklık sisteminin güçlendirilmesi ve sağlıklı bir yaşam tarzının benimsenmesi oldukça önemlidir.

Epitel Dokunun Görevleri Nelerdir?

Epitel Dokunun Görevleri Nelerdir?

Epitel dokunun görevi bir tane değildir, bütün organlarda farklı görevleri olduğu bilinir. Bu görevler sayesinde ise kişinin genel sağlık durumu kontrol altında tutulur. Aynı zamanda organlar, epitel dokunun görevleri sayesinde düzgün bir şekilde çalışmaya devam eder. Epitel doku görevleri arasında şu maddeler yer alır:

Mikroorganizmaları, olası bir hasara karşı korur.

  • Vücuttaki bakterilerin dışarı atılmasını sağlar.
  • Cilt bariyerini korumakla görevlidir.
  • Hormon üretimini destekler.
  • Ekzokrin salgılar.
  • Besin ve sıvı emiliminden görevlidir.
  • Kokuların algılanmasını sağlar.
  • Tat alma sürecini destekler.
  • Mukus salgılanmasında etkin rol oynar.
  • Kanın süzülmesini sağlar.
  • Retina hücrelerinin, ışığı algılaması için sinyal gönderir.

Epitel Dokunun Yapısı Nasıldır?

Epitel doku, yapısı gereği yenilenme özelliğine sahiptir. Sıkı bağlardan oluşur ve böylelikle hücreler arasında kurulan bağlantının daha sağlıklı bir şekilde işlemesini sağlar. Bazal membranlar üzerine konumlanan bu doku türleri, hem bazal hem apikal yüzeylere sahiptir.

Bu dokular, mitoz bölünme ile varlıklarını sürdürür ve sürekli olarak yenilenirler. Yenilenme süreleri ise vücuttaki diğer dokular ile kıyaslandığında çok daha hızlıdır. Dokunun türlerine göre de yapılarında değişiklikler görülebilir. Bazı doku türleri çok katmanlı yapıya sahipken bazıları ise tek katmanlı bir formdadır.

Epitel Dokunun Özellikleri Nelerdir?

Epitel doku türleri, damarsız bir yapıya sahiptir ve hücreler sıkı bir şekilde dizilmiştir. Katmanları ve hücreleri çeşitlidir, böylelikle farklı görevleri aynı anda yerine getirme özelliğine sahiptir. Polarite yapıya sahip olan bu dokuların alt ve üst kısmı ise şeffaf bir zar ile birbirinden ayrılır.

Epitel Doku Türleri Nelerdir?

Epitel Doku Türleri Nelerdir?

Epitel doku türleri arasında ilk sırada, yassı epitel yani skuamöz epitel yer alır. Bu tür ise basit ve stratifiye olmak üzere iki kategoriye ayrılır. Basit olan tür, tek katmanlı ince bir yapıya sahiptir ve hücreler arası madde alışverişinden sorumludur. Aynı zamanda da filtrasyon süreci bu tür sayesinde gerçekleşir. 

Stratifiye türü ise çok katmanlı ve kalın yapıdadır. Deride ve vajina bölgesinde bulunan epitel türü olarak bilinir. Bulunduğu bölgeyi kimyasallara karşı korumakla görevlidir ve mikropların deriye giriş yapmasını engeller. 

Kübik epiteller de kendi içerisinde ikiye ayrılır. Basit kübikler tek katmanlıdır ve böbreklerde yer alarak salgı üretimini destekler. Bu dokunun hasar alması, tiroid hastalıklarının ortaya çıkmasına neden olabilir. En nadir rastlanan kübik doku türü ise stratifiye kübik epitel doku olarak bilinir. Tükürük bezlerinde bulunabilir ve yine koruyucu özelliklere sahip olan bir tür olarak kabul edilir.

