Lasik Göz Ameliyatı Nedir? Nasıl Yapılır?

Lasik göz ameliyatı, miyop, hipermetrop ve astigmat gibi kırma kusurlarını düzeltmek amacıyla uygulanan lazer destekli refraktif cerrahi yöntemlerinden biridir. Gözün kornea tabakasının şekli lazer yardımıyla yeniden düzenlenerek ışığın retinaya doğru şekilde odaklanması hedeflenir. Gözlük veya kontakt lens kullanımına alternatif olarak değerlendirilen Lasik yöntemi, uygun hastalarda görme kalitesini artırmaya ve bu yardımcı araçlara duyulan ihtiyacı azaltmaya yardımcı olabilir.

Lasik Göz Ameliyatı Nedir?

Lasik göz ameliyatı, gözdeki kornea tabakasının yeniden şekillendirilmesini sağlayan lazer destekli bir refraktif cerrahi yöntemidir. Miyop, hipermetrop ve astigmat gibi görme kusurlarının düzeltilmesi amacıyla uygulanır. Ameliyat sırasında korneanın şekli, özel lazer teknolojileri kullanılarak hassas bir şekilde değiştirilir. Böylece göze giren ışığın retina üzerinde doğru noktaya odaklanması ve daha net bir görüş elde edilmesi hedeflenir.

Kornea, gözün en ön kısmında bulunan ve ışığın kırılmasında önemli rol oynayan şeffaf dokudur. Sağlıklı bir gözde kornea ve göz merceği, dışarıdan gelen ışığı kırarak retinanın üzerine odaklar. Retina üzerinde oluşan görüntü, görme siniri aracılığıyla beyne iletilir. Ancak korneanın şekli veya gözün kırma gücü normalden farklı olduğunda ışık retinaya doğru şekilde odaklanamaz. Bu durum, kişinin yakın veya uzak mesafedeki nesneleri bulanık görmesine neden olabilir.

Miyop, hipermetrop ve astigmat gibi kırma kusurlarında ışığın odaklandığı nokta değişir:

• Miyop: Uzak nesneler bulanık görülür. Işık, retinanın önünde odaklanır.

• Hipermetrop:Özellikle yakın mesafedeki nesneleri görmek zorlaşabilir. Işık, retinanın arkasında odaklanma eğilimindedir.

• Astigmat: Kornea veya göz merceğinin eğriliğindeki düzensizlik nedeniyle ışık tek bir noktada odaklanamaz. Hem yakın hem de uzak görüşte bulanıklık oluşabilir.

Lasik ameliyatında bu kırma kusurlarının düzeltilmesi için korneanın optik yapısı yeniden düzenlenir. İşlem sırasında öncelikle korneanın yüzeyinde ince bir doku tabakası oluşturulur. Bu tabaka dikkatlice kaldırıldıktan sonra lazer yardımıyla kornea dokusunun belirli bölümleri yeniden şekillendirilir. İşlem tamamlandığında oluşturulan ince tabaka tekrar yerine yerleştirilir. Böylece gözün ışığı kırma gücünün değiştirilmesi ve görüntünün retina üzerinde daha doğru odaklanması amaçlanır.

Lasik göz ameliyatının temel özellikleri şu şekilde sıralanabilir:

• Lazer teknolojisi kullanılır: Kornea dokusunun şekli, bilgisayar kontrollü lazer sistemleriyle hassas biçimde düzenlenir.

• Kırma kusurlarını hedefler: Miyop, hipermetrop ve astigmat gibi görme problemlerinin düzeltilmesinde kullanılabilir.

• Gözlük ve kontakt lens ihtiyacını azaltabilir: Uygun hastalarda gözlük veya kontakt lens kullanımına duyulan ihtiyacın azalması hedeflenir.

• Kısa sürede tamamlanabilir: Ameliyat genellikle kısa süren bir işlemdir. Hazırlık ve ameliyat sonrası kontroller de tedavi sürecinin önemli parçalarıdır.

• İyileşme süreci genellikle hızlıdır: Birçok hasta görmesinde kısa sürede iyileşme fark edebilir. Bununla birlikte görmenin tamamen dengelenmesi daha uzun sürebilir.

