Göz muayenesi, göz sağlığını değerlendirmek amacıyla yapılan detaylı kontrolleri içerir. Genellikle göz doktoru veya göz hastalıkları uzmanı tarafından görme sorunlarını tespit etmek maksadıyla yapılır.
Bir göz muayenesi esnasında birkaç adım takip edilir. Şikayetler, ailede göz hastalığı öyküsü ve sistemik hastalıklar ele alınır. Bunun yanı sıra görme keskinliği testi, göz tansiyonu ölçümü, biomikroskop, göz dibi muayenesi ve kırma kusurlarının ölçümü gibi çeşitli yöntemlere başvurulabilir.
Göz muayenesi ile miyop, hipermetrop, astigmat, presbiyopi gibi rahatsızlıkları saptamak mümkündür. Göz hastalıklarını erkenden teşhis etmek amacıyla yapılan bu muayene sayesinde glokom, katarakt ve retina hastalıkları için gereken önlemler alınabilir.
Aynı zamanda şeker, tansiyon gibi sistemik hastalıkların göz üzerindeki etkilerini değerlendirmek mümkün hale gelir. Bu sebeple gözle ilgili yaşadığınız herhangi bir sağlık sorununda göz doktoru randevusu almanız önerilir. Alanında uzman bir doktor gözlük kullanımının gerekli olduğu durumlarda gözlük reçetesi yazabilir.
Göz Muayenesi Nedir?
Göz muayenesi, uzman bir göz doktoru veya göz hastalıkları uzmanı tarafından gerçekleştirilen; görme kalitesini, göz yapısını ve gözle ilgili sağlık sorunlarını içeren birtakım değerlendirmeleri kapsar. Genellikle gözlerin sağlığını ve görme yetisini incelemek üzere yapılan göz muayenesi, hem göz hastalıklarını tespit etmek hem de kırma kusurlarını belirlemek için oldukça gerekli bir tıbbi kontroldür.
Göz kontrolü sırasında gerekli görüldüğü durumlarda hastanın şikayetleri doğrultusunda görme keskinliği testi, göz tansiyon ölçümü, gözlük/lens ihtiyacının değerlendirilmesi, göz yapısının mikroskopla incelenmesi ve retina tabakasının kontrolü gibi birtakım işlemlere ihtiyaç duyulabilir.
Görme muayenesinde asıl amaç ise görme bozukluğunu saptamak, göz hastalıklarını erken teşhis etmek ve genel sağlık durumunun göz üzerindeki etkilerini değerlendirmektir. Bu muayene ile göz hastalıkları teşhis edilebilir, kırma kusurları ise belirlenir. Ayrıca erkenden tanı konulması ve doktorun önerdiği tedavi yönteminin uygulanması oldukça büyük bir öneme sahiptir.
Göz Hastalıkları Nelerdir?
Göz muayenesi sırasında çeşitli birtakım göz hastalıklarını saptamak mümkündür. Göz hastalıkları, gözün farklı bölümlerini etkileyen pek çok durumu içerebilir. Görme ile ilgili bir sorunla karşılaştığınızda derhal bir doktora gitmeniz ve yaşadığınız genel problemleri aktarmanız oldukça önemlidir. Genellikle görme testi ile kişinin görme yetisini değerlendirmek amacıyla yapılır. Oftalmolog veya optometristler tarafından yapılan bu test ile kırma kusuru, renk körlüğü ve tansiyonu saptanabilir.
Kapsamlı göz muayenesi sırasında şu göz hastalıklarının tanısı konabilir:
- Miyop (Uzağı görememe)
- Hipermetrop (Yakını görememe)
- Astigmat (Hem yakın hem uzak görüşte bulanıklık)
- Presbiyopi (Yaşla birlikte yakın görme yetisini kaybetme)
- Katarakt
- Glokom
- Makula Dejenerasyonu
- Diyabetik Retinopati
- Konjonktivit
- Göz Kuruluğu
- Şaşılık
- Göz tembelliği
Göz hastalıkları arasında yer alan şu göz hastalıkları ise oldukça önemli ve tedavisi ihmal edilmemesi gereken hastalıklardır:
- Katarakt, göz merceğinin saydamlığını kaybetmesi sonucu oluşan bir rahatsızlıktır. Katarakt olan bir gözde görme bulanıklaşır, ışığa ise hassasiyet artar. Genellikle yaşlanmaya bağlı olarak gelişen bu rahatsızlık, doğuştan da olabilir.
