HIV Aşısı Nedir?

HIV Aşısı Nedir?

HIV aşısı, HIV virüsüne karşı bağışıklık geliştirmeyi amaçlayan ve dünya genelinde üzerinde çalışılan deneysel bir aşı türüdür. Günümüzde HIV enfeksiyonuna karşı onaylanmış, rutin olarak uygulanan bir aşı bulunmamaktadır. Ancak bilim dünyasında hem önleyici (profilaktik) hem de tedaviye yardımcı olabilecek (terapötik) aşı adayları üzerinde yoğun araştırmalar devam etmektedir.

HIV virüsü, bağışıklık sistemindeki CD4 hücrelerine saldıran ve vücudun hastalıklarla savaşma yeteneğini zayıflatan bir virüstür. HIV’e karşı geliştirilmeye çalışılan aşılar, kişinin bağışıklık sistemini güçlendirmeyi ve virüse karşı daha etkili bir yanıt oluşturmayı hedefler.

HIV pozitif bireyler için şu an kanıtlanmış etkili yöntem antiretroviral (ARV) ilaç tedavisidir. Bu tedavi sayesinde virüs kontrol altına alınabilir ve bulaştırıcılık en aza indirilebilir. Ancak HIV tamamen yok edilemediği için aşı çalışmaları bilim dünyası tarafından büyük önem taşımaktadır.

HIV Aşısı Ne Zaman Yapılır?

HIV’e karşı onaylanmış bir aşı olmadığı için şu anda HIV aşısı yapılan bir uygulama bulunmamaktadır. Ancak araştırma aşamasındaki aşılar, klinik çalışmalara katılan gönüllülere uygulanmaktadır. HIV negatif bireylerde korunma için şu an önerilen, koruyucu davranışlar ve gerektiğinde PrEP/PEP gibi ilaç tedavileridir.
HIV pozitif bireylerde ise bağışıklığı güçlendirmek amacıyla doktor tarafından önerilen diğer rutin aşılar (Grip, Hepatit A-B, pnömokok, tetanos vb.) oldukça önemlidir.

HIV Aşısının Faydaları Nelerdir?

HIV’e karşı onaylı bir aşı bulunmadığı için doğrudan HIV aşısının faydaları tanımlanamaz. Ancak geliştirilme sürecindeki aşı adaylarının hedeflediği faydalar şunlardır:

• Virüsün bulaşmasını önlemek
• HIV ile yaşayan bireylerde virüs yükünü düşürmeye yardımcı olmak
• Bağışıklık sisteminin virüse karşı daha güçlü yanıt vermesini sağlamak

Güncel olarak HIV tedavisinde en etkili yöntem ARV ilaç tedavisidir ve bu tedavi viral yükü önemli ölçüde azaltabilir.

HIV Aşısı Yasal Olarak Zorunlu mu?

HIV aşısı henüz geliştirilmediği için zorunlu bir uygulama yoktur.
Ancak HIV tanısı konulan bireylerin Sağlık Bakanlığı’na bildirim zorunluluğu vardır ve bu bildirim kişisel bilgiler korunarak yapılır.

HIV Aşısının Koruması Kaç Yıl Sürer?

HIV’e karşı geliştirilen aşılar henüz deneysel aşamada olduğu için koruma süresi kesin değildir. Dünya çapında birçok araştırma grubu hem uzun süreli koruma sağlayabilecek hem de farklı HIV türlerine karşı etkili olabilecek aşı adayları üzerinde çalışmaktadır.