sat─▒r aras─▒

Sol Yumurtal─▒k Kisti Belirtileri Nelerdir?

Rahmin her iki yan─▒nda yumurtal─▒k bulunur. Bu yumurtal─▒klar yumurtan─▒n geli┼čiminden sorumludur.

Badem büyüklü─čünde olan yumurtal─▒klar yumurta üretiminin haricinde hormon salg─▒lanmas─▒nda da görev al─▒r.

Di┼čilik hormonu olarak bilinen progesteron ve östrojen hormonlar─▒ üretilir. Menstruasyon ay─▒nda yumurtal─▒klardan biri yumurta salg─▒lar.

Salg─▒lanan yumurta fallop tüpüne ula┼č─▒r ve burada döllenme gerçekle┼čirse gebelik meydana gelir. 

Gebelik olmad─▒─č─▒nda ise adet kanamas─▒ olarak bilinen süreç ba┼člar ve kad─▒n döllenmeyen yumurtay─▒ vücudundan atar.

Yumurtal─▒klarda çe┼čitli nedenlerden dolay─▒ kist olu┼čabilir. Genetik problemler, hormonal dengesizlikler, geli┼čim bozukluklar─▒, ya─č bezlerindeki fonksiyon bozuklu─ču gibi etkenler yumurtal─▒klarda kist olu┼čmas─▒na neden olabilir.

Yumurtal─▒k kisti her iki yumurtal─▒kta da olabilece─či gibi tek bir yumurtal─▒kta da gözlemlenebilir.

Sa─č ve sol yumurtal─▒k kisti belirtileri birbirinden farkl─▒ seyreder. Yumurtal─▒k kistinin çe┼čidi ve büyüklü─čü tedavi sürecinin seyrini belirler.

Her ya┼čtaki kad─▒na görülebilen yumurtal─▒k kisti kad─▒nlar─▒n hayat─▒n─▒ etkileyen bir rahats─▒zl─▒kt─▒r.

Yumurtal─▒k Kisti Nedir?

Yumurtal─▒k Kisti Nedir?

Yumurtal─▒k kisti, yumurtal─▒klar─▒n içinde veya yüzeyinde olu┼čan içi s─▒v─▒ dolu keseciklerdir.

Kesenin içerisinde yer alan s─▒v─▒ ak─▒┼čkan çikolata k─▒vam─▒nda olabilir. Bunun yan─▒ s─▒ra saç, ya─č, kemik, di┼č gibi farkl─▒ dokular da içerebilir.

Kese ise rahim içini kaplayan endometrium yap─▒dan, yumurtan─▒n geli┼čip at─▒ld─▒─č─▒ yap─▒dan veya yumurtan─▒n kendisinde olu┼čabilir. 

Ya┼ča Göre Yumurtal─▒k Kistleri Nelerdir?

Yumurtal─▒k kistlerini tek bir ba┼čl─▒kta de─čerlendirmek do─čru olmaz. Çünkü bu kistler ya┼ča göre farkl─▒ niteliklere sahip olabilmektedir.