Silindirik epitel türü ise basit ve sillia silindirik olarak iki farklı şekilde görülür. Basit türdeki neredeyse tüm epitel hücreler, tek katmandan oluşur. Besin emilimi, basit silindirik epitel doku sayesinde gerçekleşir ve bu doku genellikle rahim kanallarında yer alır. Sillia silindirik ise çok katmanlıdır, solunum yollarında ve falllop tüplerinde yer alır. Bu türün temel görevi ise mukus salgısının taşınması ve yumurta hücrelerinin fallop tüpüne ulaşmasını sağlamaktır.

Çok katlı epitel türleri; stratifiye silindirik, stratifiye kübik ve stratifiye yassı epitel dokular olarak değerlendirilir. Bunların haricinde ise yalancı çok katmanlı epitel doku türü vardır.

Sıkça Sorulan Sorular

Sıkça Sorulan Sorular

Epitel doku hasarı; sedef hastalığı, egzama, vitiligo ve mantar gibi cilt hastalıklarına neden olabilir. Aynı zamanda; ülseratif kolit, bazal hücreli karsinom ve bu tür hastalıklar, epitel doku hasarına bağlı olarak ortaya çıkar.

Epitel doku hasarına bağlı olarak ortaya farklı hastalık türleri çıkabilir. Bu hastalık türlerinin hepsi ölümcül kabul edilmez. Fakat bu süreçte erken tanı çok önemlidir. Erken tanı sayesinde kişilerin sağlık problemleri teşhis edilir ve tedavi sürecine başlanır. Geç fark edilen hastalıkların ise tedavisinden tam etki alınamayabilir. Bu duruma bağlı olarak kişilerin hayati riski oluşur. Epitel doku hasarı nedeni ile ortaya çıkan bazı hastalık türleri ise direkt olarak ölümcül kabul edilebilir. 

Bu doku türü, vücuttaki birçok farklı organda ve hatta deride dahi bulunur. Epitel dokunun en sık bulunduğu organlar arasında ise lenfler be bağırsak yer alır. Bunların haricinde ise; kan damarları, mide, ter bezleri, pankreas, retina ve vajina başta olmak üzere neredeyse her organda bu doku yer alır.

Evet, bu dokuda herhangi bir hasar meydana gelmesine bağlı olarak kanser türleri oluşabilir. Özellikle prostat kanseri ve mesane kanseri, bu doku hasarına bağlı olarak oluşum gösterir. Epitel doku hasarının neden olabileceği diğer kanser türleri arasında ise; cilt kanseri, pankreas kanseri, mide kanseri, meme kanseri ve yumurtalık kanseri görülebilir.

Epitel doku genel olarak beş farklı türden oluşur. Fakat bu türler de kendi içerisinde birkaç farklı kategoriye ayrılır. Alt kategoriler ile birlikte bu dokunun yaklaşık olarak 10 farklı türü olduğunu belirtmek mümkündür. Bu türlerin her birinin ise farklı görevleri ve faydaları vardır.

Yalancı epitel doku, bilinen 10 epitel türünden birisidir. Çok katlı türlerden biri olarak da değerlendirilebilir ama genellikle ayrı bir tür olduğu düşünülür. Silindirik ve tüylü bir yapıya sahip olan bu yalancı tür, büyük yapıdaki vücut bezlerinde yer alır. Genellikle üreme sistemi içerisinde bu dokuya daha sık rastlanıldığı bilinir. Yalancı olarak adlandırılmasının nedeni ise çok katlı bir görünüme sahip olması ama tek katlı olmasıdır.

Teşekkürler

En kısa sürede sizinle iletişime geçeceğiz. Sağlıklı günler dileriz!


Güncelleme
Güncel Versiyon
Yayınlanma Tarihi:
Prof. Dr. Ömer Çalka

Prof. Dr.

Ömer Çalka

Dermatoloji (Cildiye)

Bu içeriğin geliştirilmesinde  Medical Park Yayın Kurulu  katkı sağlamıştır. Sayfa içeriği sadece bilgilendirme amaçlıdır. Tanı ve tedavi için mutlaka hekiminize başvurunuz.

Teşekkürler! En kısa sürede sizinle iletişime geçeceğiz. Sağlıklı günler dileriz!

Makaleye Dön

Sayfa bağlantısı panoya kopyalandı!

Tamam