Gaz Damlası Nedir?
Bebeklerde gaz damlası, yenidoğan döneminde gaz sancılarını, karın şişkinliğini ve buna bağlı huzursuzlukları gidermek amacıyla kullanılan damla türüdür. Bebeklerin sindirim sistemleri doğduklarında tamamen gelişmiş olmaz ve anne sütünü emme sırasında hava yutulması gibi problemler ortaya çıkar.
Yutulan hava veya anne sütünün sindirilmesi esnasında bağırsaklarda gaz kabarcıkları oluşur. Bağışıklık sisteminin gelişmemiş olması ise bu süreçte sancılara neden olur. Gaz damlası, bu sancıların hafifletilebilmesi için bir takviye olarak doktor onayıyla kullanılır.
Gaz Damlası Çeşitleri Nelerdir?
Bebeklerde kullanılan gaz damlaları, içerisindeki etken maddeye ve vücutta yarattığı etkiye bağlı olarak değişkenlik gösterir. Bu damla türleri dört farklı şekilde değerlendirilir.
En sık kullanılanlar simetikon içerikli damlalar olarak bilinir. Bu damlalar, bebeğin bağırsağında sancıya neden olan gaz kabarcıklarını birleştirir ve tek bir gaz kabarcığı haline getirir. Böylelikle bebek daha rahat bir şekilde gaz çıkarır.
Diğer bir gaz damlası türü ise laktaz içerikli damlalardır. Yenidoğan bebeklerin sindirim sistemleri bazen laktaz enzimini yeterince üretemez. Sindirilemeyen süt şekeri bağırsaklarda mayalanarak aşırı gaz oluşumuna yol açar. Bu damlalar bebeğe dışarıdan laktaz enzimi sağlar ve sütün kolay bir şekilde sindirilmesini destekler.
Bitkisel içerikli gaz damlaları ise bebeğin mide ve bağırsak çeperindeki düz kasları gevşeterek krampları azaltır. Dördüncü tür ise probiyotik içerikli gaz damlalarıdır.
Bebekte flora dengesi tam oturmadığında sindirim problemleri ve yoğun gaz sancıları görülür. Probiyotik damlalar bağırsaklara faydalı bakterileri yükleyerek sindirim sistemini geliştirir. Genellikle bağırsak florasını düzenlemesi için en az 1-2 hafta düzenli kullanılması gerekir ve simetikon içerikli damlalarla birlikte kullanımı önerilebilir.
Bebek Gaz Damlası Neden Kullanılır?

Bebek gaz damlaları, yenidoğan ve süt çocukluğu dönemindeki bebeklerin sindirim sistemindeki gazı daha rahat çıkarabilmeleri için kullanılır. Yenidoğanlar anne sütünü sindirirken bağırsaklarda gaz kabarcıkları oluşur ve gelişmekte olan bağırsak duvarlarına baskı yapar.
Bebek gazı kendisi çıkaramadığı için gaz sancısı çekmeye başlar. Gaz damlası hem sancının hafifletilmesi hem de bağırsak duvarlarındaki baskının azaltılabilmesi için kullanılır.
Bebekler emzirilirken, biberonla beslenirken ya da ağlarken hava yutabilir. Midede biriken bu hava, sindirim kanalına geçerek şişkinliğe ve mide kramplarına neden olur. Gaz damlası bu şişkinliğin ve krampların ortadan kalkabilmesi için de kullanılır. Aynı zamanda bazı bebeklerde laktaz enzimi tam olarak üretilemeyebilir.
Bu gibi durumlarda da laktoz sindirilemez ve şiddetli kaz sancısı ya da dışkıda köpük oluşumu meydana gelir. Gaz damlası, bu problemlerin oluşmaması adına reçete edilebilir.
Gaz damlası aynı zamanda kolik ağrılar için de kullanılan takviyelerdir. Kolik bebek ağrıları uyku düzenini bozar, sürekli ağlama krizlerine yol açar ve ebeveynlerin stres seviyesinin yükselmesine neden olabilir. Bu damlalar hem bebeğin hem de ebeyevnlerin daha konforlu bir süreç geçirmesine yardımcıdır.
Gaz Damlası Nasıl Kullanılır?
