Hamilelikte Antibiyotik Kullanımı Nasıl Olmalı?

Hamilelikte antibiyotik kullanımı, hamileyken vücudun savaşmasına yardımcı olarak ilaca ihtiyaç duyduğu bir bakteriyel enfeksiyona karşı kullanılabilir. Vücudunuzda enfeksiyon olduğunda doktorunuz size antibiyotik reçete edebilir. 

Bazı antibiyotik türleri hamilelik sırasında güvenle alınabilir. Ancak bazı antibiyotikler hamilelik sırasında kullanılmamalıdır. Çünkü bunlar bebeğinizde büyüme sorunlarına veya diğer sağlık sorunlarına neden olabilir.

Hamilelikte Antibiyotik Kullanımı Nedir?

Antibiyotikler, bakteriyel enfeksiyonlarla savaşan ilaçlardır. Bakteriler; vücudun içinde, ciltte ve etrafınızda yaşayan mikroskobik mikroplardır. Çoğu bakteri türü size zarar vermez. Bazı türler (bağırsaklarınızda veya cildinizde olanlar gibi) sizi sağlıklı tutmaya yardımcı olur. 

Ancak bazı bakteriler özellikle hamilelik döneminde bağışıklık sistemi zayıfladığı için hasta edebilir. Bakterilerin etkisi hafif bir enfeksiyon oluşmasına neden olabilir. Bazı durumlarda meydana gelen bakterilerin etkisi sizi hastaneye yatıracak kadar şiddetli olabilir.

Bundan dolayı antibiyotikler çok önemlidir. Ancak gerekmediğinde antibiyotik kullanmak viral enfeksiyonlar gibi yan etkilere yol açabilir. Ayrıca antibiyotik direnci sorunu da oluşturabilir.

Antibiyotikler bakterileri öldürerek veya çoğalmalarını durdurarak çalışır. Örneğin, antibiyotikler bakterileri hücre duvarları veya DNA'ları gibi hayatta kalmak için ihtiyaç duydukları önemli parçaları yok ederek öldürebilir. 

Hamilelik sırasında, kişi enfeksiyonlara karşı daha hassastır. Bu dönemde iyi hijyen uygulayarak, önerilen aşıları yaptırarak ve yiyecekleri güvenli bir şekilde hazırlayarak riskleri en aza indirebilirsiniz.

Hamilelik süresince anne karnındaki bebeğin ihtiyacı olan besin, oksijen ve kan plasenta isimli bir organ aracılığı ile sağlanır. Plasenta bebekler için filtre işlevi görür. Ancak bazı ilaçlar plasentadan geçebilir ve bebeğin anne karnında gelişimini etkileyebilir. Bu nedenle hamile kadınlar ilaç kullanırken özellikle antibiyotik grubundan ilaçların kullanımında oldukça dikkatli olmaları gerekir.

Hamilelikte antibiyotik kullanımı, hem hamile kişinin hem de fetüsün hamilelik sırasında sağlığını ve güvenliğini sağlamada hayati bir rol oynayabilir. Üst solunum yolu enfeksiyonları, idrar yolu enfeksiyonları, cinsel yolla bulaşan enfeksiyonlar, bakteriyel vajinozis dahil olmak üzere bir dizi enfeksiyonu tedavi etmek için antibiyotik ilaçlar reçete edebilir.

Tedavi edilmediği takdirde bu tür enfeksiyonlar; düşük, erken doğum, düşük doğum ağırlığı ve hatta ölü doğum gibi komplikasyonlara yol açarak önemli riskler oluşturabilir. 

Hamilelikte antibiyotik kullanımı ile birlikte antibiyotikler; doğum ve doğum sırasında da belirli tıbbi durumları ele almak için gerekli olabilir. Örneğin, erken doğum, doğum sırasında ateşin varlığı veya sezaryen doğum ihtiyacı antibiyotik kullanımının olası nedenleridir.

Hamilelikte Antibiyotiklerin Faydaları Nelerdir?

Bağışıklık sistemi, hamilelerde farklı bir şekilde çalışarak değişik etkiler ortaya çıkarabilir. Enfeksiyon nedeniyle hastalanmak kolay bir şekilde hamileleri etkileyebilir. Hamilelik sırasında enfeksiyonlar ciddi olabilir ve bebeğinizin yaşamını tehdit eden bir hastalığa yakalanmasına neden olabilir. Bir enfeksiyon tedavi edilmezse; erken doğum, ölü doğum, yenidoğan ölümü veya bebeğinizin organlarında sorunlara da neden olabilir.

Doktorunuz bir enfeksiyon için size antibiyotik verebilir. İlacı talimatlara göre almak önemlidir. Hamilelikte antibiyotik kullanımı yapılacak enfeksiyonlar şu şekilde sıralanabilir;

• B grubu streptokok 
• İdrar yolu enfeksiyonu 
• Apandisit
• Safra kesesi enfeksiyonu
• Plasenta ve amniyon sıvısı enfeksiyonu
• Böbrek enfeksiyonu
• Frengi
• Bakteriyel vajinozis
• Listeria

Hamilelik sırasında güvenle alabileceğiniz antibiyotik ilaç gruplar şu şekilde sıralanabilir;

• Penisilin
• Ampisilin
• Amoksisilin
• Klindamisin
• Eritromisin

Hamilelikte Antibiyotikler Nasıl Güvenli Bir Şekilde Alınır?