Lasik ameliyatının başarısı; kişinin göz numarasına, kornea kalınlığına ve şekline, göz yüzeyinin sağlığına ve genel göz yapısına bağlıdır. Düşük dereceli miyopisi bulunan kişiler uygun aday olabilir ancak yalnızca göz numarasının düşük olması ameliyat için yeterli değildir. Kornea yapısı ve diğer göz sağlığı kriterleri de değerlendirilmelidir. Bu nedenle Lasik ameliyatı öncesinde ayrıntılı göz muayenesi yapılması gerekir. Her hasta bu yöntem için uygun olmayabilir. Ameliyatın amacı yalnızca gözlük veya kontakt lens kullanımını bırakmak değil, kişinin göz yapısına uygun ve güvenli bir görme düzeltmesi sağlamaktır.

Lasik Göz Ameliyatı Nasıl Olur?

Lasik göz ameliyatı öncesinde hastanın göz yapısı ayrıntılı şekilde değerlendirilir. Göz hastalıkları uzmanı tarafından yapılan muayenede görme kusurunun türü ve derecesi belirlenir. Ayrıca kornea kalınlığı, kornea haritası, göz bebeği çapı, gözyaşı kalitesi ve gözün genel sağlığı incelenir. Bu değerlendirmeler sonucunda hastanın lasik ameliyatı için uygun olup olmadığına karar verilir.

Ameliyat için uygun bulunan hastalara işlem öncesinde gözün uyuşturulmasını sağlayan anestezik damlalar uygulanır. Böylece ameliyat sırasında ağrı hissedilmesi büyük ölçüde önlenir. Ardından göz kapaklarının açık kalmasını sağlamak amacıyla özel bir ekartör yerleştirilir. Bu aşamadan sonra cerrahi işlem başlar.

Lasik ameliyatı sırasında korneanın en üst tabakasında ince bir flep oluşturulur. Bu işlem genellikle mikrokeratom adı verilen özel bir cerrahi cihaz veya femtosaniye lazer yardımıyla gerçekleştirilir. Oluşturulan flep dikkatlice kaldırılır ve korneanın altındaki dokuya excimer lazer uygulanarak yeniden şekil verilir. Lazer uygulaması, hastanın göz numarasına ve kırma kusurunun türüne göre bilgisayar kontrollü olarak planlanır. İşlem tamamlandığında kornea flebi tekrar yerine yerleştirilir ve doğal iyileşme sürecinin başlaması beklenir.

Lasik ameliyatının temel aşamaları şu şekildedir:

• Göz muayenesi ve ölçümler: Kornea yapısı, göz numarası ve görme kusurunun özellikleri değerlendirilir.

• Uyuşturucu damla uygulanması: Ameliyat sırasında ağrı hissedilmesini azaltmak için göze anestezik damla damlatılır.

• Göz kapağının sabitlenmesi: Gözün işlem boyunca açık kalması için özel bir ekartör kullanılır.

• Kornea flebinin oluşturulması: Korneanın üst tabakasında ince bir doku katmanı hazırlanır.

• Lazer uygulaması: Kornea dokusu, görme kusurunu düzeltmek amacıyla yeniden şekillendirilir.

• Flebin yerine yerleştirilmesi: İşlem tamamlandıktan sonra korneanın üst tabakası tekrar kapatılır.

Ameliyat genellikle her iki göz için aynı seansta gerçekleştirilebilir. Lazer uygulamasının kendisi oldukça kısa sürse de hazırlık, kontrol ve ameliyat sonrası değerlendirmelerle birlikte klinikte geçirilen süre daha uzun olabilir. Hastalar çoğunlukla aynı gün taburcu edilir. Ameliyat sonrasında doktorun önerdiği göz damlalarının kullanılması ve kontrol muayenelerinin aksatılmaması gerekir.

Çocuklarda Lasik Göz Ameliyatı Nasıl Olur?

Lasik göz ameliyatı genellikle 18 yaşını doldurmuş kişiler için değerlendirilir. Çocuklarda ve ergenlik dönemindeki bireylerde göz numarası gelişim sürecine bağlı olarak değişmeye devam edebilir. Bu nedenle erken yaşta yapılan lazer uygulaması, ilerleyen dönemlerde görme kusurunun yeniden ortaya çıkmasına veya değişmesine neden olabilir.