Bebeklerde gaz damlasının düzenli olarak kullanılması gereklidir. Düzenli kullanım esnasında ise doktorun belirttiği ölçünün dışına çıkılmamalıdır. Gaz damlası kullanımı hesaplanırken doktorlar bebeğin kaç aylık olduğuna, kilosuna ve yaşadığı gaz sancısının şiddetine göre doz belirler. Aynı zamanda belirtilen zaman diliminde bu damlaların verilmesi gereklidir.
Bu tür damlalar genellikle direkt olarak bebeğin ağzına damlatılarak kullanılır. Damla dilin üzerine ya da yanağın iç kısmına damlatılır. Damlatma ile ilaç verilememesi ya da damla sayısının karıştırılmasını önlemek için ise kaşık kullanımına başvurulabilir. Temiz bir kaşığa belirtilen dozda gaz damlası damlatılır ve bebeğe içirilir.
Eğer bebek doğrudan yutmakta zorlanıyorsa, damlayı bir miktar anne sütüne veya ılık mamaya karıştırarak biberonla vermekte mümkündür. Ancak mamanın veya sütün aşırı sıcak olmaması gereklidir. Yüksek ısıda damlanın etkisini kaybetme riski söz konusudur.
Bebeklere Gaz Damlası Ne Zaman Verilir?
Bebeklerde gaz damlasının verilme zamanı ve saatleri, damlanın içeriğine ve çalışma mekanizmasına göre değişiklik gösterir. Simetikon damlalar genellikle bebek emzirildikten ya da mama verildikten sonra kullanılır. Günde 3 ya da 4 kere, beslenme düzenine göre verilmesi önerilir.
Laktaz içerikli damlalar, bebeğin beslenmesinden yaklaşık 10 ila 15 dakika öncesinde verilmelidir. Her öğünden önce, doktorun belirlediği dozda kullanılır. Bitkisel damlalar ise beslenmeden önce verilir. Fakat bebeğin gün içerisinde en çok hangi saat diliminde gaz sancısı yaşadığının ya da ağlama krizlerinin gerçekleştiğinin gözlemlenmesi gerekir. Bu durumlar yaşanmadan birkaç saat önce damla verilir.
Bu tür ilaçların her gün aynı saatte verilmesi oldukça önemlidir. Bebek ağladığı ya da gaz sancısı yaşadığı zaman verilmemelidir. Bu durumun yaşanmasını önlemek için önceden damla verilir.
Belirtilen zaman dilimleri, genel olarak önerilen sürelerdir. Fakat doktorların farklı bir saat dilimi belirlemesi mümkündür. Bu nedenle de damlaların bilinçsiz bir şekilde kullanılmaması gereklidir. Doktor onayı ile ve doktorun belirttiği dozda ya da zaman diliminde kullanılması gerekir.
Gaz Damlasının Yan Etkileri Nelerdir?
Bebeklerde kullanılan gaz damlaları genellikle vücut tarafından emilmeden, tamamen sindirim sisteminden geçer ve bu nedenle de güvenli ürünler olarak kabul edilir. Fakat gaz damlalarının kullanımı sırasında hafif veya nadiren de olsa ciddi yan etkiler görülebilir. Özellikle bağırsak sistemi üzerinde bazı yan etkilerin ortaya çıkma ihtimali vardır. Olası yan etkiler şu şekildedir:
- Kabızlık
- İshal
- Mide bulantısı ve kusma
- Koyu renkli dışkı
- Cilt kızarıklığı
- Kurdeşen
- Pul pul dökülme ve kaşıntı
- Hırıltılı solunum
- Yüz, dudak ya da dil bölgesinde şişlik
- Huzursuzluk
- Halsizlik
- Aşırı uyuma
- Alerjik reaksiyon
Ne Zaman Doktora Başvurulmalı?
Bebeklerde gaz damlası kullanımı sürecinde damlayı verdikten sonra bebekte ani gelişen nefes darlığı ve hırıltılı solunum gibi belirtilerin ortaya çıkması halinde doktora başvurulmalıdır. Vücutta aniden beliren, yayılan kırmızı döküntüler, kurdeşen veya kabarcıklar söz konusuysa ya da durmayan kusmalar yaşanıyorsa bu durumun doktora bildirilmesi oldukça önemlidir. Şu durumlarda doktora başvurulmalıdır:
- Dışkıda kan görülmesi
- Bebeğin emmek istememesi, iştahsızlık
- Tepkisizlik
- Uykudan zor uyanma
- Yüksek ateş
- Kilo kaybı