Hematokezya, dışkıda parlak ve kırmızı renkte taze kan görülmesiyle karakterize olan ciddi bir alt sindirim sistemi kanaması semptomudur. Genellikle rektum veya kalın bağırsaktaki bir patolojiden kaynaklanan bu durum, uzman hekimler tarafından detaylıca incelenmesi gereken klinik bir bulgudur.
Kalın bağırsakta ve rektumda meydana gelen problemler nedeni ile hematokezya oluşumu görülebilir. Hemoroid nedeni ile de bölgeden kan gelmesi mümkündür. Kanama farklı nedenler ile ortaya çıkabilir. Bu gibi durumlar ciddi sağlık problemlerinin belirtileri arasında yer aldığı için doktor kontrolü gereklidir.
Hematokezya Nedir?
Hematokezya, alt sindirim sistemi kanaması olarak bilinir. Rektum ya da kolon bölgelerinde bir problem meydana geldiğinde, dışkıda kan görülmesine yol açar. Görülen kan ise genellikle parlak ve kırmızı renge sahiptir.
Sindirim sistemi hastalıkları söz konusu ise ya da tümör oluşumu varsa bu durumun meydana gelmesi mümkündür. Dışkıda görülen kanın rengi, bu durumun diğer kanama türlerinden ayırt edilmesini sağlayan önemli bir bulgudur.
Hematokezya Neden Olur?
Hematokezya, hemoroid nedeni ile ortaya çıkabileceği gibi farklı sağlık problemlerine bağlı olarak da oluşum gösterebilir. Kanamanın ne kadar süre devam ettiği ve miktarı, kanamanın altında yatan sebeplere göre değişkenlik gösterebilir.
Hematokezya genellikle bir süre sonra geçer. Fakat bazı sağlık problemlerine bağlı olarak kanamanın uzun süre devam etme ihtimali vardır. Hematokezya neden olur sorusuna verilebilecek yanıtlar şu şekildedir:
Hemoroid (Basur)
Hemoroid uzun süreli kabızlık nedeni ile ortaya çıkabilir. Kabızlığa bağlı olarak bölgenin aşırı zorlanması, bölgedeki damarlara zarar verir. Şiddetli ishal nedeni ile de kişilerde hemoroid oluşumu görülebilir.
Uzun süre oturan kişilerde de bu duruma rastlanır. Özellikle masa başı çalışan kişilerde, gün içerisinde sürekli oturmaya bağlı olarak makat bölgesi tahriş olur ve damarlar zarar görebilir. Böylelikle hematokezya oluşumu meydana gelir.
Enfeksiyon Türleri
Bazı enfeksiyon hastalıkları, bağırsak mukozasının zarar görmesine yol açar. Bağırsak mukozasının zarar görmesi halinde ise dışkıda kan görülebilir. Genellikle bakteriyel enfeksiyonlar nedeniyle bu durum ortaya çıkar. Bu süreçte ishal problemi de sürece eşlik eder. Bunun nedeni ise bağırsak bölgesine giden kan akışında azalmaların meydana gelmesidir.
Travmalar
Bölgede travma oluşumu nedeni ile dışkıda kan görülebilir. Kabızlık nedeniyle bölgenin aşırı zorlanması, makat bölgesinde yırtılmalara yol açabilir. Kişinin yaşadığı cinsel deneyimlere bağlı olarak da bölge zorlanabilir ve kanama görülebilir. Mukoza yırtılması ve bazı fiziksel travmalar da bu durumun tetikleyici unsurlarıdır. Bu gibi durumlar, hematokezya belirtileri olarak değerlendirilir.
Anal fissür
Anal fissür, diğer bir ismi ile makat çatlağı olarak tanımlanır. Anüsün iç bölgesinde ufak yırtılmaların meydana gelmesidir. Bölgede yırtık oluşumunda dışkı, bölgenin daha fazla tahriş olmasına yol açar. Anal fissür probleminde kişilerde şiddetli ağrı oluşumu meydana gelebilir. Tedavi edilmemesi halinde ise bu durumun tekrarlama riski söz konusudur.
Kolon tümörü ve polip oluşumu
Bazı kolon hastalıkları ve kolonda tümör oluşumu nedeni ile dışkıda kanama görülebilir. Özellikle polip oluşumu nedeni ile hematokezya oluşabilir. Polipler bir süre sonra büyüyebilir ve bu durum kanamanın şiddetini artırır.
