Tilt Table (Eğik Masa) Testi Nedir?
Tilt testi veya eğik masa testi, özellikle nedeni açıklanamayan bayılma, bayılacak gibi olma, baş dönmesi ve ayağa kalkınca gelişen tansiyon ya da kalp hızı değişikliklerini değerlendirmek amacıyla uygulanan bir tanı testidir. Test, vücudun yatış pozisyonundan dik konuma geçiş sırasında dolaşımı nasıl düzenlediğini incelemeye yardımcı olur.
İşlem sırasında kişi özel bir masaya güvenli şekilde sabitlenir. Önce yatay pozisyonda tansiyon ve kalp ritmi ölçülür, ardından masa kontrollü biçimde belirli bir açıya kadar kaldırılır. Bu süreçte tansiyon, nabız, kalp ritmi ve baş dönmesi, bulantı, terleme veya bayılma hissi gibi belirtiler yakından takip edilir.
Eğik masa testi refleks kaynaklı bayılma, ayağa kalkınca tansiyon düşmesi ve kalp hızında olağan dışı artış gibi durumların değerlendirilmesinde kullanılabilir. Test kontrollü koşullarda ve sağlık ekibinin gözetiminde gerçekleştirilir. Sonuçlar kişinin şikâyetleri, muayene bulguları ve diğer tetkiklerle birlikte değerlendirilir.
Tilt Table Testi Nasıl Yapılır?
Tilt testi, özel olarak hareket edebilen bir masa üzerinde ve sağlık ekibinin gözetiminde uygulanır. Kişi önce masaya sırtüstü yatırılır ve düşmeyi önlemek amacıyla göğüs, bel ve bacak bölgelerinden güvenli şekilde sabitlenir. Ardından tansiyon ölçüm cihazı ve kalp ritmini takip eden elektrotlar bağlanarak başlangıç değerleri kaydedilir.
İlk ölçümlerin ardından masa kontrollü biçimde belirli bir açıya kadar kaldırılır ve kişi yatay pozisyondan dik duruşa yakın bir konuma getirilir. Bu sırada tansiyon, nabız, kalp ritmi ve ortaya çıkan belirtiler düzenli olarak izlenir. Baş dönmesi, bulantı, terleme, görmede kararma, çarpıntı veya bayılma hissi gelişip gelişmediği değerlendirilir.
Bazı durumlarda ilk aşamada yeterli bulgu elde edilmezse, sağlık ekibinin kararıyla kalp ve dolaşım sisteminin yanıtını belirginleştiren ek uygulamalardan yararlanılabilir. Test tamamlandığında masa yeniden yatay konuma getirilir ve kişi kısa süre gözlem altında tutulur.
Tilt Table Testi Neden Yapılır?

Tilt testi, özellikle nedeni açıklanamayan bayılma ve bayılacak gibi olma ataklarının nedenini araştırmak amacıyla yapılır. Test sayesinde vücudun yatış pozisyonundan dik konuma geçerken tansiyon ve kalp hızını nasıl düzenlediği değerlendirilir. Böylece dolaşım sisteminin pozisyon değişikliğine verdiği olağan dışı yanıtlar belirlenebilir.
Tilt testi şu durumların değerlendirilmesinde kullanılabilir:
- Tekrarlayan ve nedeni açıklanamayan bayılma
- Ayağa kalkınca gelişen baş dönmesi veya göz kararması
- Ani tansiyon düşmesi
- Ayakta dururken belirgin çarpıntı
- Uzun süre ayakta kalınca fenalaşma
- Refleks kaynaklı bayılma şüphesi
- Pozisyon değişikliğine bağlı kalp hızı artışı
Test sonucu tek başına tanı koymak için yeterli olmayabilir. Bulgular kişinin şikâyetleri, muayene sonuçları ve diğer kalp-damar incelemeleriyle birlikte değerlendirilir.
Tilt Table Testinin Kullanım Alanları Nelerdir?
Tilt testi, vücudun yatay pozisyondan dik konuma geçerken tansiyon ve kalp hızını nasıl düzenlediğini değerlendirmek amacıyla kullanılır. Özellikle kalp muayenesi ve temel incelemelerde nedeni açıklanamayan bayılma, baş dönmesi veya ayakta durmakla ortaya çıkan çarpıntı gibi şikâyetlerin araştırılmasına yardımcı olabilir.
Tilt testinin başlıca kullanım alanları şunlardır:
- Tekrarlayan ve nedeni açıklanamayan bayılmaların değerlendirilmesi
- Refleks kaynaklı bayılma şüphesinin araştırılması
- Ayağa kalkınca tansiyon düşmesinin belirlenmesi
- Dik duruşla birlikte kalp hızında aşırı artışın incelenmesi
- Ayakta dururken gelişen baş dönmesi, göz kararması ve halsizliğin değerlendirilmesi
- Bayılma ile nöbet benzeri durumların ayırıcı tanısına katkı sağlanması
- Tedavi sonrasında dolaşım sisteminin yanıtının takip edilmesi
Testin sonucu tek başına kesin tanı koydurmayabilir. Bulgular kişinin şikâyetleri, muayene sonuçları, kalp ritmi incelemeleri ve diğer tetkiklerle birlikte yorumlanır.