Ameliyat için yalnızca 18 yaşını doldurmuş olmak yeterli değildir. Göz numarasının belirli bir süre boyunca stabil kalması ve kornea yapısının işleme uygun olması da gerekir. Bazı kişilerde bu koşulların sağlanması için 20'li yaşların beklenmesi önerilebilir. Dolayısıyla çocuklarda rutin olarak lasik ameliyatı uygulanmaz. Görme kusurları genellikle gözlük veya kontakt lens gibi yöntemlerle düzeltilir.

Kadınlarda Lasik Göz Ameliyatı Nasıl Olur?

Lasik göz ameliyatının uygulanmasında kadınlar ve erkekler arasında temel bir cerrahi teknik farkı bulunmaz. Her iki grupta da gözün kırma kusuru, kornea yapısı ve genel göz sağlığı değerlendirilerek ameliyat planlanır.

Bununla birlikte gebelik ve emzirme dönemlerinde hormonal değişiklikler göz numarasında ve kornea yapısında geçici değişimlere yol açabilir. Bu nedenle bu dönemlerde lasik ameliyatı genellikle ertelenir. Göz numarasının ve göz yüzeyinin yeniden stabil hâle gelmesi beklendikten sonra uygunluk değerlendirmesi yapılabilir.

Erkeklerde Lasik Göz Ameliyatı Nasıl Olur?

Erkeklerde lasik göz ameliyatı, kadınlarda olduğu gibi standart cerrahi aşamalar izlenerek gerçekleştirilir. Ameliyat için kişinin 18 yaşını doldurmuş olması, göz numarasının belirli bir süre değişmemesi ve kornea yapısının lazer uygulamasına uygun bulunması gerekir.

Göz numarasının hâlâ ilerlediği veya kornea yapısında ameliyata engel olabilecek bir durum bulunduğu kişilerde işlem önerilmeyebilir. Bu nedenle erkek hastalarda da ameliyat kararı yalnızca yaşa veya gözlük numarasına göre verilmez. Ayrıntılı göz muayenesi ve gerekli ölçümler sonrasında kişiye özel bir tedavi planı hazırlanır.

İleri Yaşlarda Lasik Göz Ameliyatı Nasıl Olur?

Lasik ameliyatı için kesin bir üst yaş sınırı bulunmamakla birlikte ileri yaşlarda göz sağlığının daha kapsamlı değerlendirilmesi gerekir. Çünkü yaş ilerledikçe katarakt, göz kuruluğu ve kornea yapısındaki değişiklikler gibi görmeyi etkileyebilecek durumların görülme ihtimali artar. Bu nedenle ileri yaştaki kişilerin lasik için uygunluğu, yalnızca miyop veya hipermetrop derecesine bakılarak belirlenmez.

Özellikle 40 yaşından sonra ortaya çıkabilen presbiyopi, yakın mesafeyi görme güçlüğüne neden olabilir. Lasik ameliyatı miyop, hipermetrop ve astigmat gibi kırma kusurlarını düzeltmeyi hedeflese de yaşa bağlı yakın görme sorununu her hastada tamamen ortadan kaldırmaz. Bu nedenle hastanın uzak ve yakın görme beklentileri ameliyat öncesinde değerlendirilmelidir.

İleri yaştaki hastalarda lasik ameliyatı öncesinde şu faktörler dikkate alınır:

• Kornea kalınlığı ve şekli: Lazer uygulaması için yeterli kornea dokusunun bulunması gerekir.

• Göz numarasının stabil olması: Kırma kusurunun belirli bir süre boyunca değişmemiş olması beklenir.

• Katarakt varlığı: Katarakt bulunan kişilerde farklı cerrahi seçenekler daha uygun olabilir.

• Göz kuruluğu: Ameliyat öncesinde göz yüzeyinin sağlıklı olması ve kuruluk probleminin değerlendirilmesi gerekir.

• Genel göz sağlığı: Retina, göz tansiyonu ve diğer göz yapıları muayene edilerek cerrahi uygunluk belirlenir.