  • Çikolata (Endometriyotik) Kistler: Halk aras─▒nda çikolata kisti olarak bilinen kistler en s─▒k kar┼č─▒la┼č─▒lan kistlerin ba┼č─▒nda gelir. Bu kistlerin içindeki yap─▒ erimi┼č çikolataya benzemektedir. Çikolata kistleri üreme döneminde daha s─▒k görülmektedir. Do─čurganl─▒k döneminde olan kad─▒nlarda görülen çikolata kistleri için ameliyat çok fazla tercih edilmez. Bunun nedeni hastalar─▒n annelik planlar─▒d─▒r. ┼×ayet hastan─▒n ┼čikayetleri fazla ve kist ameliyat gerektirecek kadar büyükse ameliyata ba┼čvurulur. Endometriyotik kist 9-10 cm boyutlar─▒na ula┼čt─▒─č─▒nda pelvik bask─▒ yapar ve bu da beraberinde cerrahi i┼člemi gerektirir. Küçük boyutlu ve ┼čüpheli bir düzensizlik yaratmayan kistler için de takip yolu izlenir ve tedavi süreci farkl─▒ seyreder. Gerçekle┼čtirilecek cerrahi i┼člem ba┼čar─▒l─▒ olmazsa çikolata kistinin yeniden olu┼čmas─▒ mümkündür. Ayr─▒ca ameliyat ile yumurta rezervi de azalabilir. Bu nedenden ötürü ameliyat için seçici davran─▒lmas─▒ gerekir. Çikolata kisti için dikkat edilmesi gereken bir di─čer nokta kan tahlillerindeki sonuçlard─▒r. Kandan al─▒nan ve tümör belirteci olan CA-125 miktar─▒ yüksekse ameliyat gereklidir. Genellikle üreme dönemindeki çikolata kistlerinde kanser riski dü┼čüktür. Fakat ya┼ča ba─čl─▒ olarak olu┼čan kistlerde kanser riski de artmaktad─▒r.
  • Fonksiyonel Kistler: Fonksiyonel kistler 13-18 ya┼č aral─▒─č─▒nda daha s─▒k görülmektedir. Fonksiyonel kistler vücut taraf─▒ndan geçici olarak olu┼čturulan kistlerdir ve zamanla kaybolurlar. Bu dönem ergenlik dönemidir ve hormonlar tam olarak dengeli bir zemine oturmam─▒┼čt─▒r. Hormon dengesinin sa─članamamas─▒ da beraberinde kist olu┼čumunu getirebilir. Ço─čunlukla takip edilmesi yeterli olan bu kistler nadir de olsa farkl─▒ sorunlara yol açabilmektedir. Kist, neden oldu─ču a─č─▒rl─▒ktan dolay─▒ "Over torsiyonu" olarak da bilinen yumurtan─▒n dönmesi sorununa veya kist rüptürüne neden olabilir. Fonksiyonel kistler do─čurganl─▒k döneminde de görülebilir.
  • Korpus Luteum Kistleri: Korpus luteum kistleri adet döneminde görülür. Yumurtlama ile meydana gelen bu kistler kanama ile yok olur.
  • Germ Hücreli Tümörler: Germ hücreli tümörler ergenlik döneminde ve o dönemi takip eden üreme ça─č─▒n─▒n ilk zamanlar─▒nda ortaya ç─▒kabilir. Genellikle solid kistik kitleler olarak kendini belli eden germ hücreli tümörlerin bir k─▒sm─▒ için ameliyat yeterliyken bir k─▒sm─▒ için ameliyata ek olarak kemoterapi tedavisi gerekir.
  • Dermoid Kistler: Dermoid kistler gebelik döneminde görülen kistlerdir ve içerisinde ya─č, deri, k─▒l, kemik, di┼č gibi dokular bulunur. Dokular─▒n birikmesine ba─čl─▒ olarak dermoid kistler çok k─▒sa sürede a─č─▒rl─▒k olu┼čturabilir. A─č─▒rl─▒─ča ba─čl─▒ olarak da k─▒sa sürede yumurtal─▒k dönmesi ya┼čanabilir ve bu da acil ameliyat gerektiren bir durumdur. Yumurtal─▒k dönmesi durumunda eskiden yumurtal─▒klar─▒n al─▒nmas─▒ gerekirken günümüzde dönen yumurtal─▒klar─▒n eski haline getirilmesi mümkündür. E─čer operasyon için geç kal─▒nmas─▒ ise torsiyon eski haline dönerek kistler ç─▒kar─▒labilmektedir.
  • Seröz Kistadenom: Seröz kistadenom iyi huylu kistlerdir. ─░çi berrak bir s─▒v─▒ dolu olan 5-15 cm büyüklü─čündeki kistlerin belli bir k─▒sm─▒ zamanla kötü huylu tümöre dönü┼čebilir.
  • Müsinöz Kistadenom: Müsinöz kistadenom yumurtal─▒klarda görülebilen en büyük kistlerdir. Büyüklü─čü 30 cm'e kadar ula┼čabilen bu kistler iyi huylu kistlerdir.

Yumurtal─▒k Kisti Neden Olur?

Yumurtal─▒k Kisti Neden Olur?

Yumurtal─▒k kistine neden olan etkenlerin belirlenmesi için hastan─▒n sa─čl─▒k geçmi┼čine, ultrason, kan tahlili vb. gibi tetkiklere ihtiyaç vard─▒r.