Tilt Table Testi Kimlere Yapılır?
Tilt testi, genellikle tekrarlayan bayılma veya bayılacak gibi olma şikâyeti bulunan ve bu durumun nedeni ilk değerlendirmelerde belirlenemeyen kişilere uygulanır. Ayrıca ayağa kalkınca ortaya çıkan baş dönmesi, çarpıntı, göz kararması, terleme ve ani güçsüzlük gibi belirtileri bulunan kişilerde de testten yararlanılabilir.
Tilt testi şu kişilere yapılabilir:
- Nedeni açıklanamayan veya tekrarlayan bayılmaları olanlara
- Uzun süre ayakta kalınca fenalaşanlara
- Ayağa kalktığında belirgin baş dönmesi veya göz kararması yaşayanlara
- Pozisyon değişikliğiyle tansiyonu düşenlere
- Ayakta dururken kalp hızı belirgin şekilde artanlara
- Kalp incelemeleri normal olmasına rağmen bayılma şikâyeti devam edenlere
Testin uygunluğu kişinin genel sağlık durumuna göre değerlendirilir. Ciddi kalp-damar hastalığı, kontrolsüz tansiyon sorunu veya testin güvenliğini etkileyebilecek başka bir sağlık problemi varsa farklı incelemeler tercih edilebilir.
Tilt Table Testi Ne Kadar Sürer?
Tilt testinin süresi uygulanan protokole ve test sırasında ortaya çıkan yanıta göre değişebilir. Hazırlık, başlangıç ölçümleri, masanın dikleştirilmesi ve takip aşamaları birlikte değerlendirildiğinde işlem genellikle 30–60 dakika sürebilir.
Belirtiler erken ortaya çıkarsa test daha kısa sürede sonlandırılabilir. İlk aşamada sonuç alınamadığında ek değerlendirme yapılması test süresini uzatabilir. İşlem sonrasında kişinin kısa bir süre dinlenmesi ve tansiyon ile kalp hızının normale döndüğünün kontrol edilmesi gerekebilir.
Tilt Table Testi Öncesi Dikkat Edilmesi Gerekenler
Tilt testinden önce sağlık ekibinin verdiği hazırlık talimatlarına uyulması, ölçümlerin güvenilirliği ve kişinin güvenliği açısından önemlidir. Açlık süresi, kullanılan ilaçlar ve test günü yapılması gerekenler kişinin sağlık durumuna ve uygulama protokolüne göre değişebilir.
Test öncesinde şu noktalara dikkat edilmelidir:
- Belirtilen süre boyunca yemek yenmemeli ve sıvı tüketimiyle ilgili talimatlara uyulmalıdır.
- Düzenli kullanılan ilaçlar sağlık ekibine bildirilmelidir.
- İlaçlar hekim önerisi olmadan bırakılmamalı veya dozları değiştirilmemelidir.
- Kafeinli içecekler, alkol ve tütün ürünleriyle ilgili verilen kısıtlamalara uyulmalıdır.
- Rahat ve kolay hareket edilebilen kıyafetler tercih edilmelidir.
- Daha önce yaşanan bayılma, kalp hastalığı ve gebelik durumu bildirilmelidir.
- Test günü kişi kendini hasta veya aşırı halsiz hissediyorsa sağlık ekibine haber verilmelidir.
- Test sırasında baş dönmesi veya bayılma gelişebileceği için kişinin sağlık kuruluşuna bir yakınıyla gelmesi uygun olabilir.
Tilt Table Testi Sonrası Dikkat Edilmesi Gerekenler
Test tamamlandıktan sonra masa yatay konuma getirilir ve kişi tansiyonu, kalp hızı ve genel durumu normale dönene kadar dinlendirilir. Test sırasında bayılma, belirgin tansiyon düşmesi veya yoğun baş dönmesi yaşandıysa toparlanma süresi kişiden kişiye değişebilir.
Test sonrasında şu noktalara dikkat edilebilir:
- Masadan kalkarken yavaş hareket edilmelidir.
- Sağlık ekibinin izin verdiği süre boyunca dinlenilmelidir.
- Uygunsa yeterli sıvı alınmalı ve hafif bir öğün tüketilmelidir.
- Baş dönmesi devam ediyorsa araç kullanılmamalıdır.
- Kullanılan ilaçlarla ilgili verilen önerilere uyulmalıdır.
- Test sonucu ve sonraki takip planı sağlık ekibiyle görüşülmelidir.
Test sonrasında uzun süren baş dönmesi, göğüs ağrısı, nefes darlığı, çarpıntı veya yeniden bayılma gelişirse sağlık değerlendirmesi yapılmalıdır.