Antibiyotikler diğer ilaçlarla veya reçetesiz satılan ilaçlarla etkileşime girebilir. Bundan dolayı doktorunuz antibiyotikleri başka herhangi bir ilaçla birlikte almamanızı söyleyebilir. Reçete edilen antibiyotiklerin talimatlara göre alınması önemlidir. Bazen antibiyotik aldığınızda kendinizi daha iyi hissetmeye başlayabilirsiniz. Antibiyotiklerin tamamı bitene kadar ya da doktorunuzun önerdiği şekilde almanız gerekir. Böylece, bakterilerin ilaca karşı direnç geliştirmesini önlemeye yardımcı olunabilir.

Antibiyotikleri almanın en iyi yolu doktorunuzun talimatlarını takip etmektir. Hamilelikte antibiyotik kullanımı yapılırken dikkat edilecek hususlar şu şekilde sıralanabilir;

• Hamilelik döneminin ilk üç ayında antibiyotik kullanımından uzak durulmalıdır
• Enfeksiyon türünü doğrulamak için test yapılmalıdır
• Mümkün olan en küçük doz kullanılmalıdır
• Mümkün olan en kısa süreli kullanım için antibiyotik kullanımı yapılmalıdır
• Hamilelikte sadece bir tür antibiyotik kullanmak önemlidir 
• Sadece gerekli olduğunda antibiyotik alınmalıdır

Hamilelikte Antibiyotik Almanın Riskleri Nelerdir?

Antibiyotikler vücudu bakteriyel enfeksiyonlarla savaşmasına yardımcı olmak için önemlidir. Bazı antibiyotik türleri hamilelik sırasında güvenli olmayabilir. Hamilelikte antibiyotik kullanımı zararlı olan antibiyotikler şu şekilde sıralanabilir;

• Tetrasiklinler
• Florokinolonlar
• Streptomisin
• Kanamisin
• Aminoglikozidler
• Metronidazol

Bu antibiyotikler bebeğinize zarar verebilir ve dişlerin lekelenmesi ya da kemik gelişiminin yavaşlaması gibi yan etkilere neden olabilir. 

Antibiyotiklerin yan etkilere sahip olması oldukça yaygındır. Bunlar genellikle mide ve bağırsakları etkiler. Hamilelikte antibiyotik kullanımı yan etkileri şu şekilde sıralanabilir;

• Mide bulantısı ve kusma
• İshal
• Gaz
• Şişkinlik
• Mide ağrısı
• İştahsızlık

Antibiyotik kullanımından kaynaklanan alerjik reaksiyon gibi semptomlarınız varsa zaman kaybetmeden doktorunuza danışmanız gerekir. Boğazda sıkışma, şişlik ve nefes almada zorluk anafilaksi belirtileridir. Anafilaksi şiddetli bir alerjik reaksiyondur. Bu nedenle acil ve hemen müdahale edilmesi gerekir.

Bazı antibiyotik ilaçlar alerjik reaksiyonlara yol açabilir. Yeni hamilelikte antibiyotik kullanımının alerjik reaksiyon belirtileri şu şekilde sıralanabilir.

• Hırıltılı solunum
• Öksürük
• Kaşıntılı cilt ya da döküntü
• Boğazda sıkışma hissi
• Şişme
• Hasta hissetmek
• Bilincin kaybolması
• Nefes almada zorlanma

Antibiyotikleri aşırı kullanmak veya doktorunuzun önerdiği şekilde almamak bakterilerin ilaca karşı direnç geliştirmesine neden olabilir. Bu duruma antibiyotik direnci denir. Antibiyotik direncinin oluşması, antibiyotiklerin gerektiği kadar iyi çalışmayabileceği anlamına gelir. Bu durum da enfeksiyonun tedavisini zorlaştırabilir. 

Hamilelikte Enfeksiyon Nasıl Önlenebilir?

Hamilelik sürecinde antibiyotik kullanmamak için enfeksiyon oluşma riskini en aza indirmek gerekir. Hamilelikte enfeksiyon oluşmasını önlemek için dikkat edilmesi gereken faktörler şu şekilde sıralanabilir;

• Enfeksiyon risklerini en aza indirmek için hijyen oldukça önemlidir
• Mümkün olduğunca hasta kişilerle temastan kaçınmak gerekir
• Önerilen aşılar yaptırılmalıdır
• Yiyecekleri dikkatli bir şekilde hazırlayarak pastörize edilmemiş yiyeceklerden ve sütten kaçınmak önemlidir
• Evcil hayvanlarla veya çöp kutularıyla temas ettikten sonra ellerinizi yıkamak gibi bazı yaşam tarzı değişiklikleri yapılmalıdır