Gerekli veriler topland─▒─č─▒ zaman kiste neden olan etken belirlenebilir. Yayg─▒n olarak yumurtal─▒k kistine neden olan etkenler ise ┼čunlard─▒r:

  • Genetik yatk─▒nl─▒k
  • Erken adet görme (11 ya┼č─▒ndan önce)
  • A┼č─▒r─▒ kilo
  • Hormonal bozukluklar
  • Tiroid bezlerinin normalden çok çal─▒┼čmas─▒
  • Adet düzensizlikleri
  • Stres 
  • ─░laç kullan─▒m─▒ veya baz─▒ ilaçlar─▒n yan etkileri
  • Diyabet 
  • Vitamin ve mineral eksiklikleri
  • Do─čum kontrolyöntemlerinin yan etkileri veya yöntemin de─či┼čtirilmesi

Sol Yumurtal─▒k Kisti Belirtileri Nelerdir?

Sa─č ve sol yumurtal─▒k kistinin belirtileri kistin çe┼čidine, büyüklü─čüne, varsa olu┼čan komplikasyonlara göre de─či┼čkenlik gösterebilir.

Hatta baz─▒ kad─▒nlarda kistler hiçbir belirti vermeden olu┼čup yok olabilir. Baz─▒ durumlarda ise ┼ču belirtiler ba┼č gösterebilir:

  • Pelvik bölgede ya da kar─▒nda a─čr─▒: Kas─▒k a─čr─▒s─▒ kistin en önemli belirtileri aras─▒ndad─▒r. Yumurtal─▒ktaki kist büyüdükçe veya kanl─▒ bir kist çatlay─▒p iltihapland─▒─č─▒nda a─čr─▒ ba┼člayabilir. Kas─▒klardaki a─čr─▒ sa─č ve sol yumurtal─▒k kisti belirtilerine göre çe┼čitli bölgelerde olabilir. ┼×ayet yumurtal─▒k kisti sol yumurtal─▒kta geli┼čtiyse sol kas─▒k a─čr─▒s─▒ ve sol tarafta bask─▒ hisleri ya┼čanabilir. Kad─▒nlarda sol yumurtal─▒k kisti belirtileri sol tarafta hissedilen a─čr─▒d─▒r. Pelvik ve kar─▒n bölgesinde görülen a─čr─▒lar e─čilme, cenin pozisyonuna geçme gibi hareketler esnas─▒nda artabilir.
  • Pelvikte dolgunluk hissi: Kad─▒nlarda sol yumurtal─▒k kisti belirtileri aras─▒nda pelvi─čin sol taraf─▒nda hissedilen dogunluk hissi de yer almaktad─▒r. Kistin büyümesi a─č─▒rl─▒k yarat─▒r ve pelvi─čin sol k─▒sm─▒nda hissedilen dolgunluk sol yumurtal─▒k kisti belirtileri aras─▒nda bulunur.
  • Çocuk sahibi olamama: Do─čurganl─▒k döneminde olu┼čan çikolata kistinde çocuk sahibi olamama ┼čikayeti görülür.
  • Adet düzensizlikleri ve ┼čiddetli adet sanc─▒lar─▒: Sa─č ve sol yumurtal─▒k kisti belirtileri aras─▒nda adet sanc─▒s─▒ en s─▒k görülen belirtilerden biridir. Çünkü yumurtal─▒k kisti hormonal düzensizliklere neden olabilir ve bu durum da adette düzensizlikler yaratabilir. Kist sonras─▒ görülen adet kanamalar─▒ daha fazla ve sanc─▒l─▒ geçebilir. Hatta baz─▒ durumlarda adet harici ara kanamalar da gözlenebilir.
  • Cinsel ili┼čkide a─čr─▒: Yumurtal─▒k kisti cinsel ili┼čki esnas─▒nda a─čr─▒lara yol açabilir.
  • ┼×i┼čkinlik veya haz─▒ms─▒zl─▒k: Olu┼čan yumurtal─▒k kistleri sindirim organlar─▒na da bask─▒ yapabilir. Sindirim organlar─▒na bask─▒ yapan kistler haz─▒ms─▒zl─▒─ča ve dolay─▒s─▒yla ┼či┼čkinli─če de yol açabilir. Baz─▒ durumlarda ba─č─▒rsaklar tutuldu─ču zaman a─čr─▒l─▒ d─▒┼čk─▒lama ve kab─▒zl─▒k da görülebilir. Ayr─▒ca idrar yapmada da s─▒k─▒nt─▒ ya┼čanabilir. Organlara bask─▒ yap─▒lmas─▒ durumunda s─▒k s─▒k idrara ç─▒kma da sa─č ve sol yumurtal─▒k kisti belirtileri aras─▒ndad─▒r.
  • Ate┼č: Enfekte olmu┼č bir kist varsa ate┼č ba┼čta olmak üzere enfeksiyon belirtiler görülebilir.
  • ─░┼čtahs─▒zl─▒k ve kilo kayb─▒
  • Gö─čüslerde hassasiyet
  • Menopozda vajinal kanama