- Glokom, göz içi basıncın artması sonucunda optik sinirin hasar almasıyla ortaya çıkar. Belirti vermeden ilerleyebileceği için çoğu zaman geç fark edilir. Tedavi edilmediği durumda ise kalıcı görme kaybına neden olabilen ciddi bir göz hastalığıdır.
- Makula dejenerasyonu (sarı nokta hastalığı), retinanın merkezindeki makula tabakasının bozulması durumudur. Yaşlılarda sıklıkla gözlemlenen sarı nokta hastalığı, görme kaybına neden olabilen bir rahatsızlıktır.
- Diyabetik retinopati, şeker hastalığına bağlı gelişen bir retina hasarı olarak bilinir. Göz damarlarında kanama, sıvı sızması, görme kaybı gibi belirtilerle kendini gösterebilir.
- Konjonktivit (göz nezlesi), gözün beyaz kısmının ve kapak içinin iltihaplanmasıyla meydana gelir. Viral, bakteriyel ya da alerjik nedenler sonucunda kızarıklık, sulanma, kaşıntı ve çapaklanma gibi rahatsızlıklara yol açar.
Gözlerin paralele bakamaması durumuna şaşılık denir. Çocukluk çağında fark edilen şaşılık, erken tedavi edilmediğinde göz tembelliğine sebebiyet verir. Göz tembelliği ise gözde yapısal bir sorun olmamasına rağmen görme gelişiminin tamamlanmakta zorluk çekmesi ile ilgili bir problemdir.
Kapsamlı Göz Muayenesi Aşamaları
.jpg)
Göz muayenesi, göz sağlığını değerlendirmek üzere yapılan detaylı bir süreçtir. Gözdeki sorunları tespit etmek amacıyla yapılan göz muayenesi çocuklar, yaşlılar, diyabet hastaları ve gözlük/lens kullanan bireyler için oldukça önemlidir. Göz muayenesi sırasında her yaş gruba göre uygulanacak bazı test ve aşamalar vardır.
Göz muayenesi aşamaları şu şekilde sıralanır:
- Anamnez (Hasta Hikâyesinin Alınması)
- Görme keskinliği testi
- Biomikroskop (Slit-Lamp Muayenesi)
- Göz Tansiyonu Ölçümü (Tonometri)
- Refraksiyon Testi (Kırma Kusuru Ölçümü)
- Ek testler
Ek testler içerisinde ise görme alanı testi (perimetri), OCT (optik koherens tomografi), kornea tomografisi, renk körlüğü testi (Ishihara testi) yer alır. Bu testler şikayetlere ve hekimin değerlendirmesine göre eklenebilir.
Göz Muayenesi ve Tedavi
Göz muayenesi, gözle ilgili birtakım önemli rahatsızlıkları erkenden tespit etmek ve rahatsızlığın boyutuna göre uygun bir tedavi yöntemi belirlemek üzere yapılır. Göz hastalıklarının tedavisi; hastalığın türüne, şiddetine ve kişiye özel durumlara göre farklılık gösterebilir.
Yaygın göz hastalıkları ve tedavi yöntemleri ise göz muayenesi sırasında hastanın şikayetleri dikkate alınarak yapılan değerlendirmeler sonucunda belirlenir.
Şu göz hastalıkları için uygulanan tedavi yöntemleri şunlardır:
- Miyop, hipermetrop, astigmat, presbiyopi gibi kırma kusurlarının tedavisi için gözlük kullanımı, kontakt lens, lazer tedavisi önerilir.
- Katarakt damla veya ilaçla iyileşme göstermediği için bulanıklaşan doğal mercek çıkarılır, yerine ise yapay göz içi mercek yerleştirilir.
- Göz tansiyonu (glokom) tedavisinde göz içi basıncı düşürmek maksadıyla göz damlaları kullanılabilir. Bazı durumlarda ise ağızdan alınan ilaçlar, lazer tedavisi veya cerrahi müdahale gerekebilir. Göz tansiyonu ölçümü sonrasında herhangi olumsuz bir durumun saptanması sonucunda bu tedavi yönteminden faydalanılır.
Sarı nokta hastalığında kapsamlı göz muayenesi yapılmalıdır. Tedavi yöntemleri içerisinde ileri evredeki yaş tipinde göz içine anti-VEGF yapılabilir. Erken ya da orta evrede ise vitamin ve mineral takviyesine başlanabilir. Bazı vakalarda lazer tedavi öngörülebilir. Tedavi ilerlemeyi yavaşlatmak üzere yapılmaktadır.