Lasik göz ameliyatının kendisi genellikle kısa süren bir işlemdir. Lazer uygulaması çoğunlukla saniyeler içinde tamamlanır; ancak her iki gözün hazırlanması, cerrahi aşamalar ve işlem sonrası kontrollerle birlikte toplam süre değişebilir. Bu nedenle ameliyatın yaklaşık 10 dakika sürdüğü ifade edilse de hastanın klinikte geçireceği süre daha uzun olabilir.

Lasik Göz Ameliyatı Nasıl Yapılır?

Genellikle yarım saatte yapılan lasik göz ameliyatlarında, hastanın gözünün uyuşması için bir göz damlası göze damlatılır.

Ardından gözlerin belirli bir süre açık tutulması istenir. Lazer uygulamada, flep korneayı şekillendirmek için geriye doğru katlanır.

Lazer ışınları ile uygun oranda kornea dokusu uzaklaştırılır. Ardından flebin yeniden yerleştirilmesi ile ameliyat tamamlanır. Lasik göz ameliyatı sonrası iyileşme süreci de dikişsiz ve bandajsızdır.

Lazer operasyonu esnasında, hastadan gösterilen bir ışığa doğru odaklanarak bakması istenir ve bu işlemden önce göze göz ekartörü takılmaktadır.

Hastanın ışığa bakması, korneayı şekillendirmek için önemlidir; gözün sabit tutulmasını sağlar.

Lasik Göz Ameliyatı Riskleri Nelerdir?

Lasik göz ameliyatı herkes için uygun olmayabilir. Çeşitli tetkiklerden sonra doktor operasyona karar verir. Belirli şartları karşılamayan hastalarda risk faktörü artabilir. Ameliyatın olmasını engelleyen riskleri aşağıdaki gibi sıralamak mümkündür: 

• Büyük göz bebekleri 
• Görmede kararsızlık 
• İnce ya da düzensiz kornea 
• Yüksek kırılma hatası 
• Hamilelik
• Göz kuruluğu
• İleri yaş faktörü 
• Dejeneratif ya da aktif otoimmün bozukluklar
• Romatoid artrit
• Bağışıklığı baskılayıcı ilaçlar veya HIV'in sebep olduğu düşmüş bir bağışıklık sistemi
• Şiddetli miyop
• Göz yaralanmaları ya da çeşitli göz hastalıkları

Lasik göz ameliyatı sonrasında da birtakım risk faktörleri mevcuttur. Ancak kısa süren bu operasyonda ciddi ciddi komplikasyonlar görülmez.

Genel olarak lasik göz ameliyatı riskleri arasında şunlar bulunur;

• Enfeksiyon
• Alerjik reaksiyon
• Kanama

Lasik Göz Ameliyatı Sonrası İyileşme Süreci Nasıl Olmalı?

Öncelikle operasyon sonrası kontrol muayenelerinizi aksatmamalısınız. Ameliyatın ardından birkaç gün sonra doktorunuz kontrol muayenesi talep edebilir. Bu kontrolde gözünüzün ne durumda olduğunu inceleyerek ve herhangi bir komplikasyon olup olmadığına bakarak kontrol eder. Altı ay boyunca kontrolleriniz devam eder. 

Lasik göz ameliyatı sonrası gözünüzde kaşıntı olabilir. Rahatsız hissedebilir, yanabilir ya da sulanabilir. Bu durumda gözlerinizi kaşımaktan kaçınmalısınız. Kaşındığınız zaman operasyon bölgesine zarar verebilirsiniz. Bu durumda da geçirdiğiniz operasyonun etkisini azaltır. Operasyon sonrası bulanık görme olasılığınız da gayet yüksektir. Ağrı da hissetmeniz olağandır. Dolayısıyla bu gibi durumlarda paniğe kapılmanıza gerek yok.

Operasyon sonrası rahat etmeniz için doktorunuz ağrı kesici ilaç ya da göz damlası uygulayabilir. Gözünüze bir koruyucu takmanız istenebilir. Bu şekilde herhangi bir darbe almasının önüne geçebilirsiniz. Lasik göz ameliyatı sonrası görebilirsiniz, fakat görmeniz hemen net bir hal almayacaktır. Gözünüzün iyileşmesi ve görmenizin normalleşmesi için yaklaşık iki ile üç ay arasında bir zamana ihtiyacınız olur.

