Pankreas kuyruk kanseri de pankreasın son bölümünü oluşturan kuyruk kısmında meydana gelir. Pankreasın kuyruk bölümünde meydana gelen kanser türleri, pankreasın baş bölümünde oluşan kanserlere göre daha geç teşhis edilir.
Pankreas Kuyruk Kanseri Nedir?
Pankreasın kuyruk kısmında oluşan kitle, lezyon ya da tümörlerin kötü huylu gelişim göstererek kanserli hücre oluşturmaları sonucu meydana gelen kanser türüne pankreas kuyruk kanseri denir. Tüm pankreas kanserlerinin yaklaşık %15'i kuyrukta gelişir. Bu kanserler, pankreasın başındaki kanserlere göre tanı anında daha ileri evrede olma eğilimindedir.
Pankreas kanserlerinin yaklaşık %90'ı duktal adenokarsinomdur. Bu kanser türü pankreasın kanallarında gelişir. Kanallar, sindirime yardımcı olmak için ince bağırsaklara enzimler iletir.
Duktal adenokarsinomların yaklaşık üçte ikisi pankreasın başında gelişirken geri kalanı pankreasın gövdesinde ya da kuyruğunda gelişir.
Pankreas kuyruk kanseri daha geç teşhis edildiği için teşhis edilene kadar farklı vücut bölgelerine yayılma göstermiş olabilir. Bu nedenle pankreas kuyruk kanseri olan hastalarda daha kötü bir kanser görünümü olabilir. Eğer pankreas kuyruk kanseri erken evrede teşhis edilirse hastalarda daha iyi bir görünüm oluşabilir. Kanser belirtilerinin hastalarda ortaya çıkardığı etki; yaş, hastanın genel sağlık durumu ve kanserin vücutta ne kadar yayıldığına göre değişebilir.
Pankreas Kuyruk Kanserinin Belirtileri Nelerdir?
Pankreasın kuyruk kısmında meydana gelen kanser vakalarının çoğunda belirtiler ortaya çıkmayabilir. Hastalarda ortaya çıkan belirtiler genelde vücuda yayılım göstererek ileri evrelerde kanser teşhisi konan hastalarda oluşur.
Pankreas kuyruğunda iyi huylu oluşum göstererek çevre dokulara yayılmayan kitleler, lezyonlar ve tümörler olabilir. İyi huylu pankreas tümörleri; mide bulantısı, kusma ya da ağrı gibi bazı belirtiler ortaya çıkarabilir. Bu tür belirtilerin varlığı hastalarda kronik olarak devam etmesi halinde cerrahi müdahale ile tümörlerin çıkarılması gerekir. Her ne kadar iyi huylu pankreas kuyruk tümörleri oluşsa da kanserli hücrelere dönüşmemesi için düzenli takip ve kontrollerinin yapılarak kontrol altında tutulması gerekir.
Pankreas Kuyruk Kanseri Neden Olur?
Pankreas kuyruk kanserinin neden olduğu net olarak bilinmemekle birlikte bazı risk faktörleri pankreas kuyruk kanseri geliştirme riskini artırmaktadır. Pankreas kuyruk kanseri risk faktörleri şu şekilde sıralanabilir;
- Sigara ve tütün maddeleri kullanımı (pankreas kanserlerinin yaklaşık %25 tütünden kaynaklanır)
- Yaş (pankreas ile ilgili kanser geliştirme yaşı genellikle 45 yaş ve üstü bireylerde görülür)
- Obezite
- Kronik pankreatit
- Siroz
- Helikobakter pilori enfeksiyonu
- Kuru temizleme ve metal işleme endüstrilerinde kimyasallara maruz kalma
- Aile geçmişi
Pankreas Kuyruk Kanseri Nasıl Teşhis Edilir?
Pankreas kuyruk kanseri belirtileri fark edildiğinde zaman kaybetmeden genel cerrahi uzmanı ya da gastroenteroloji uzmanına giderek muayene olmak gerekir. Yapılan fiziksel muayene ile birlikte hastanın genel sağlık durumu ve aile geçmişi hakkında bilgi alınarak değerlendirilir.
