Üroflowmetri, işeme testi olarak da adlandırılır ve kişilerin idrar akışının ölçülmesini sağlar. Özellikle bazı idrar yolu hastalıklarının teşhis edilebilmesi için bu testin kullanımına başvurulur.
Test, bilgisayar destekli olarak gerçekleştirilir. Hasta, bilgisayara bağlı kabın içerisine idrarını yapar ve ölçüm gerçekleşir. Böylelikle sadece idrar akışı değil aynı zamanda mesane sağlığı da değerlendirilebilir.
Üroflowmetri Nedir?
Üroflowmetri (işeme testi), idrar yollarında ve mesanede oluşabilecek hastalık türlerinin teşhis edilmesine yardımcıdır. İdrar miktarı, idrarın akış hızı ve mesanenin kapasitesi bu test yardımıyla ölçülebilir. Gerçekleştirilen bu ölçümler, erken tanı konulmasını sağlar. Böylelikle idrar yolu problemleri ilerlemeden, hastanın tedavisine başlanması mümkün hale gelir.
Üroflowmetri (İşeme Testi) Hangi Durumlarda Uygulanır?
İşeme testi, kişinin idrar yaparken bazı sorunlar yaşamasına bağlı olarak uygulanır. Özellikle kişilerde idrar yaparken yanma ya da kesik idrar yapma belirtileri söz konusu ise test yapılır.
Sık idrara çıkma, idrarda kan görülmesi ve bu gibi durumlar, hastalık belirtileri olarak değerlendirilir. Hastanın idrar problemine hangi hastalığın neden olduğunun anlaşılabilmesi için üroflowmetri ile gerekli kontroller gerçekleştirilir. İşeme testi uygulanması gereken durumlar arasında şunlar yer alır:
- Prostat büyümesi şüphesi
- Çocuklarda idrar yaparken zorlanma
- Kadınlarda idrar kaçırma
- İdrar yaparken yanma ya da ağrı hissi
Kimler İşeme Testi Yaptırmamalıdır?
İşeme testi, aktif idrar yolu enfeksiyonu olan kişilere uygulanmamalıdır. Enfeksiyon, işeme testinin sonuçlarının hatalı olmasına neden olabilir. Bu durumda ise kişilere yanlış tedavi yöntemlerinin uygulanma riski vardır.
İşeme testi öncesinde kişinin, idrar yolu enfeksiyonu olup olmadığının teşhis edilmesi gereklidir. Kişi idrar yolu enfeksiyonu yaşadığını biliyorsa bu durum mutlaka doktora bildirilmelidir. Bazı nörolojik hastalık türleri, mesane kaslarının zayıflamasına neden olabilir. Bu gibi durumlarda da testin yapılmaması önerilir.
Üroflowmetri Nasıl Uygulanır?
Kişi, kabın içerisine idrarını yapar ve böylelikle test gerçekleşmiş olur. Hastaya idrar yapması için verilen kap, bilgisayara bağlıdır. Böylelikle kişi idrarını ne zaman yapmaya başladı ve ne kadar sürede mesane tamamen boşaltıldı, eş zamanlı olarak sisteme düşer. Bilgisayar destekli kap sayesinde idrar akış hızı ve yoğunluğu da ölçülür. Test, birkaç dakika içerisinde tamamlanmış olur.
Sonuçlar, direkt olarak bilgisayara düştüğü için değerlendirme süreci başlar ve kişiye tanı konulur. Bazı durumlarda ise kişiye tanı konulabilmesi için farklı testler ya da tetkikler uygulanabilir.
İşeme Testi Öncesinde ve Sonrasında Nelere Dikkat Edilmelidir?
İşeme testi öncesinde dikkat edilmesi gereken en önemli nokta, mesanenin dolu olmasıdır. Mesane dolu olmadığında, test hatalı sonuçlar verebilir ve kişi idrar yapmakta zorlanır. Sonuçların doğru değerlendirilebilmesi için yapılan idrar miktarının belli bir yoğunluğun üzerinde olması gereklidir.
