Hemorajik kist, menopoz öncesi dönemde kadınlarda görülen ve küçük boyutlarda olduğunda semptom vermeyen yapılardır. Diğer yumurtalık kistlerinden farklı olarak kan dolu kesecikler şeklinde görülür. Nadir durumlar haricinde ciddi komplikasyonlara yol açmaz. Küçük boyutlarda olduğunda kendiliğinden iyileşebilir. “Hemorajik kist neden olur?” sorusuna kesin bir cevap hala bulunmasa da; hormonal etkilerin ve bazı ilaçların görülme sıklığında artışa yol açabileceği belirtilmiştir. Hormon seviyelerini düzenleyen ilaçların kullanılması, cerrahi işlemler ve bazı yardımcı önlemlerin alınması tedavi için tercih edilebilir. Küçük kistler tedavi edilmediğinde bir şikayete yol açmazken, bazı durumlarda tümör oluşumuna kadar giden ciddi problemler ortaya çıkabilir.
Hemorajik Kist Nedir?
Hemorajik kist doğurganlık çağında bulunan kadınlarda yumurtalıklarda oluşan içi sıvı dolu keselerdir. “Hemorajik kist nedir?” sorusunun cevabı isminden yola çıkarak da cevaplanabilir. Hemoraji kelime anlamı olarak “kanama” demektir. Hemorajik kistler de menstrual döngünün yumurtlama aşamasında yumurtanın ayrıldığı folikülde meydana gelen kanamanın bir kist yapısı oluşturmasıyla ortaya çıkar. Kistin oluşumu bazı durumlarda değişiklik gösterebilir. Genellikle folikülde görülen kanamayla ortaya çıksa da bazı durumlarda folikül kistleri, kanama sonrası hemorajik hale gelebilir. Hastada semptomlar belirgin olarak hissediliyorsa kistler düzenli olarak görüntüleme yöntemleri ile takip edilir. Ameliyat, cerrahi müdahaleler ve ilaç tedavileri yardımıyla iyileşme sağlanabilir.
Hemorajik Kist Belirtileri Nelerdir?
“Hemorajik kist nedir?” sorusuna daha kapsamlı bir yanıt verebilmek için neden olduğu belirtileri de incelemek gereklidir. Hemorajik kist belirtileri regl ağrıları ve semptomları ile benzerlik gösterebilir. Boyut olarak fazla büyük olmayan kistlerin semptomları belirgin değildir ve bazı zamanlar regl semptomları ile karıştırılabilir. Hemorajik kist belirtileri arasından bazıları şu şekilde sıralanabilir:
- Bel bölgesinde ağrı
- Bir anda ortaya çıkan keskin karın ağrıları
- Göğüs uçlarında hassasiyet oluşumu
- Cinsel ilişki sırasında yaşanan ağrı ve acı
- Belirgin bir neden olmaksızın meydana gelen kilo kaybı
- Regl düzeninde bozulmalar (gecikmeler veya vaktinden önce gelen ara kanamalar)
- Normal dönemin dışında görülen kanamalar
Bu belirtilerin yanında ciddi boyutlara ulaşan kistler dayanılmaz ağrılara neden olabilir. Kistin dışındaki zarın patladığı durumlarda kanamalar ciddi oranda artar. Akut anemiye yol açabilir. Hastanın tansiyonu düşer, vücut rengi soluklaşır, kusma ve bulantı şikayetleri oluşabilir. Ciddi miktarda kanama oluşması halinde hasta bayılabilir. Büyük miktarda kanama görüldüğünde en yakın sağlık kuruluşuna başvurularak tıbbi müdahalenin yapılması sağlanmalıdır. Sık karşılaşılan bir durum olmasa da bazen hemorajik kistler “hemoperitoneum” olarak isimlendirilen iç kanamaların ortaya çıkmasına neden olabilir.
Hemorajik Kist Neden Olur?
Hemorajik kist neden olur sorusunun net olarak bir cevabı bulunmasa da oluşma riskini artıran bazı durumlar mevcuttur. Hemorajik kist oluşumu riskini artırabilecek bazı durumlar şu şekilde sıralanabilir:
- Hemorajik kist ve gebelik aynı zamanda meydana gelirse hamilelik süresince bu durum devamlılık gösterebilir. Progesteron seviyelerinin ciddi oranda arttığı ilk üç ayda daha büyük hale gelebilirler.
- Hamilelik oluşma ihtimalini artırmak için kullanılan doğurganlık ilaçları kist oluşma ihtimalini artırabilir. Ancak bu durum geçicidir. İlaçların kullanımının bırakılması ile ortadan kalkar.
- Daha önce kist problemi yaşayan kişilerde tekrar görülme ihtimali normale göre daha yüksektir.
- Menopoz dönemine girmiş kadınlarda yumurtlama sona erdiğinden hemorajik kist oluşma ihtimali oldukça düşüktür. Ancak nadiren de olsa görülebilir.
Hemorajik Kist Tedavisi Nasıl Olur?
Hemorajik kist tedavisi semptomların hafifletilmesi, riski azaltmak için uygulanan yöntemler ve cerrahi uygulamalar olarak ayrılabilir. Tedavi için kullanılan kesin bir ilaç tedavisi bulunmasa da doğum kontrol hapları kist oluşumu riskini azaltabilir. Bunun yanında semptomların tedavi edilmesi amacıyla ağrı kesiciler, bulantı kesiciler ve vitamin takviyeleri tercih edilebilir. Kanama görüldüğü durumlarda hastanın durumuna bağlı olarak tansiyonun dengelenmesi, kanamanın durdurulması için bazı serum ve enjeksiyonlar kullanılabilir.
Hemorajik kistlerin ciddi oranda büyüdüğü hastalarda ileride komplikasyonların görülmemesi amacıyla cerrahi müdahale tercih edilebilir. Karın bölgesinden açılan küçük kesiler yardımıyla laparoskopik cerrahi kullanılarak kistler alınabilir. Hastanın durumuna göre açık ameliyat da uygulanabilir. Açık ameliyatta laparoskopiye göre komplikasyon gelişme riski daha yüksek ve iyileşme süresi daha uzundur. Farklı hastalıkların da bulunması, kistlerin sürekli tekrarlaması gibi durumlarda yumurtalığın tümüyle alınması da bir seçenek olabilir.
Tıbbi tedavilerin yanında hastanın kendi uygulayacağı uygulamalar da tedaviye yardımcı olabilir. Sağlıklı beslenme ve düzenli spor yapılması genel sağlığın iyileşmesini sağlayarak kist oluşum riskini azaltmaya yardımcı olabilir. Obezitenin de kist oluşumunu artırdığı tahmin edildiğinden sağlıklı kiloya ulaşmak için profesyonel yardım alınması tercih edilebilir. Sigara ve alkol tüketiminin kısıtlanması da doğru bir tercih olacaktır. Ağrı semptomları görüldüğünde ısı uygulanarak ilaç kullanmadan şikayetlerin hafiflemesi sağlanabilir. Bunlara ek olarak düzenli olarak muayenelerin yaptırılması kist oluşumunun tespit edilmesi ve müdahalenin daha hızlı gerçekleştirilmesi için etkilidir.