saturasyon-nedir-saturasyon-nasil-olculur

Satürasyon Nedir? Satürasyon Nasıl Ölçülür?

Satürasyon kelimesinin anlamı doygunluk olarak bilinir. Satürasyon kelimesi özellikle dünya genelinde ortaya çıkan Covid - 19 salgınında daha sık duyulmaya başlandı.

Güncelleme :
Görüntüleme : 81.476
Medical Park’ı sağlıkta güvenilir kaynağınız olarak seçin
ai Bu İçeriği Yapay Zeka İle Özetle

Salgına bağlı olarak hastaneye başvuran kişilerin oksijen satürasyonu bu konuda büyük önem taşır. Bu değerler pandemi süresince hastalarda sık sık ölçülür.

Bu sebeple de satürasyon kelimesi, pandemi süresince daha çok gündemde olan bir kelime haline geldi.

Satürasyon ne demek tıp dilinde açıklamak gerekirse, satürasyon; bazı hastalıkların teşhisinde kullanılan bir değer olarak bilinir.

Satürasyon ne demek tıp alanında farklı cevapları da olan bir sorudur. Tıp alanındaki satürasyon, kandaki oksijen basıncının yüksek olduğu anlamına gelir. Aynı zamanda satürasyon kimya alanında çözünme ile ilgilidir.

Aynı zamanda farklı maddelerin birbiriyle karışması da yine satürasyon nedir sorusunun yanıtını oluşturur.

Satürasyon nedir sorusunun farklı alanlarda farklı yanıtları olduğu da bilinir. Çünkü bu kelime tıp haricinde birçok farklı alanda da kullanılır. 

Oksijen Satürasyon Nedir?

Oksijen satürasyon nedir sorusuna kısaca oksijen doygunluğu yanıtını vermek mümkündür.

Kişilerin oksijen doygunluğunun belirli bir seviyede olması gerekir. Oksijen doygunluğu, kandaki oksijen derişimini gösterir. 

Derişim; bir çözeltide ne kadar çözülen olduğu ile ilgili bir kelimedir. Oksijen satürasyonunun belirli aralıklar arasında olması gerekir.

Bu değerlerin normalin altına düşmesi halinde kişilerde hipoksemi görülme riski artar. Bu değerlerin düşmesi kişide yetersiz oksijen olduğu anlamına da gelir.

Kişinin vücudunda yeterli oksijenin olmaması halinde ise farklı sağlık sorunları ortaya çıkar. Müdahale edilmeyen durumlarda kişinin hayati tehlikesi bulunur. 

Bu değerlerin düşmesi ya da artması bazı hastalıklara bağlı olarak da ortaya çıkar.

Bu sebeple değerlerin normale dönmesi için kişinin hastalığı için tanı konulması gerekir. Tanı konulduktan sonra ise hastalık tedavi edilir ve değerler normale döner.

Transferrin Satürasyon Nedir?

Transferrin satürasyon, kişi vücudundaki demir metabolizması ile ilgilidir. Aynı zamanda kan sayımında sayısal ölçeğe sahip bir değer olarak da kabul edilir.

Vücutta bulunan demir miktarının da diğer değerler gibi belirli bir değer aralığında olması gerekir.

Bu değerlerin normal aralıklarda olması kişinin hayati fonksiyonları açısından büyük önem taşır. 

Değerlerin değişmesi halinde kişide sağlık problemleri ortaya çıkar. Ortaya çıkan sağlık problemlerinin riski de kişinin bünyesine ve genel sağlık durumuna göre değişiklik gösterir. 

Transferrin, bir glikoproteindir. Bu glikoproteinin asli görevi, kişinin vücudundaki demir taşıma işlemini gerçekleştirmek olarak bilinir.

Kişinin vücudunda yer alan demir miktarı ile vücudun demir taşıyabilme kapasitesi de yine transferrin satürasyon ile alakalıdır. 

Transferrin Satürasyon Değerleri Kaç Olmalı?

Transferrin satürasyon değerlerinin normal aralığı değişiklik gösterir. Bu noktada yaş önemli bir faktördür.

Sağlıklı bir insan vücudunda transferrin satürasyon değerlerinin % 30 ile % 55 arasında olması gerekir. Yetişkin erkek bireylerde bu değerler % 20 ile % 50 arasında görülür.

Yetişkin kadın bireylerde ise transferrin satürasyon değerlerinin % 15 ile % 50 arasında olması normal kabul edilir. 

Sağlıklı çocuklarda ise transferrin satürasyon değerinin % 16'nın üzerinde olması gerekir.

Bebeklerde ise bu durum biraz değişiklik gösterir. 0 - 6 aylık bebeklerde olması gereken transferrin satürasyon değeri ortalama olarak 130 - 275 mg/dl olarak bilinir. 

Altı aylıktan büyük bebeklerde ise bu değerin 200 mg/dl ile 360 mg/dl aralığında olması gerekir.

Bu değerlerin daha yüksek ya da daha düşük olması ciddi sağlık problemlerine yol açabilir. Bu sebeple kan değerlerinin ve kan gazı değerlerinin düzenli olarak ölçülmesi gereklidir.

Transferrin Satürasyon Düşüklüğü Nedenleri Nelerdir?

Transferrin satürasyon düşüklüğü, kişinin kanında yeterli miktarda demir olmadığını gösterir. Bu durum bazı hastalıklara bağlı olarak ortaya çıkabilir. Kişinin transferin satürasyon değerlerinin düşük olması nedenleri arasında;

  • Kişilerin dengesiz ve sağlıksız beslenmesi
  • Anemi (kansızlık)
  • Aşırı miktarda kahve ve çay tüketilmesi
  • Kullanılan ilaçlar içerisinde östrojen yer alması
  • Regl döneminde fazla kanama yaşanması
  • Kanser hastalıkları
  • Gebelik (hamilelik) ve nefrotik sendrom yer alır

Transferrin Satürasyon Düşüklüğü Olduğunun Belirtileri Nelerdir?