Hastanın mesanesi tam olarak dolu değilse testten bir süre önce su içilmesi önerilir. Test sonrasında ise dikkat edilmesi gereken bir durum yoktur. Test sonuçlarının doktor tarafından değerlendirilmesi beklenir ve gerekli tedavi sürecinin planlanması yapılır.
Ürowmetri Değerleri Kaç Olmalıdır?
Ürowmetri değerleri, sağlıklı bir kişide ortalama olarak 15 - 20 mL/saniye ve üzeri olarak değerlendirilir. Normal değerler, kişinin yaşına ve cinsiyetine bağlı olarak değişkenlik gösterebilir. Kadınlarda işeme testi sonuçlarının 20 mL/saniye ve üzerinde olması gerekir.
Ortalama idrar akım hızı ise kadınlarda 15 - 20 mL/saniye aralığında normal kabul edilir. Erkeklerde ise değerlerin 20 mL/saniye ve üzerinde olması gereklidir.
Ortalama akım hızı ise 7 - 15 mL/saniye aralığında olmalıdır. Erkeklerin yaşı ilerledikçe, ortalama akım hızı da düşmeye başlayabilir. Kadınlarda ise herhangi bir değişiklik yaşanmadığı bilinir.
Çocuklarda ortalama akım hızı, yaklaşık olarak 10 mL/saniyedir. Yapılan toplam idrar miktarının ise 150 - 500 mL aralığında olması gereklidir. Toplam miktarın daha düşük olması, test sonuçlarında hataya neden olur.
Ürowmetri Testi ile Hangi Hastalıklar Teşhis Edilebilir?
Ürowmetri testi, idrar yolunda meydana gelen tıkanıklık gibi problemlerin teşhis edilebilmesine yardımcıdır. Birçok idrar yolu hastalığı vardır ve kişide hangi problemin ortaya çıktığı, işeme testinde çıkan değerlere göre anlaşılabilir.
Bu test özellikle prostat büyümesi riskinin değerlendirilmesini sağlar. Aynı zamanda mesanenin sağlıklı bir şekilde çalışıp çalışmadığı da böylelikle anlaşılabilir. Ürowmetri testi ile teşhis edilebilecek bazı hastalıklar şu şekildedir:
Prostat Büyümesi
Prostat büyümesi, idrar yaparken sorun yaşanmasına neden olur. Özellikle idrar akışında azalma görülmesi, prostat belirtilerinden birisi olarak değerlendirilir. İleri yaşlardaki erkeklerde bu duruma rastlanma ihtimali oldukça yüksektir. İşeme testi ile prostat büyümesi olup olmadığı anlaşılabilir. Aynı zamanda hastalığın hangi aşamada olduğu konusunda da bilgi verebilir.
Üretra Daralması
Üretranın daralması, idrar yaparken yanma ve ağrı hissine neden olabilir. Aynı zamanda idrar akış hızında da azalmalar görülür. Bu nedenle mesane tam olarak boşaltılamayabilir. Üretra darlığı, işeme testi ile anlaşılabilen bir sağlık problemidir. Tedavi edilmediği takdirde farklı mesane sorunlarına yol açabilir.
Aşırı Aktif Mesane Sendromu
Aşırı aktif mesane sendromu, idrar kaçırma ve aniden idrarın gelmesi gibi bazı belirtiler ile ortaya çıkar. Karın travması ya da bazı enfeksiyon hastalıkları nedeni ile kişilerde bu sendrom görülebilir. Özellikle gece saatlerinde daha sık idrara çıkılması mümkündür. Aşırı aktif mesane sendromu, işeme testinde ortaya çıkabilir. Fakat kişinin idrar akış hızı değişkenlik gösterebildiği için bu durumun her zaman anlaşılması mümkün olmayabilir. Bunların haricinde ise mesane tıkanıklığı ve mesane kaslarında zayıflık bu test ile anlaşılabilir.