Gözünüz için kullandığınız kozmetik ürünlerini ise en az 2-3 hafta kullanmamalı, tekrar kullanmaya başlarken de mutlaka operasyonu gerçekleştiren uzman hekime danışmalısınız. Cerrahi müdahale bölgesine zarar vermesi muhtemel ürünlerden kaçınmalısınız. Yürüyüş gibi hafif sporlar yapılabilir ancak temaslı yıpratıcı sporlardan (basketbol, futbol) uzak durmalısınız.

Klorlu suya girmemeli ya da jakuzi kullanımından birkaç hafta uzak durmalısınız. Günlük yaşamınıza ne zaman sonra devam edeceğiniz konusunda ameliyatı yapan doktorunuz size bilgilendirme yapacaktır.

Lasik Göz Ameliyatı Kaç Günde İyileşir?

Lasik göz ameliyatından sonra iyileşme süreci genellikle hızlı ilerler. Hastaların önemli bir kısmında görme kalitesinde ilk 24-48 saat içerisinde belirgin bir iyileşme görülebilir. Ancak gözün tamamen iyileşmesi ve görmenin dengelenmesi birkaç hafta, bazı kişilerde ise birkaç ay sürebilir. Bu süreçte geçici bulanık görme, ışığa karşı hassasiyet ve görüş netliğinde gün içinde değişiklikler yaşanabilir.

Ameliyat sonrasında gözlerin dinlendirilmesi ve doktorun önerdiği damlaların düzenli kullanılması önemlidir. İlk günlerde gözleri ovuşturmaktan kaçınılmalı, enfeksiyon riskini azaltmak için hijyen kurallarına dikkat edilmelidir. Ayrıca doktorun belirlediği süre boyunca yüzme, yoğun egzersiz ve gözleri tahriş edebilecek aktivitelerden uzak durulması gerekebilir.

Lasik ameliyatı sonrasında iyileşme sürecinde şu durumlarla karşılaşılabilir:

• İlk 24-48 saat: Görmede hızlı bir iyileşme başlayabilir. Hafif bulanıklık, batma, sulanma veya ışık hassasiyeti görülebilir.

• İlk hafta: Görme netliği giderek artabilir. Göz kuruluğu ve ışıkların çevresinde halkalar görme gibi geçici şikâyetler devam edebilir.

• İlk birkaç hafta: Görme kalitesi daha dengeli hâle gelir. Bununla birlikte zaman zaman bulanıklık veya netlik değişiklikleri yaşanabilir.

• İlk birkaç ay: Göz yüzeyinin ve görmenin iyileşme süreci devam edebilir. Kontrol muayenelerinde iyileşme durumu değerlendirilir.

İyileşme süresi her hastada aynı değildir. Göz numarası, kornea yapısı, gözyaşı kalitesi ve ameliyat öncesindeki göz sağlığı bu süreci etkileyebilir. Bu nedenle doktor tarafından planlanan ameliyat sonrası kontrol randevularına düzenli olarak gidilmesi gerekir. Şiddetli ağrı, ani görme kaybı veya giderek artan görme bulanıklığı gibi belirtiler ortaya çıkarsa kontrol randevusu beklenmeden göz hastalıkları uzmanına başvurulmalıdır.

Lasik Sonrası Net Görüşe Giden İyileşme Süreci

Lasik göz ameliyatı, miyop, hipermetrop ve astigmat gibi kırma kusurlarının düzeltilmesinde kullanılan etkili lazer cerrahisi seçeneklerinden biridir. Ameliyat sonrasında görme kalitesinde kısa sürede iyileşme görülebilse de gözlerin tamamen toparlanması ve görüşün dengelenmesi kişiden kişiye değişebilir. Düzenli kontrollerin yapılması, doktorun önerdiği bakım talimatlarına uyulması ve göz sağlığının takip edilmesi iyileşme sürecinin önemli parçalarıdır. Lasik ameliyatı için uygunluğun belirlenmesi ve beklenen sonuçların değerlendirilmesi amacıyla ameliyat öncesinde ayrıntılı göz muayenesi yapılması önem taşır.