Ayrıca pankreas kuyruk kanserinin kesin tanısını koymak adına fiziksel muayeneye ilave olarak bazı test ve tahliller de gerekebilir. Pankreas kuyruk kanseri teşhisini koymak için istenebilecek ilave test ve tahliller şu şekilde sıralanabilir;
Kan testleri: Kan testleri sayesinde kanserin varlığının belirteçleri tespit edilebilir. Özellikle pankreas kanseri ve pankreasla ilgili olabilecek kanserleri teşhis etmek için CA 19 9 seviyeleri kan tahlili ile belirlenir.
Görüntüleme taramaları: Görüntüleme teknikleri kullanılarak pankreas kanseri ve pankreasın kuyruk kısmında oluşabilen kanserli hücrelerin varlığı tespit edilebilir. Bilgisayarlı tomografi (BT) taramaları, manyetik rezonans görüntüleme (MRI), ultrason, kolanjiyopankreatografi, pozitron emisyon tomografisi (PET) taramaları, anjiyografi gibi görüntüleme testleri ile pankreas kuyruk kanserine neden olan kanserli tümörler tespit edilebilir.
Biyopsi: Çoğunlukla, pankreas kuyruk kanseri teşhisini doğrulamak adına biyopsi yapılarak pankreasın kuyruk kısmında küçük bir doku örneği alınır.
Pankreas kanseri belirtileri ortaya çıktığında bu test ve tahliller yapılarak pankreasın hangi bölgesinde kanserli tümör oluştuğu teşhis edilebilir. Teşhis edilen pankreas kuyruk kanserinin şiddeti ve evresi belirlenerek pankreas kanseri tedavisi yöntemlerinden hangisinin uygulanması gerektiği planlanır.
Özellikle pankreas kuyruk kanseri erken evrelerde herhangi bir belirti vermediğinde vücutta yayılım göstererek metastaz yapabilir. Bu nedenle belli aralıklarla pankreas kanser taramaları yaptırarak gerekli önlemlerin alınması gerekir.
Pankreas Kuyruk Kanseri Nasıl Tedavi Edilir?
Pankreas kuyruk kanserinin teşhis edilmesinden sonra kanserin evresi, kanserli dokuların yayılım alanı, kanserin şiddeti, belirtilerin hastada ortaya çıkardığı etkiler gibi pek çok faktör değerlendirilerek pankreas kanseri hastaları için en uygun tedavi yöntemi belirlenir. Pankreas kuyruk kanserinin tedavi yöntemleri şu şekilde sıralanabilir;
Ameliyat: Pankreas kuyruk kanserini tedavi etmenin en etkili yolu kanserli dokuların pankreas kuyruğundan çıkarılması için cerrahi yöntemlerin kullanılmasıdır. Ancak pankreas kuyruk kanserinin teşhis edilmesi geç evrelerde olduğundan ameliyat için çok geç kalınmış olabilir. Pankreas kanseri ameliyatı için uygun olan kanserli tümörler genellikle splenektomi ile distal pankreatektomi adı verilen bir cerrahi işlemle çıkarılır.
Kemoterapi ve radyasyon tedavisi: Pankreas kuyruğunda cerrahi müdahale ile çıkarılan kanserli dokuların tamamen vücuttan atılabilmesi için kemoterapi ve radyasyon tedavisi uygulanır. Bu koruyucu tedavi yöntemleri kanserli dokuların etkisine göre bazı durumlarda ameliyattan önce de uygulanabilir.
İlerlemiş evrelerde pankreas kuyruk kanserinin teşhis edilmesi halinde tedavi daha zor olabilir. Geç teşhis edilen kanserli dokular vücudun uzak bölgelerine yayılarak metastaz yapabilir. Metastaz yapan pankreas kuyruk kanserleri tedavi edilebilir olarak kabul edilmez. Yapılacak tedavi ile yaşam kalitesi iyileştirilmeye çalışılır. Bunun için; hedefli tedaviye ilave olarak kemoterapi, kanser önleyici ilaçlarla birlikte kemoterapi gibi tedavi yöntemleri uygulanabilir.