İnsan vücudundaki değerlerin düşmesi ya da yükselmesi genellikle bazı belirtilerle ortaya çıkar. Birçok kişi ortaya çıkan belirtilere bağlı olarak muayene olmaya gider.

Yapılan muayenelerde bazı testler talep edilir. Yapılan testler sonucunda ise muayene olan kişinin bazı değerlerinin normal olmadığı ortaya çıkar.

Kişilerde eğer transferrin satürasyon değeri düşmüş ise şu belirtiler görülür;

  • Kişinin cilt rengi soluklaşmaya başlar
  • Cilt genellikle sarı - beyaz bir renk alır
  • Kronik yorgunluk ve uykusuzluk durumu görülür
  • Kalpte çarpıntı başlar
  • Kişinin vücut sıcaklığı artar ya da düşer
  • Saç dökülmesi başlar
  • Saçlarda beyazlamalar görülür
  • Kalp krizi riski vardır
  • Dikkat eksikliği ortaya çıkar
  • Konsantrasyon bozulmaları başlar
  • Kişi sürekli kendisini gergin hisseder
  • Depresyon belirtileri ortaya çıkar
  • Pika sendromu görülebilir
  • Ayaklarda soğukluk hissi oluşabilir ya da ayaklar sürekli soğuk olabilir

Transferrin Satürasyon Düşüklüğünün Tedavisi Var mı?

Kişinin transferrin satürasyon değerlerinin normal seviyeye getirilmesi mümkündür. Bunun için ilk olarak kişinin transferri satürasyon değerlerinin neden düştüğünün öğrenilmesi gerekir. Bunun için fiziksel muayene olunur. Daha sonrasında ise bazı testler ve tahliller yapılır. Uzman doktorlar tarafından hastalardan talep edilen bu testler sonucunda ise kişinin transferrin satürasyon düşüklüğünün nedeni ortaya çıkar. 

Bu durum çoğu zaman bir hastalığa bağlı olarak ortaya çıkabilir. Bu nedenle hastalığın tanısını koymak bu noktada oldukça önemli bir durum haline gelir. Hastalığın tanısı konulduktan sonrasında kişinin hastalığı ile ilgili tedavi sürecine başlanır. 

Kişinin hastalığı ortadan kalktıktan sonrasında transferrin satürasyon değerleri de yavaş yavaş normal seviyesine çıkar. Fakat kişinin sadece demir eksikliği varsa kişiye demir takviyesi yapılır. Bazı ilaçlar verilerek kişinin demir eksikliği giderilir. Kişinin demir eksikliği ciddi bir seviyede ise kan nakli gerekli olabilir.

Sıkça Sorulan Sorular

Sıkça Sorulan Sorular

Kişinin vücudundaki demir seviyesinin düşük olması tehlikeli bir durumdur. Aynı zamanda bu değerlerin normalden çok daha yüksek olması da en az düşük olması kadar tehlikelidir. Kişilerde tansferrin satürasyon değerinin yüksek olmasının nedenleri şu şekilde bilinir;

  • Kemik iliği kanseri 
  • Vücuda fazla demir içeren besin girmesi
  • Sindirim sistemine bağlı olarak görülen kanser türleri
  • İltihaplı hastalıklar

Kişinin transferin satürasyon değerleri düştüğünde ya da yükseldiğinde vücut bazı belirtiler göstermeye başlar. Bu belirtilerin mutlaka dikkate alınması gerekir. İnsan vücudunun mükemmelliğinin bir kanıtı da bu belirtilerdir. Vücudunuz bir problem olduğunu anlatmak için bazı işaretler gönderir. Bunları anladığınız anda ise uzman hekimlere muayene olmanız gerekir. Vücudunuzda transferrin satürasyon değerlerinin yüksek olduğunu gösteren bazı belirtiler şu şekildedir;

  • Cilt renginde koyulaşma
  • Saç dökülmesi
  • Göğüs ağrısı
  • Ani kilo kaybı
  • Halsizlik
  • Libido düşüklüğü
  • Eklem ağrısı
  • Karın ağrısı

Transferrin satürasyon düşüklüğünde de olduğu gibi bu değerlerin yüksek olması da bazı hastalıklara bağlı olabilir. Bunun için ilk olarak kişiye tanı konulur. Tanı konulduktan sonra ise hastalığın tedavisi varsa kişinin tedavi sürecine başlanır. Fakat bazı hastalıkların tedavisi olmayabilir. Bu gibi durumlarda da kişinin belirtilerini hafifletici tedavi yöntemleri uygulanır.

Teşekkürler

En kısa sürede sizinle iletişime geçeceğiz. Sağlıklı günler dileriz!


Güncelleme
Güncel Versiyon
Yayınlanma Tarihi:
Prof. Dr. Erkan Ceylan

Prof. Dr.

Erkan Ceylan

Göğüs Hastalıkları

Bu içeriğin geliştirilmesinde  Medical Park Yayın Kurulu  katkı sağlamıştır. Sayfa içeriği sadece bilgilendirme amaçlıdır. Tanı ve tedavi için mutlaka hekiminize başvurunuz.

Teşekkürler! En kısa sürede sizinle iletişime geçeceğiz. Sağlıklı günler dileriz!

Makaleye Dön

Sayfa bağlantısı panoya kopyalandı!

Tamam