Polip nedeni ile oluşan kanamalarda genellikle ağrı hissi görülmez. Kolon tümörleri de kanamaya neden olur ve tümörlerin büyümesi halinde bağırsak duvarları hasar alır.
İnflamatuar bağırsak hastalıkları
İnflamatuar bağırsak hastalıkları, bağırsak duvarında iltihaplanmaya yol açar. Özellikle ülseratif kolit ve Crohn hastalığı nedeni ile hematokezya oluşumu meydana gelir. Hastalığın şiddetlendiği dönemlerde ise kanamanın artış gösterdiği bilinir.
İnflamatuar bağırsak hastalıklarına bağlı olarak kişilerde yüksek ateş ve karın ağrısı gibi belirtiler de ortaya çıkabilir. Kişinin tuvalet alışkanlıklarında bazı değişimler de bu süreçte gözlemlenebilir.
Hematokezya Belirtileri Nelerdir?

Hematokezya’nın en yaygın belirtisi, dışkıda kan görülmesidir. Bu süreçte farklı belirtilerin ortaya çıkması da mümkündür. Kanamanın temel nedenine bağlı olarak kişilerde görülen belirtiler değişkenlik gösterir. Hematokezya belirtileri arasında şu maddeler yer alır:
- Parlak ve kırmızı renkte kan
- Halsizlik ve yorgunluk
- Dışkılama esnasında acı ya da ağrı oluşumu
- Dışkılama sonrasında bölgede ağrı
- Tuvalet kağıdında kan görülmesi
- İshal ya da kabızlık
- Karın bölgesinde baskı hissi
- Karın ağrısı
- Kanama şiddetli ise; baş dönmesi, bayılma ve nefes darlığı
Hematokezya Nasıl Teşhis Edilir?
Hematokezya teşhisi için hastaların öncelikle fiziki muayene olması gerekir. Doktor, hastada görülen semptomlar hakkında bilgi edinir ve sağlık geçmişi ile aile öyküsü değerlendirilir. Fiziki muayene esnasında kişinin rektal bölgesinde kanama ya da çatlak olup olmadığına bakılır. Daha sonrasında ise hastalardan gaita testi talep edilir. Böylelikle gizli kanama olup olmadığı incelenir.
Kolonoskopi, hastalığın tanı sürecinde uygulanması gereken bir yöntemdir. Böylelikle kalın bağırsak bölgesi detaylı bir şekilde incelenir. Tümör ya da polip şüphesi söz konusu ise kolonoskopi işlemi ile bölgeden doku örneği alınır.
Biyopsi yapılarak, kesin bir sonuç elde edilir. Uzman hekim, alt sindirim sistemi incelemesine ek olarak üst sindirim sisteminde de kanama odağı şüphesi görürse gastroskopi prosedürüne başvurabilir.
Hematokezya Tedavisi Nedir?
Hematokezya tedavisi, kanamanın altında yatan sebebe bağlı olarak uygulanır. Kanamalar, farklı sağlık problemlerine göre ortaya çıkabilir. Bu nedenle öncelikle kanamanın nedeni teşhis edilir.
Kanama hemoroid nedeni ile ortaya çıkmışsa kişiye sıcak oturma banyoları önerilebilir. Bölgeye sürülebilmesi için bazı kremler reçete edilir. Gerekli ise kişinin beslenme düzenini değiştirmesi tavsiye edilir.
Endoskopi hem tanı koyma hem de biyopsi işlemi için uygulanır. Aynı zamanda bu işlem ile kişinin tedavisi de gerçekleştirilebilir. Polipler ya da tümörler küçük boyutlarda ise endoskopi ile alınır. Bölgedeki duvarlarda kanama varsa kanamanın durdurulması sağlanır. İşlem anestezi ile gerçekleştirildiği için ağrı ya da acı hissine neden olmaz.
Bazı kanamaların tedavi edilebilmesi için ise cerrahi müdahale gerekli olabilir. Büyük boyutlardaki tümörlerin, ameliyat ile alınması gerekir. Kolonda bir problem söz konusu ise ameliyat ile kolonun bir kısmı alınarak tedavi gerçekleştirilir.
Tekrar eden kanamalar söz konusu ise ve diğer tedavi yöntemleri ile sonuç elde edilememişse cerrahi müdahale önerilir. Böylelikle kişinin tedavi süreci tamamlanmış olur.