Yumurtal─▒k Kistinin Tan─▒s─▒ Nas─▒l Konur?

Yumurtal─▒k kistinin tan─▒s─▒ için uzman bir jinekoloji hekimine gitmeniz ve jinekolojik muayeneden geçmeniz gerekir. 

Kad─▒n hastal─▒klar─▒ ve do─čum uzman─▒na da gidebilirsiniz.

Jinekoloji onkoloji cerrahisi ise kansere dönme tehlikesi bulunan kistler için izlemeniz gereken yolu size sunar. Doktorunuza dan─▒┼čt─▒─č─▒n─▒zda öncelikle doktorunuz fiziksel bir muayene gerçekle┼čtirir.

Kas─▒k ve pelvik bölgenize bask─▒ yolu ile muayene uygulad─▒ktan sonra ultrason isteyerek yumurtal─▒klar─▒n─▒z─▒ net ┼čekilde görmek ister. 

Kistin türü ve büyüklü─čü tespit edildikten sonra bu kistin iyi huylu olup olmad─▒─č─▒n─▒ anlamak için baz─▒ tetkikler yap─▒l─▒r.

Bu tetkikler vas─▒tas─▒yla kistin kanserojen olup olmad─▒─č─▒ saptan─▒r. Gerekli durumlarda MR görüntülemesi de istenir. Kanser göstergeleri her kist için farkl─▒d─▒r. 

  • Seröz tümörler için: CA-125
  • Müsinöz tümörler için: CA19-9
  • Germ hücreli tümörler için: AFP ve Beta HCG de─čerleri göstergedir. 

Kanserin derecesinin belirlenmesi ve vücudun ba┼čka bölümlerinde olup olmad─▒─č─▒n─▒ tespit etmek için gerekli tetkikler de uzman hekiminiz taraf─▒ndan istenir. Hastan─▒n menopoz döneminde veya menopoz sonras─▒ dönemde olmas─▒ kanser için risk te┼čkil eden bir durumdur.

40'l─▒ ya┼člardan itibaren kist görülen hastalarda ultrason ile tan─▒ koymak son derece önemlidir.

görüntüsünde kistin yap─▒s─▒n─▒n düzenli olup olmamas─▒na bak─▒l─▒r ve faktörler de─čerlendirilerek te┼čhis konulur.

Menopoz dönemindeki kistler e─čer fonksiyonel kist de─čilse ameliyat da dü┼čünülebilir.

Yumurtal─▒k Kistinin Tedavisi Nas─▒l Yap─▒l─▒r?

Yumurtal─▒k Kistinin Tedavisi Nas─▒l Yap─▒l─▒r?

Pek çok yumurtal─▒k kisti kendili─činde yok oldu─ču için herhangi bir tedavi gerektirmez.

Özellikle ergenlik döneminden menopoza kadar geli┼čen süreçte olu┼čan kistler ço─čunlukla iyi huylu olduklar─▒ için kendili─činden geçebilir veya ilaç tedavisi ile çözüm sa─članabilir. Buna gebelikte olu┼čan kistler de dahildir.

Fakat agresif seyreden ve kötü huylu tümörler oldukça risklidir.

E─čer yumurtal─▒k kisti büyüyorsa bu büyümeyi önlemek için hekiminiz do─čum kontrol hap─▒ önerebilir. ─░laç kullan─▒m─▒na ra─čmen kist büyüyorsa cerrahi müdahale gerekebilir.

Kistin etraf─▒n─▒ saran dokunun yap─▒s─▒, nodüler yap─▒lar, kistin büyüklü─čü gibi düzeni bozan dokular─▒n var olup olmad─▒─č─▒ patolojik incelemelerle takip edilir.

Özellikle komplike kistlerden ┼čüphelenilmesi gerekir. Kistin kötü huylu oldu─ču tespit edilirse kanser cerrahisi uygulanabilir.

E─čer hasta anne olmak istiyorsa koruyucu cerrahi i┼člemlere yönelim gösterilebilir. Kist büyükse ve yay─▒l─▒yorsa ooferektomi i┼člemi ile yumurtal─▒klar al─▒nabilir. 

Yumurtal─▒k Kisti Hakk─▒nda S─▒kça Sorulan Sorular

Sol yumurtal─▒k kisti belirtileri nelerdir?

Kad─▒nlarda sol yumurtal─▒k kisti belirtileri kas─▒klar─▒n sol k─▒sm─▒nda geli┼čen ┼čiddetli a─čr─▒ ve bask─▒ ┼čeklinde özetlenebilir. Sol yumurtal─▒─č─▒n─▒zda bir kist meydana geldiyse karn─▒n─▒z─▒n sol taraf─▒nda bir ┼či┼čkinlik ve a─čr─▒ olabilir. 

Yumurtal─▒k kisti hamile kalmaya engel mi?

Yumurtal─▒k kistinin gebe kalmaya etkisinin olup olmayaca─č─▒ kistin tipine ve durumuna göre de─či┼čkenlik gösterir. Fakat genellikle yumurtal─▒kta meydana gelen kistler hamile kalmaya engel te┼čkil etmektedir. Çünkü yumurtal─▒k kisti beraberinde adet düzensizli─či, hormonal bozukluklar gibi sorunlar─▒ da getirir. Hamileli─čin gerçekle┼čebilmesi için normal bir adet döngüsü ve sa─čl─▒kl─▒ hormon dengesi önemlidir. Yumurtal─▒─č─▒n normal fonksiyonlar─▒n─▒n kist taraf─▒ndan bozulmas─▒ hamile kalma sürecini sekteye u─čratabilir.

Çikolata kisti belirtileri nelerdir?

Çikolata kistinin en önemli belirtileri do─čurganl─▒k döneminde çocuk sahibi olamama, kas─▒k a─čr─▒s─▒ ve izleyen adet süreçlerinin çok sanc─▒l─▒ geçmesidir. Ayr─▒ca çikolata kistine sahip kad─▒nlar cinsel ili┼čki esnas─▒nda a─čr─▒ da ya┼čayabilmektedir. Cinsel ili┼čki esnas─▒nda vajinal bölgede a─čr─▒ meydana gelmesi kist sorununa i┼čaret edebilir. Pelvik bölgede bask─▒ ve o bölgedeki organlarda s─▒k─▒nt─▒ da görülen baz─▒ belirtilerdir.

Çikolata kisti neden olur, kanama yapar m─▒?

Çikolata kistinde genellikle kanama görülmez. Çikolata kistine neden olan do─črudan bir etken söylemek mümkün de─čil. Genetik ve çevresel faktörler, zay─▒f ba─č─▒┼č─▒kl─▒k sistemi, adet kan─▒n─▒n kar─▒n bo┼člu─čuna akmas─▒ gibi nedenler kiste yol açabilir.

En ├çok Okunan Sa─čl─▒k Rehberi Yaz─▒lar─▒m─▒z

Sosyal Medya Hesaplar─▒m─▒z:
Facebook | Instagram | YouTube | LinkedIn

5720

Bu i├žeri─čin geli┼čtirilmesinde Medical Park Yay─▒n Kurulu katk─▒ sa─člam─▒┼čt─▒r.
Sayfa i├žeri─či sadece bilgilendirme ama├žl─▒d─▒r. Sayfa i├žeri─činde tedavi edici sa─čl─▒k hizmetine y├Ânelik bilgiler i├žeren ├Âgelere yer verilmemi┼čtir. Tan─▒ ve tedavi i├žin mutlaka hekiminize ba┼čvurunuz.